Bộ Nội vụ: Nhà nước không can thiệp vào việc trả lương của doanh nghiệp

Doanh nghiệp trao đổi với người lao động về chế độ, quyền lợi khi tìm việc. Ảnh: Thu Hằng.

Cử tri Thành phố Đà Nẵng phản ánh, hiện nay giá cả nhiều mặt hàng thiết yếu ngày càng tăng cao trong khi thu nhập của người lao động còn thấp.

Cử tri kiến nghị Bộ Nội vụ tham mưu Chính phủ quan tâm nghiên cứu, đề xuất điều chỉnh mức lương tối thiểu vùng phù hợp với tình hình thực tế, bảo đảm đời sống cho người lao động và tạo động lực để công nhân yên tâm gắn bó lâu dài với doanh nghiệp.

Hồi đáp tới cử tri, Bộ Nội vụ cho biết theo quy định tại Điều 91 Bộ luật Lao động năm 2019, tiền lương tối thiểu là mức sàn thấp nhất nhằm bảo vệ lao động yếu thế, và là cơ sở để người lao động và người sử dụng lao động thương lượng, thỏa thuận tiền lương.

Mức lương tối thiểu được điều chỉnh dựa trên mức sống tối thiểu của người lao động và gia đình họ; tương quan giữa mức lương tối thiểu và mức lương trên thị trường; chỉ số giá tiêu dùng, tốc độ tăng trưởng kinh tế; quan hệ cung, cầu lao động; việc làm và thất nghiệp; năng suất lao động; khả năng chi trả của doanh nghiệp. Chính phủ quyết định và công bố mức lương tối thiểu trên cơ sở khuyến nghị của Hội đồng Tiền lương quốc gia.

Năm 2025, căn cứ theo quy định của Bộ luật Lao động và trên cơ sở khuyến nghị của Hội đồng Tiền lương quốc gia, Bộ Nội vụ đã tham mưu, trình Chính phủ ban hành Nghị định 293/2025/NĐ-CP về quy định mức lương tối thiểu đối với người lao động làm việc theo hợp đồng lao động, áp dụng từ ngày 1/1/2026.

Theo đó, các mức lương tối thiểu theo tháng và theo giờ được điều chỉnh tăng bình quân 7,2%. Cụ thể, mức lương tối thiểu theo tháng tại vùng I là 5.310.000 đồng/tháng, vùng II là 4.730.000 đồng/tháng,vùng III là 4.140.000 đồng/tháng, vùng IV là 3.700.000 đồng/tháng.

Mức lương tối thiểu theo giờ tại vùng I là 25.500 đồng/giờ, vùng II là 22.700 đồng/giờ, vùng II là 20.000 đồng/giờ, vùng IV là 17.800 đồng/giờ.

Tháng 3 năm nay, Bộ Nội vụ cũng đã có văn bản gửi các địa phương đề nghị đánh giá tình hình thực hiện mức lương tối thiểu hiện hành và căn cứ các yếu tố xác định mức lương tối thiểu tại Điều 91 Bộ luật Lao động.

Từ đó đề xuất, kiến nghị về mức lương tối thiểu, điều chỉnh địa bàn áp dụng mức lương tối thiểu (nếu có) làm cơ sở để Hội đồng Tiền lương quốc gia có thông tin trong quá trình thương lượng về mức lương tối thiểu.

Ngày 16/7/2026, tại phiên họp của Hội đồng Tiền lương quốc gia, sau khi nghiên cứu, rà soát, đánh giá tình hình thực hiện mức lương tối thiểu và các yếu tố liên quan theo quy định tại Bộ luật Lao động năm 2019, Hội đồng Tiền lương quốc gia đã thống nhất phương án khuyến nghị với Chính phủ điều chỉnh mức lương tối thiểu tăng bình quân 7,8% và thực hiện từ thời điểm 1/1/2027.

Theo phương án đề xuất, mức lương tối thiểu tháng tại vùng I tăng lên 5.700.000 đồng/tháng, vùng II là 5.080.000 đồng/tháng, vùng III là 4.450.000 đồng/tháng, vùng IV là 4.040.000 đồng/tháng.

Mức lương tối thiểu nêu trên tăng từ 310.000 đồng - 390.000 đồng so với mức lương tối thiểu hiện hành.

Cùng với mức lương tối thiểu tháng, các mức lương tối thiểu giờ tăng tương ứng, tại vùng I là 27.400 đồng/giờ, vùng II là 24.400 đồng/giờ, vùng III là 21.400 đồng/giờ, vùng IV là 19.400 đồng/giờ.

Bộ Nội vụ cho biết trong thời gian tới, căn cứ khuyến nghị của Hội đồng Tiền lương quốc gia, Bộ Nội vụ sẽ tham mưu trình Chính phủ ban hành Nghị định quy định mức lương tối thiểu đối với người lao động làm việc theo hợp đồng lao động.

Người lao động làm việc trong ngành dệt may. Ảnh: Thu Hằng.

Cùng với tăng lương tối thiểu vùng, cử tri cũng kiến nghị Bộ Nội vụ nghiên cứu ban hành các quy định pháp luật theo hướng yêu cầu doanh nghiệp trích một tỷ lệ phù hợp từ phần lợi nhuận tăng thêm do nâng cao năng suất lao động, để bổ sung trực tiếp vào quỹ tiền lương, tiền thưởng của người lao động.

Qua đó, bảo đảm hài hòa lợi ích giữa doanh nghiệp và người lao động, khuyến khích nâng cao năng suất, cải thiện thu nhập và tạo động lực gắn bó lâu dài cho người lao động.

Về nội dung này, Bộ Nội vụ cho biết hiện nay, hệ thống chính sách tiền lương của Việt Nam đã được thể chế theo nguyên tắc thị trường tại Bộ luật Lao động năm 2019.

Trong đó, tiền lương được hình thành trên cơ sở thỏa thuận giữa người lao động và người sử dụng lao động, gắn với năng suất lao động và chất lượng thực hiện công việc. Nhà nước không can thiệp trực tiếp đến chính sách trả lương của doanh nghiệp, mà chỉ quy định mức lương tối thiểu để bảo vệ người lao động yếu thế trên thị trường.

Việc này nhằm bảo đảm quyền tự chủ của doanh nghiệp trong việc xây dựng, quyết định thang lương, bảng lương, xác định tiền lương và trả lương cho người lao động thỏa đáng.

Đặc biệt, không hạn chế mức tối đa đối với chuyên gia, người có tài năng, có trình độ chuyên môn kỹ thuật cao. Từ đó, bảo đảm hài hòa lợi ích giữa doanh nghiệp và người lao động, khuyến khích nâng cao năng suất, cải thiện thu nhập nhằm giữ chân và thu hút được nguồn nhân lực chất lượng cao.