Chế biến sâu: Đòn bẩy nâng cao giá trị cây ăn trái

NÂNG TẦM TRÁI CÂY TỪ CHẾ BIẾN SÂU

Để nâng cao giá trị nông sản nói chung và cây ăn trái nói riêng, thời gian qua, Đồng Tháp đã tập trung tái cơ cấu nông nghiệp. Trong đó, một trong những hướng đi quan trọng là đẩy mạnh phát triển chế biến sâu.

Quy trình chế biến trái cây tại Công ty cổ phần Công nghiệp Thực phẩm THABICO Tiền Giang.

Qua đó, ngành công nghiệp chế biến nông sản tỉnh nhà bước đầu đã đạt được những kết quả tích cực.

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) tỉnh Đồng Tháp, hiện nay, toàn tỉnh có trên 800 doanh nghiệp (DN) chế biến nông, lâm, thủy sản và lương thực.

Các ngành chế biến chủ lực đã hình thành gắn với sản phẩm thế mạnh của vùng như: Thủy sản, lúa gạo, trái cây (sầu riêng, xoài, thanh long, nhãn, mít, sen…). Trong đó, có khoảng 25 DN chế biến trái cây, tổng công suất khoảng 700.000 tấn/năm.

Thời gian qua, Đồng Tháp đã chủ động mời gọi đầu tư, tạo môi trường hấp dẫn cho DN chế biến nông sản.

Đồng thời, tổ chức nhiều hội nghị xúc tiến, quảng bá tiềm năng và ban hành các chính sách ưu đãi về đất đai, tín dụng, đào tạo nhân lực… để thu hút nhà đầu tư.

Để nâng tầm vị thế trái cây đặc sản tỉnh nhà, các doanh nghiệp trên địa bàn chú trọng đầu tư công nghệ tiên tiến, hiện đại được áp dụng như: Ứng dụng công nghệ cấp đông nhanh IQF, chiếu xạ, xử lý nhiệt, hút chân không và bao gói khí điều chỉnh trong bảo quản nông sản tươi sống; phân loại tự động...

Nhờ ứng dụng công nghệ hiện đại, sản phẩm nông sản chế biến của doanh nghiệp ngày càng đa dạng, đáp ứng tiêu chuẩn của nhiều thị trường khó tính như: Hoa Kỳ, Trung Đông, EU, Nhật Bản, Hàn Quốc….

Các dự án nhà máy chế biến đi vào hoạt động đã đem lại hiệu ứng rất tích cực cho cả khâu sản xuất và tiêu thụ nông sản. Tiêu biểu như nhà máy chế biến nông sản của Công ty cổ phần Công nghiệp Thực phẩm THABICO Tiền Giang (xã Bình Ninh).

Ông Nguyễn Minh Tuấn, Giám đốc Công ty cổ phần Công nghiệp Thực phẩm THABICO Tiền Giang chia sẻ, đối với công nghệ chế biến nông sản, doanh nghiệp sử dụng toàn bộ dây chuyền chế biến và cấp đông nhanh siêu tốc IQF do Tập đoàn OctoFrost - một trong những công nghệ tiên tiến nhất hiện nay do Thụy Điển cung cấp.

Công nghệ này giúp bảo toàn hương vị và giá trị dinh dưỡng sản phẩm trong khi năng lượng tiêu thụ thấp hơn 30% so với các công nghệ IQF khác và cho công suất 60.000 tấn/năm.

Trong chế biến rau củ và trái cây sấy lạnh, doanh nghiệp sử dụng công nghệ Weber Cooling của Hà Lan với công suất 4.500 tấn/năm. Về chế biến nước ép trái cây cô đặc thì sử dụng công nghệ từ Tropical Food - Italia, cho phép thu hồi hương từ sự bay hơi để cô đặc trái cây, đảm bảo chất lượng cao nhất, công suất 10.000 tấn/năm.

Bên cạnh đó, công ty còn triển khai mô hình liên kết theo chuỗi giá trị giữa doanh nghiệp - nông dân - hợp tác xã, trong đó, THABICO giữ vai trò “đầu tàu”.

Thời gian qua, để sản phẩm phù hợp với thị hiếu người tiêu dùng, đơn vị chú trọng việc nâng cấp máy móc, thiết bị sản xuất. Trong đó, đầu tư hệ thống nhà xưởng quy mô lớn, hệ thống máy hút chân không, máy sấy lạnh hiện đại với công suất lớn.

Toàn bộ quy trình sản xuất của công ty được khép kín từ khâu nguyên liệu đến thành phẩm và đóng gói, bảo đảm an toàn vệ sinh thực phẩm.

Đến nay, mỗi tháng, đơn vị tiêu thụ hơn 300 tấn sản phẩm nông sản của nông dân trong tỉnh.

Doanh nghiệp cũng tạo được hệ thống bán hàng với hơn 50 nhà phân phối trong cả nước…

GIÁM ĐỐC CÔNG TY TNHH MTV NAM HUY ĐỒNG THÁP HUỲNH VĂN HIỆP

Điều này đã thay thế hiệu quả cho mô hình sản xuất nhỏ lẻ trước đây. Theo đó, người nông dân không chỉ được doanh nghiệp này hướng dẫn kỹ thuật trồng trọt hiện đại, làm giàu kiến thức và đổi mới về tư duy, mà còn giúp định hướng về quy mô, chất lượng, quy cách nông sản theo tiêu chuẩn quốc tế. Qua đó, thu nhập các bên đã gia tăng lên 20% - 30%.

