Bom MOAB không phải vũ khí xuyên phá chuyên dụng

Khả năng Mỹ sử dụng bom GBU-43/B MOAB nhằm vào các cơ sở hạt nhân Iran đặt ra câu hỏi về giới hạn thực tế của loại vũ khí này.

Bom MOAB có sức công phá lớn, nhưng thiết kế của nó không hướng tới nhiệm vụ xuyên sâu qua nhiều lớp đá và bê tông để phá hủy công trình ngầm kiên cố.

Với khối lượng gần 10 tấn và lượng thuốc nổ khoảng 8,5 tấn, MOAB tạo ra sóng nổ mạnh trên diện rộng.

Vũ khí phù hợp hơn với các mục tiêu trên mặt đất, công trình có kết cấu không quá kiên cố hoặc mạng lưới hang động có những vị trí tiếp xúc với không khí bên ngoài.

Trong khi đó, một số cơ sở hạt nhân của Iran được cho là nằm dưới lòng đất hoặc được bảo vệ bằng địa hình núi đá.

Mức độ thiệt hại đối với những công trình như vậy phụ thuộc vào độ sâu, cấu trúc địa chất, vật liệu xây dựng và vị trí của các khu vực chức năng. Không thể xác định khả năng phá hủy chỉ dựa vào khối lượng thuốc nổ của quả bom.

Sự khác biệt giữa MOAB và bom xuyên phá GBU-57 MOP của Mỹ thể hiện rõ hạn chế này.

GBU-57 được phát triển để xuyên qua các lớp vật liệu kiên cố trước khi phát nổ, trong khi MOAB ưu tiên hiệu ứng nổ diện rộng. Hai loại vũ khí không thể được xem là phương án thay thế trực tiếp cho nhau.

Một vụ nổ lớn trên mặt đất vẫn có thể gây thiệt hại cho các công trình, hệ thống hỗ trợ và cơ sở hạ tầng xung quanh.

Tuy nhiên, điều đó không đồng nghĩa các khu vực sản xuất hoặc lưu trữ vật liệu hạt nhân bên dưới đã bị phá hủy hoàn toàn.

Ngoài vấn đề kỹ thuật, việc tấn công cơ sở hạt nhân còn kéo theo rủi ro về môi trường, an toàn bức xạ và nguy cơ leo thang quân sự.

Mức độ nguy hiểm phụ thuộc vào loại mục tiêu, tình trạng của cơ sở và hậu quả thực tế sau vụ đánh bom.

Vì vậy, nếu MOAB xuất hiện trong phương án quân sự nhằm vào Iran, không nên mặc nhiên coi đây là vũ khí có thể phá hủy mọi cơ sở hạt nhân kiên cố.

Sức công phá lớn là một lợi thế, nhưng hiệu quả còn phụ thuộc vào đặc điểm mục tiêu.