Bí quyết 'giật cô hồn' chuẩn văn minh, giữ gìn nét đẹp rằm tháng 7 thời hiện đại

Giật cô hồn là gì?

Giật cô hồn là một tập tục dân gian trong lễ cúng cô hồn rằm tháng 7 âm lịch, khi gia chủ bày mâm cúng gồm tiền lẻ, bánh, kẹo, bỏng ngô, khoai luộc… và cho phép mọi người (thường là trẻ em) tranh lấy đồ cúng.

Phong tục này gắn liền với lễ cúng chúng sinh và mang dấu ấn của tín ngưỡng tâm linh Á Đông cũng như triết lý Phật giáo.

Nguồn gốc tâm linh: Phong tục này bắt nguồn từ tín ngưỡng dân gian và lễ Vu Lan trong Phật giáo. Theo quan niệm dân gian, tháng 7 âm lịch là lúc Diêm Vương mở cửa Quỷ Môn Quan để các linh hồn trở lại trần gian. Việc cúng tế (thí thực) nhằm cung cấp thức ăn, áo quần, tiền vàng cho những vong linh đói khát, không nơi nương tựa để họ không quấy phá người sống.

Nghi thức thực hiện: Sau khi gia chủ hoàn tất việc cúng bái, lễ vật sẽ được bày ra để người dân (đặc biệt là trẻ em và người nghèo) xúm lại lấy hoặc tranh nhau nhận.

Giật cô hồn là một tập tục dân gian trong lễ cúng cô hồn rằm tháng 7 âm lịch, khi gia chủ bày mâm cúng gồm tiền lẻ, bánh, kẹo, bỏng ngô, khoai luộc… và cho phép mọi người (thường là trẻ em) tranh lấy đồ cúng.

Quan niệm về việc "giật" lễ: Tín ngưỡng dân gian tin rằng, nếu có người đến lấy đồ cúng một cách nhanh chóng, điều đó đồng nghĩa với việc các vong linh đã nhận được phần lễ vật bố thí và sẽ rời đi, không quấy nhiễu gia chủ.

Tục giật cô hồn có ý nghĩa ra sao?

Thể hiện lòng từ bi và tinh thần bố thí: Việc để mọi người nhận lễ vật tượng trưng cho sự hoàn tất nghi thức cúng thí thực. Hành động này thể hiện lòng nhân ái, mong muốn chia sẻ với những vong linh lang thang để họ được no đủ và sớm siêu thoát.

Cầu bình an và xả bỏ xui rủi: Gia chủ thường không giữ lại đồ cúng cô hồn. Mâm cúng được "giật" càng nhanh, nghi lễ được xem là càng trọn vẹn. Đây là cách gia chủ tiễn bước những điều không may, xả bỏ xui rủi để cầu mong một năm gia đạo bình an, làm ăn thuận lợi và may mắn.

Lan tỏa tinh thần sẻ chia trong cộng đồng: Phong tục này không chỉ mang ý nghĩa tâm linh mà còn là hành động thiết thực giúp đỡ những người có hoàn cảnh khó khăn. Việc phân phát bánh kẹo, trái cây, gạo, tiền lẻ… thể hiện truyền thống "lá lành đùm lá rách", tạo ra không khí vui vẻ và gắn kết cộng đồng sau khi nghi lễ kết thúc.

Giật cô hồn như nào để mang ý nghĩa nhân văn

Việc xem xét kỹ ngày giờ cúng cô hồn 2026 rất quan trọng để đón lành, tránh dữ. Gia chủ cần đặt mâm cúng ở ngoài trời (trước sân hoặc ngoài cửa nhà), chọn các ngày tốt từ mùng 1 đến trước rằm tháng 7 Âm lịch. Khung giờ cúng lý tưởng nhất là 17h00 – 19h00 khi ánh nắng đã tắt để các vong linh dễ dàng thụ hưởng lễ vật.

Việc cúng tế (thí thực) nhằm cung cấp thức ăn, áo quần, tiền vàng cho những vong linh đói khát, không nơi nương tựa để họ không quấy phá người sống.

Việc giật cô hồn chỉ nên diễn ra khi gia chủ đã khấn xong và hoàn thành toàn bộ nghi thức. Không để mọi người lấy lễ vật khi nhang còn cháy nhằm giữ sự trang nghiêm và đúng với truyền thống.

Gia chủ thông báo khi nghi lễ đã hoàn tất để mọi người cùng tham gia. Nếu số lượng người đông, nên chia sẵn bánh kẹo, tiền lẻ thành từng túi nhỏ để phát lần lượt, giúp hạn chế chen lấn và đảm bảo an toàn.

Tham gia khi gia chủ cho phép và nhận lộc văn minh

Không tự ý lấy lễ vật khi gia chủ đang cúng hoặc chưa thông báo kết thúc nghi lễ. Đây là cách thể hiện sự tôn trọng đối với gia chủ và không gian tâm linh.

Không chen lấn, xô đẩy, tranh giành hoặc giật lại lễ vật từ tay người khác. Thay vào đó, nên giữ tinh thần vui vẻ, hòa nhã và coi việc nhận lộc là niềm vui chung của cộng đồng.

Tránh mặc đồ trắng hoặc đen hoàn toàn (màu của tang lễ) khi tham gia. Đặc biệt, sau khi nhận lộc xong cần rời đi ngay thẳng về phía trước, tuyệt đối không quay đầu nhìn lại.

Theo nét đẹp truyền thống, người lớn thường nhường phần cho trẻ nhỏ hoặc người lớn tuổi. Nếu nhận được nhiều lễ vật, có thể chia sẻ lại cho những người xung quanh để lan tỏa tinh thần "lá lành đùm lá rách".

Mục đích của phong tục không phải là tranh giành càng nhiều càng tốt, mà là hoàn tất nghi thức bố thí của lễ cúng chúng sinh. Việc mọi người cùng nhận lễ vật tượng trưng cho sự sẻ chia, cầu mong bình an và lan tỏa tinh thần nhân ái trong cộng đồng.

* Thông tin phong thủy trong bai mang tính tham khảo.