Công ty TNHH Nông sản Chú Chín (xã Mỹ Thọ) hiện đang sở hữu và liên kết vùng nguyên liệu gần 100 ha. Trong đó, gần 10 ha là vùng nguyên liệu thuộc sở hữu trực tiếp của công ty, được đầu tư canh tác theo quy trình tiêu chuẩn.

Hơn 90 ha còn lại được liên kết với các hộ nông dân và hợp tác xã thông qua các hợp đồng bao tiêu sản phẩm dài hạn, đảm bảo chất lượng và sản lượng ổn định theo các tiêu chuẩn kỹ thuật đã được thống nhất…

Ông Trần Thanh Tâm, Phó Giám đốc Công ty TNHH Nông sản Chú Chín chia sẻ: “Thời gian qua, đơn vị đầu tư vào chế biến sâu nhằm nâng cao giá trị sản phẩm. Đây là một trong những chiến lược trọng tâm và ưu tiên hàng đầu của công ty trong dài hạn.

Chúng tôi đã và đang có kế hoạch đầu tư mạnh vào công nghệ chế biến hiện đại, đặc biệt là các công nghệ tiên tiến giúp bảo toàn dinh dưỡng và hương vị tự nhiên của nông sản.

Song song đó, doanh nghiệp còn tăng cường đầu tư cho hoạt động nghiên cứu và phát triển nhằm tạo ra các sản phẩm mới có giá trị gia tăng cao hơn như: Các sản phẩm chiết xuất từ nông sản phục vụ ngành dược phẩm, mỹ phẩm, thực phẩm chức năng.

Mục tiêu là không chỉ dừng lại ở việc bán sản phẩm thô hoặc sơ chế mà còn tạo ra các sản phẩm tinh chế, độc đáo, mang lại lợi nhuận cao hơn, nâng tầm thương hiệu Việt và tăng khả năng cạnh tranh trên thị trường quốc tế…”.

Đối với Công ty TNHH MTV Nam Huy Đồng Tháp (xã Tân Nhuận Đông), thời gian qua, sản phẩm nông sản sấy của doanh nghiệp dần khẳng định là thương hiệu uy tín, chất lượng, được người tiêu dùng tin tưởng.

Theo đó, thời gian qua, để đảm bảo sản xuất hàng theo tiêu chuẩn, đơn vị tập trung đầu tư hệ thống máy móc hiện đại phục vụ chế biến trái cây với các sản phẩm như: Mít, chuối… góp phần nâng tầm giá trị sản phẩm nông nghiệp tại địa phương và xuất khẩu.

ĐỂ CHẾ BIẾN SÂU TRỞ THÀNH ĐỘNG LỰC

Xác định tầm quan trọng của ngành công nghiệp chế biến trong thúc đẩy sản xuất nông nghiệp bền vững, Đồng Tháp đang tập trung tháo gỡ các khó khăn để kêu gọi đầu tư vào lĩnh vực cây ăn trái.

Chế biến sâu giúp nâng cao giá trị, đẩy mạnh tiêu thụ trái cây.

Theo Giám đốc Sở NN&MT tỉnh Đồng Tháp Lê Hà Luân, để phát triển mạnh công nghiệp chế biến nông sản, trong thời gian tới, Đồng Tháp sẽ tập trung thực hiện đồng bộ các giải pháp.

Theo đó, tỉnh sẽ tiếp tục triển khai hiệu quả Quy hoạch tỉnh giai đoạn 2021 - 2030 với mục tiêu đưa Đồng Tháp trở thành một trong những trung tâm chế biến nông sản của vùng Đồng bằng sông Cửu Long.

Ngành Nông nghiệp sẽ phối hợp cùng các sở, ngành liên quan tập trung thực hiện Đề án Phát triển công nghiệp chế biến chuyên sâu đến 2030 mà UBND tỉnh đã ban hành; coi chế biến nông sản là mũi nhọn và phát triển các chuỗi giá trị khép kín từ sản xuất nguyên liệu đến chế biến, tiêu thụ.

Đặc biệt là chuyển đổi tư duy từ “sản xuất nông nghiệp” sang “kinh tế nông nghiệp” để phát triển theo hướng hiệu quả, bền vững.

Tỉnh sẽ rà soát, hoàn thiện các chính sách ưu đãi và hỗ trợ đầu tư (thuế, đất đai, tín dụng). Đồng thời, đẩy mạnh xúc tiến đầu tư và cải cách thủ tục hành chính, rút ngắn thời gian cấp phép dự án.

Đồng Tháp cũng chuẩn bị sẵn quỹ đất sạch tại các khu, cụm công nghiệp để thu hút nhà đầu tư xây dựng nhà máy chế biến nông sản. Tỉnh ưu tiên mời gọi các dự án chế biến sâu, ứng dụng công nghệ hiện đại, thân thiện môi trường nhằm tạo ra sản phẩm giá trị gia tăng cao từ những nông sản chủ lực.

Một trong những định hướng quan trọng của tỉnh là tập trung phát triển vùng nguyên liệu bền vững bằng việc quy hoạch và phát triển các vùng nguyên liệu tập trung quy mô lớn theo tiêu chuẩn VietGAP, GlobalGAP, hữu cơ…, gắn kết chặt chẽ với các nhà máy chế biến.

Đặc biệt là thúc đẩy mô hình liên kết bao tiêu giữa DN và nông dân để đảm bảo nguồn nguyên liệu ổn định, chất lượng cao cho chế biến. Song song đó là hỗ trợ nông dân ứng dụng quy trình canh tác tiên tiến, đồng bộ để nguyên liệu đáp ứng yêu cầu thị trường xuất khẩu…