Cần phải 'gia cố' để bảo đảm đáp ứng quản lý chặt chẽ về chất lượng thực phẩm

Vì vậy, Bộ Y tế đã xây dựng dự thảo chính sách Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) để phù hợp với chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách của Nhà nước và giải quyết những vấn đề vướng mắc phát sinh trong thực tiễn.

Thông tin trên được đại diện Bộ Y tế đưa ra tại hội nghị tham vấn chính sách của dự thảo Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) do Bộ Y tế tổ chức ngày 9/1.

Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên phát biểu tại hội nghị.

Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên dự và phát biểu chỉ đạo tại hội nghị. Đại diện lãnh đạo nhiều bộ, ban, ngành, tổ chức đoàn thể... tham dự tại điểm cầu Hà Nội. Hội nghị kết nối trực tuyến đến điểm cầu 34 tỉnh, thành phố.

Phân cấp phân quyền tối đa để địa phương thực thi trách nhiệm được giao về an toàn thực phẩm

Tại hội nghị, TS.Dược sĩ Chu Quốc Thịnh, Quyền Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm, Bộ Y tế cho biết, Bộ Y tế đang hoàn thiện hồ sơ dự thảo Luật An toàn thực phẩm sửa đổi, với 11 chương, 55 điều, bao gồm: Những quy định chung; quyền và nghĩa vụ của tổ chức, cá nhân trong bảo đảm chất lượng, an toàn sản phẩm thực phẩm; điều kiện bảo đảm chất lượng, an toàn đối với an toàn sản phẩm thực phẩm; điều kiện của cơ sở kinh doanh an toàn sản phẩm thực phẩm, cơ sở kinh doanh thực phẩm và dịch vụ kiểm nghiệm;

Nhập khẩu và xuất khẩu an toàn sản phẩm thực phẩm; quảng cáo và ghi nhãn an toàn sản phẩm thực phẩm; yêu cầu kỹ thuật, kiểm nghiệm an toàn sản phẩm thực phẩm; phân tích, quản lý nguy cơ và khắc phục sự cố đối với an toàn sản phẩm thực phẩm; thông tin, giáo dục, truyền thông về an toàn thực phẩm; quản lý nhà nước về thực phẩm và điều khoản thi hành.

Theo đó, dự thảo Luật tập trung vào 5 nhóm chính sách lớn:Tăng cường quản lý các cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm có nguy cơ cao;
Phân quyền quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm ở Trung ương và phân cấp trách nhiệm quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm của UBND cấp tỉnh tại địa phương;
Kiểm soát các sản phẩm thực phẩm đã qua chế biến bao gói sẵn trước khi lưu thông trên thị trường theo hướng dựa trên mức độ nguy cơ của từng loại;
Kiểm soát các lô hàng thực phẩm khi nhập khẩu vào Việt Nam theo hướng dựa trên nguy cơ của từng loại và lịch sử tuân thủ pháp luật của doanh nghiệp;
Kiểm soát chặt các chất đưa vào sản xuất, chế biến sản phẩm thực phẩm có khả năng sử dụng sai mục đích, dễ bị lạm dụng thành các chất nguy hại.

Theo TS Chu Quốc Thịnh, Luật An toàn thực phẩm (năm 2010) và Nghị định 15/2018/NĐ-CP có những điểm chưa thống nhất. Vì vậy, chúng ta cần phải gia cố thêm để bảo đảm đáp ứng quản lý chặt chẽ về chất lượng thực phẩm.

TS.Dược sĩ Chu Quốc Thịnh, Quyền Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm, Bộ Y tế cho biết Bộ Y tế đang hoàn thiện hồ sơ dự thảo Luật An toàn thực phẩm sửa đổi, với 11 chương, 55 điều.

Trong đó, chính sách về hệ thống kiểm soát chất lượng, đặc biệt từ quy trình sản xuất đến lưu thông, phân phối sản phẩm cũng phải bổ sung, gia cố nhằm nâng cao hệ thống thử nghiệm, đồng thời xem xét quy trình và đưa ra kết luận sản phẩm đạt hay kém chất lượng cũng như việc thực hiện thu hồi sản phẩm kém chất lượng một cách nhanh và kịp thời.

