Bưu chính xây dựng chuỗi cung ứng thông minh

Viettel Post lắp đặt hệ thống tủ giao nhận thông minh - Smartbox tại các tòa nhà chung cư giúp người dùng chủ động về thời gian và bảo đảm an toàn. Ảnh: Dautu.vn

Từ đầu tư hạ tầng logistics...

Chiến sự tại Trung Đông khiến giá dầu tăng cao và bất ổn trong thời gian qua đã ảnh hưởng lớn đến các công ty kinh doanh vận chuyển như ngành Bưu chính. Bên cạnh việc phải điều chỉnh phụ phí xăng, dầu khi giá nhiên liệu biến động; có chính sách hỗ trợ trực tiếp cho bưu tá như Tổng công ty Bưu điện Việt Nam; các doanh nghiệp đã triển khai nhiều hoạt động nhằm tối ưu chi phí vận hành.

Phó Tổng Giám đốc Tổng công ty cổ phần Bưu chính Viettel (Viettel Post) Đinh Thanh Sơn cho biết, một trong số những giải pháp được triển khai là chuyển hướng sử dụng các phương tiện vận chuyển khác nhau, trong đó có đầu tư dần sang ô tô điện, xe máy điện để tối ưu hóa chi phí cho nhân viên, chi phí vận hành và tổ chức.

Cùng với đó, Viettel Post xây dựng chuỗi cung ứng thông minh gắn với việc tăng cường năng lực số hóa. Việc hợp tác với đối tác vận chuyển lớn hàng đầu thế giới là FedEx trong tuần qua là một minh chứng rõ nét. Dự kiến, mỗi năm, Viettel Post sẽ xử lý khoảng 2 triệu đơn hàng lớn (khoảng 26.000 tấn hàng), chủ yếu vận chuyển qua đường hàng không; đồng thời tiếp cận hơn 200 thị trường, tại hơn 200 quốc gia và vùng lãnh thổ.

Còn với Tổng công ty Bưu điện Việt Nam (Vietnam Post), Chủ tịch Hội đồng thành viên Nguyễn Trường Giang cho biết, bên cạnh các phương thức truyền thống, Vietnam Post đang thử nghiệm các công nghệ mới nhằm bổ sung năng lực vận chuyển. Trong đó, thiết bị bay không người lái (UAV) được xem là một hướng đi tiềm năng. Thực tế, Vietnam Post đã triển khai thử nghiệm UAV giao hàng (thiết bị vật tư y tế, thuốc) tại Bệnh viện đa khoa Đức Giang (Hà Nội) vào dịp cuối năm 2025; UAV giao hàng kết nối Cần Giờ - Vũng Tàu (thành phố Hồ Chí Minh) vào tháng 2-2026…

Trước đó, các doanh nghiệp Vietnam Post, Viettel Post đã đầu tư mạnh vào các dịch vụ logistics cốt lõi, mang đến giải pháp toàn diện trong việc tối ưu hóa chu trình vận chuyển hàng hóa chất lượng cao cho khách hàng. Vietnam Post mở rộng hệ thống kho bãi nhằm phục vụ tối đa nhu cầu lưu kho, quản lý kho của khách hàng. Viettel Post xây dựng công viên logistics tại Lạng Sơn… Cả hai doanh nghiệp đều có những đầu tư mạnh mẽ trong việc ứng dụng công nghệ. Trong đó phải kể đến việc mở rộng hệ thống dây chuyền khai thác, chia chọn tự động với công suất hàng chục nghìn bưu gửi/giờ; chia chọn hàng hóa chi tiết đến cấp xã thông qua việc đọc mã vạch và phân tích hình ảnh bưu gửi…

…tới tiện ích thông minh

Một trong những dịch vụ mà các doanh nghiệp đã và đang triển khai trong thời gian qua là việc lắp đặt hệ thống tủ giao - nhận thông minh (Smartbox) tại các tòa nhà, chung cư hoặc văn phòng. Mô hình tủ giao nhận tự động giúp người dùng chủ động về thời gian, đồng thời bảo đảm an toàn, riêng tư và hạn chế tối đa việc thất lạc hay giao hàng không thành công.

Đặc biệt, tại các khu đô thị đông dân cư, chung cư hay khu văn phòng, Smartbox giúp rút ngắn đáng kể thời gian giao nhận và tạo ra một phương thức nhận hàng thuận tiện, hiện đại cho người dùng. Hiện nay, Viettel Post đã triển khai hơn 1.000 điểm tủ Smartbox tại nhiều tỉnh, thành phố lớn trên cả nước.

Tương tự, Vietnam Post cũng đã triển khai trạm giao nhận thông minh, gồm nền tảng ứng dụng công nghệ tiên tiến ADELA tích hợp với tủ phát hàng tự động Postsmart, đặt tại sảnh chung cư, tòa nhà văn phòng để khách hàng có thể nhận, gửi hàng hóa thuận tiện.

Trong những trường hợp phát sinh, không thể nhận hàng, người nhận có thể yêu cầu bưu tá, shipper gửi hàng vào Trạm giao nhận thông minh bằng cách nhập số điện thoại người nhận tại màn hình cảm ứng, ô tủ sẽ tự động mở để bưu tá/shipper cất hàng. Đồng thời, người nhận sẽ nhận được tin nhắn thông báo mã số mở ngăn tủ chứa hàng. Người nhận chỉ cần nhập mã, thực hiện thanh toán trực tuyến qua ứng dụng ngân hàng để nhận hàng. Theo đại diện Vietnam Post, giải pháp này giúp người nhận hoàn toàn chủ động trong việc sắp xếp thời gian lấy hàng sao cho thuận tiện nhất.

Với mô hình tủ giao nhận thông minh kể trên, đội ngũ bưu tá, shipper, đơn vị vận hành có thể thay đổi cách tổ chức giao hàng theo hướng tập trung và hiệu quả hơn. Thay vì phải di chuyển đến từng căn hộ hoặc gọi điện cho từng khách hàng, thậm chí phải đi lại nhiều lần, bưu tá có thể giao nhiều đơn hàng tại cùng một điểm tủ thông minh. Điều này giúp tăng đáng kể năng suất giao hàng trong mỗi ca làm việc, tiết kiệm chi phí, giảm áp lực công việc cho lực lượng giao nhận, đặc biệt trong các giai đoạn cao điểm của thương mại điện tử.

Theo các chuyên gia, nếu trước đây, bưu chính chủ yếu là dịch vụ chuyển phát, bảo đảm hàng hóa đến với người dân, thì nay, bưu chính phải trở thành hạ tầng bưu chính - logistics quốc gia trên nền tảng số. Việt Nam hiện có vị trí đặc biệt về địa chính trị trong chuỗi logistics xuyên Á, nhờ là quốc gia duy nhất nằm vị trí trung tâm giữa ASEAN và Trung Quốc. Do vậy, khi có chiến lược đầu tư đúng đắn, mục tiêu đạt doanh thu tỷ USD từ dịch vụ logistics không còn xa vời đối với doanh nghiệp bưu chính lớn trong nước.