Cảng chiến lược rơi vào tay Houthi, 'yết hầu' Biển Đỏ bị đe doạ

Thiệt hại ở cảng Mocha, Yemen, sau cuộc tấn công của Houthi ngày 10/8. (Ảnh: Reuters)

Thông tin được đưa ra chỉ vài giờ sau khi Tổng thống Donald Trump nói rằng ông dự tính chiến sự sẽ kết thúc sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ của Mỹ.

Bốn nguồn tin quân sự thuộc chính phủ Yemen cho biết, Houthi đã giành thêm lợi thế ở eo biển Bab el-Mandeb, cửa ngõ phía nam của Biển Đỏ và là một trong những tuyến hàng hải quan trọng nhất thế giới. Họ cũng nói rằng Houthi đang tấn công nhóm đảo chiến lược Hanish ở phía nam Biển Đỏ.

Eo biển Bab el-Mandeb, hay “Cổng Nước mắt”, nằm giữa Yemen và Djibouti cùng Eritrea ở bờ biển châu Phi. Khu vực này trở thành mục tiêu chiến lược lớn đối với Houthi - lực lượng đang kiểm soát những khu vực đông dân nhất của Yemen và phần lớn miền bắc đất nước.

Houthi tham chiến với Iran bằng cuộc tấn công vào Israel ngày 28/3, nhưng hầu như im lặng cho đến khi tuyên bố phong tỏa hàng hải với Ả-rập Xê-út vào tháng 7, và gia tăng tấn công vào miền nam vương quốc này vào tháng 9.

Ả-rập Xê-út, quốc gia xuất khẩu dầu lớn nhất thế giới, phụ thuộc vào tuyến vận tải qua Biển Đỏ kể từ khi eo biển Hormuz bị đóng cửa.

Quan hệ giữa Riyadh và Tehran dù từng có dấu hiệu tan băng nhờ vai trò trung gian của Trung Quốc, nhưng hai nước này từ lâu vẫn là đối thủ và thiếu tin tưởng lẫn nhau.

Ngày 10/9, căng thẳng trong khu vực leo thang khi cơ quan phòng vệ dân sự Ả-rập Xê-út phát cảnh báo lần thứ tư trong vòng 24 giờ tại thành phố Khamis Mushait, khi Houthi tấn công liên tục.

Pakistan đã chuyển lời cảnh báo của Ả-rập Xê-út tới Iran, yêu cầu Tehran kiềm chế đồng minh Houthi để ngăn cuộc khủng hoảng vượt khỏi tầm kiểm soát, Reuters dẫn các nguồn tin Ả-rập Xê-út, Pakistan và Iran cho biết.

Một quan chức cấp cao Iran xác nhận Pakistan đã chuyển thông điệp tới Tehran từ hôm 8/9, và phản hồi của Iran là: “Iran không kiểm soát Houthi”.

Giao tranh giữa Houthi và Ả-rập Xê-út bùng lên trong bối cảnh Iran và Mỹ triển khai các đợt tấn công ăn miếng trả miếng nghiêm trọng nhằm vào hoạt động vận tải biển tại Vùng Vịnh.

Giá dầu thô Brent đang dao động trên mức 100 USD/thùng, trong khi các tuyến cung ứng qua eo biển Hormuz và Biển Đỏ vẫn bị gián đoạn nghiêm trọng.

Ông Trump cho rằng Tehran đang cố tác động đến cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ của Mỹ vào tháng 11.

“Tôi nghĩ cuộc chiến sẽ kết thúc ngay sau cuộc bầu cử, bởi vì họ không thể cầm cự thêm nữa. Họ đang tuyệt vọng tìm cách tác động đến cuộc bầu cử”, ông Trump nói với các phóng viên ngày 9/9.

Trước đây ông Trump cũng từng đưa ra nhiều thời hạn kết thúc cuộc chiến.

Wall Street Journal đưa tin, các cố vấn cấp cao tại Nhà Trắng, trong đó có Phó Tổng thống JD Vance và Ngoại trưởng Marco Rubio, đã nói với ông Trump rằng cuộc chiến có thể kéo dài trong phần còn lại của nhiệm kỳ tổng thống hiện nay, tức tháng 1/2029.