Căng thẳng thương mại Mỹ-Canada đẩy giá một loại nguyên liệu dinh dưỡng tăng vọt

Bột đạm whey được bày bán tại một siêu thị H-E-B ở Austin, bang Texas (Mỹ). (Nguồn: Getty Images)

Canada đã áp thuế 50% đối với đạm whey nhập khẩu từ Mỹ, trong khi nhiều sản phẩm whey của Canada sắp bị cấm tại Mỹ. Người tiêu dùng Canada được dự báo chịu tác động lớn hơn, nhưng người Mỹ cũng không tránh khỏi ảnh hưởng.

“Nếu không được giảm thuế, điều này sẽ là thảm họa đối với người tiêu dùng, các nhà bán lẻ và chúng tôi”, ông Jim McMahon, Giám đốc điều hành Fit Foods LP, doanh nghiệp sản xuất bột whey protein tại Canada, cho biết.

Chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump cho rằng các hạn ngạch của Canada đã hạn chế lượng sản phẩm sữa Mỹ được bán vào thị trường nước này. Washington sau đó áp thuế 50% với nhiều sản phẩm sữa của Canada, trong đó có whey.

Sau khi Canada đáp trả bằng các mức thuế tương đương, Mỹ tiếp tục cấm doanh nghiệp trong nước mua một số sản phẩm của Canada, trong đó có whey protein cô đặc, nguyên liệu được sử dụng phổ biến trong đồ ăn nhẹ và bột protein.

Ông McMahon cho biết công ty phải mua whey từ Mỹ vì Canada có nguồn cung hạn chế. Canada sản xuất ít pho mát hơn Mỹ nên cũng có ít cơ sở chế biến whey thành loại sản phẩm có hàm lượng protein cao.

Trước khi mức thuế của Canada có hiệu lực ngày 8/9, ông McMahon đã vay tiền để mua và dự trữ đủ whey dùng trong khoảng 6 tháng.

Nhiều doanh nghiệp thực phẩm giàu protein tại Canada cũng đang gặp khó khăn tương tự.

“Các chính sách kinh tế có thể thay đổi nhanh, nhưng chuỗi cung ứng thì không”, ông Aaron Skelton, Chủ tịch Hiệp hội Thực phẩm sức khỏe Canada, nhận định. Theo ông, doanh nghiệp đang tìm nguyên liệu thay thế whey. Tuy nhiên, chuyển sang protein đậu Hà Lan không đơn giản vì có thể phải thay đổi công thức sản phẩm và cả chuỗi cung ứng, khiến chi phí tăng.

Nhu cầu protein tăng cao cũng góp phần đẩy giá whey lên mức kỷ lục.

Một trong những nhóm tiêu dùng whey ngày càng nhiều là người sử dụng thuốc GLP-1 để giảm cân. Việc giảm cân có thể đi kèm mất cơ, khiến các bác sĩ và chuyên gia dinh dưỡng thường khuyến nghị bổ sung thêm protein.

Tại Mỹ, một số nhà cung cấp whey protein cô đặc đã bán hết hàng cho đến cuối năm từ tháng 4, trong bối cảnh giá bán buôn tăng nhanh.

Đến tháng 6, giá whey protein cô đặc đạt mức kỷ lục 13 USD/pound, tăng 250% so với cùng kỳ năm trước. Giá sau đó giảm xuống khoảng 10-11 USD/pound, nhưng giá các sản phẩm đến tay người tiêu dùng có thể vẫn tiếp tục tăng trong thời gian tới.

Bà Kathleen Wolfley, Phó Chủ tịch công ty dữ liệu nông nghiệp Ever.Ag Insights, dự báo các sản phẩm chứa whey có thể tiếp tục tăng giá từ cuối năm nay sang đầu năm tới.