Lãnh đạo Cục An toàn thực phẩm cũng chỉ ra một số điểm mới của dự thảo Luật An toàn thực phẩm sửa đổi, như giao quyền và trách nhiệm của UBND tỉnh trong việc tổ chức một cơ quan đầu mối để thực hiện hiệu quả công tác an toàn thực phẩm trên địa bàn, theo hướng tất cả các thủ tục hành chính sẽ được phân cấp phân quyền một cách tối đa để địa phương thực thi trách nhiệm được giao.

Đặc biệt, dự thảo Luật An toàn thực phẩm sửa đổi sẽ có một chương về công tác hậu kiểm.

"Công tác hậu kiểm hết sức quan trọng, đây là mô hình mà các nước đang áp dụng rất nhiều theo mô hình FDA Hoa Kỳ. Hiện, công tác hậu kiểm đang được quy định ở các điều khoản khác nhau của các văn bản pháp luật. Vì vậy, dự thảo Luật này sẽ hệ thống hóa trong một chương liên quan công tác hậu kiểm", ông Chu Quốc Thịnh cho biết.

Tại hội thảo, nhiều ý kiến đề nghị tăng cường trách nhiệm của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Công Thương trong kiểm soát đầu vào chuỗi cung ứng thực phẩm, nhất là với nhóm sản phẩm xuất khẩu của Việt Nam có kim ngạch lớn, hơn 65 tỉ USD năm 2024, chủ yếu thuộc lĩnh vực nông nghiệp.

Theo đó, đầu vào được xác định gồm thuốc bảo vệ thực vật, tồn dư, thức ăn, phân bón, các yếu tố trong động, thực vật và các khâu sơ chế, chế biến trước khi đưa sản phẩm vào chuỗi cung ứng. Đây là mô hình quản lý đang được nhiều quốc gia áp dụng, đồng thời gắn với việc kiểm soát thực phẩm chế biến, đóng gói sẵn trước khi lưu thông trên thị trường theo mức độ nguy cơ của từng loại sản phẩm.

Phải quản lý rủi ro trên cơ sở các yếu tố nguy cơ đối với các nhóm thực phẩm

Quang cảnh hội nghị.

Cũng tại hội nghị, TS Nguyễn Huy Quang, nguyên Vụ trưởng Vụ Pháp chế, Bộ Y tế đề xuất, trong quản lý thực phẩm, chúng ta phải quản lý rủi ro trên cơ sở các yếu tố nguy cơ đối với các nhóm thực phẩm.

Việc quản lý này phụ thuộc vào mức độ rủi ro khác nhau. Khi đó, chúng ta sẽ tập trung vào các nhóm sản phẩm thực phẩm có yếu tố nguy cơ cao để quản lý từ khâu nguyên liệu đến khâu sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu.

"Để thực hiện được việc này, đòi hỏi phải có một đầu mối mang tính thống nhất từ Trung ương trên cơ sở phân công, phân cấp, phân quyền đối với các cơ sở của địa phương"- TS Nguyễn Huy Quang nhấn mạnh.

Hiện, Bộ Y tế đang lấy ý kiến đóng góp của các bộ, ngành, đơn vị để hoàn thiện hồ sơ dự thảo Luật An toàn thực phẩm sửa đổi, sớm trình Chính phủ.

Tại hội nghị, Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên đánh giá cao những ý kiến tâm huyết, trách nhiệm của các đại biểu trong góp ý chính sách của Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi).

Trên cơ sở các góp ý, Bộ Y tế sẽ tổng hợp, điều chỉnh, bổ sung các nội dung chính sách; từ đó, phối hợp với các bộ, ngành liên quan sớm hoàn chỉnh dự thảo luật trình Chính phủ, dự kiến trình Quốc hội xem xét và thông qua tại Kỳ họp thứ nhất Quốc hội Khóa XVI.

Thái Bình/ Ảnh: Trần Minh