Chiến tranh Trung Đông và cái giá của những phận người yếu thế

Những mất mát không thể gọi tên

Chiến tranh thường được mô tả bằng những con số thương vong hay bản đồ chiến sự, nhưng ẩn sau đó là những câu chuyện đau lòng mà nạn nhân chủ yếu là phụ nữ và trẻ em. Tại Trung Đông, nơi xung đột đang leo thang dữ dội, hình ảnh những ngôi mộ nhỏ, những gia đình ly tán và những dòng người tản cư đang phác họa một thực tế khốc liệt: Những người yếu thế nhất chính là những người chịu tổn thương sâu sắc nhất.

Hình ảnh những ngôi mộ tập thể mà Ngoại trưởng Iran Seyed Abbas Araghchi chia sẻ trên mạng xã hội. Ảnh: X.

Hình ảnh 165 ngôi mộ dành cho học sinh tiểu học thiệt mạng sau một vụ không kích tại thị trấn Minab, miền Nam Iran đã khiến dư luận quốc tế bàng hoàng. Phía sau những con số là sự tàn nhẫn của chiến tranh khi cướp đi sinh mạng của những đứa trẻ vô tội. Giữa lễ tang tập thể, tiếng khóc của những người mẹ vang lên xé lòng. Đây không chỉ là nỗi đau mà còn là sự phẫn uất của những gia đình mất con trong hoàn cảnh oan khuất.

Phụ nữ cũng trở thành nạn nhân trực tiếp của chiến tranh. Một vụ không kích tại nhà thi đấu ở Lamerd đã cướp đi sinh mạng của 20 nữ vận động viên bóng chuyền, những người đang tập luyện cho ước mơ của mình.

Iran cho biết 165 nữ sinh và nhân viên trường học đã thiệt mạng trong vụ tấn công ngày 1 -3-2026 tại thành phố Minab. Ảnh: Aljazeera

Theo các báo cáo cập nhật, số người thiệt mạng tại Iran đã tăng nhanh, với ít nhất 787 người - theo thống kê chính thức và có thể lên tới 1.500 người - theo các tổ chức nhân quyền. Con số này cho thấy mức độ khốc liệt của chiến tranh, và rằng phụ nữ, trẻ em đều là những nạn nhân.

Cũng theo một thống kê, hơn 1.000 cuộc tấn công đã biến nhiều khu dân cư thành đống đổ nát. Khi trường học và sân tập thể thao, vốn là những không gian được coi là an toàn, giờ đây trở thành mục tiêu. Điều này phần nào cho thấy, ranh giới bảo vệ cuối cùng đối với trẻ em và phụ nữ dường như đã bị xóa nhòa.

Cuộc sống bị đẩy vào ngõ cụt

Nếu bom đạn cướp đi sinh mạng, thì khủng hoảng dân sinh đang âm thầm bào mòn cuộc sống của những người còn lại. Theo cảnh báo của Liên hợp quốc, hệ thống hạ tầng thiết yếu tại nhiều khu vực ở Trung Đông đang bị tê liệt, kéo theo tình trạng thiếu nước sạch và nhiên liệu trên diện rộng.

Đời sống của phụ nữ và trẻ em Trung Đông ngày càng khó khăn hơn khi thiếu nước sạch và nhiên liệu. Ảnh: Guardian.

Trong hoàn cảnh đó, phụ nữ và trẻ em tiếp tục phải gánh chịu những hậu quả nặng nề hơn ai hết. Khi hệ thống cấp nước không thể vận hành do thiếu nhiên liệu, họ buộc phải đi xa hơn để tìm nguồn nước thay thế. Điều này không chỉ tiêu tốn thời gian, công sức mà còn tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn trong bối cảnh chiến sự.

Nhiều chuyên gia nhân đạo cảnh báo rằng, việc thiếu nước sạch đang khiến trẻ em phải đối mặt với nguy cơ mắc các bệnh truyền nhiễm như tiêu chảy và suy dinh dưỡng - những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong tại các khu vực xung đột. Trong khi đó, việc thiếu nhiên liệu khiến nhiều bệnh viện không thể vận hành thiết bị, làm gián đoạn hoạt động chăm sóc y tế, đặc biệt là đối với phụ nữ mang thai.

Giá nhiên liệu tăng cao kéo theo chi phí sinh hoạt leo thang, buộc nhiều gia đình phải cắt giảm chi tiêu. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng dinh dưỡng của trẻ em và làm gia tăng nguy cơ nghèo đói. Một số dự báo cho rằng, nếu xung đột kéo dài, hàng chục triệu người có thể rơi vào cảnh thiếu đói nghiêm trọng.

Trong bối cảnh xung đột leo thang , chiến tranh lan rộng, phụ nữ phải gánh trên vai nhiều trách nhiệm hơn, từ tìm kiếm nước, nấu ăn đến chăm sóc trẻ em, người già và người bệnh. Áp lực này không chỉ là gánh nặng thể chất mà còn là sức ép tinh thần kéo dài. Đối với trẻ em, hậu quả của chiến tranh không dừng ở hiện tại. Việc dinh dưỡng và gián đoạn học tập đang ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển thể chất và cơ hội tương lai.

Từ những ngôi mộ nhỏ đến hành trình tìm nước giữa chiến sự, phụ nữ và trẻ em đang phải đối mặt với một thực tế khắc nghiệt: Họ không chỉ là nạn nhân của bom đạn mà còn là những người gánh chịu hậu quả lâu dài của một cuộc chiến chưa có hồi kết.

Đỗ Phú