Chính phủ CHDC Congo và lực lượng nổi dậy nhất trí lộ trình hòa đàm

Lực lượng M23 tuần tra tại Goma, CHDC Congo. (Ảnh: THX/TTXVN)

Chính phủ Cộng hòa Dân chủ Congo và lực lượng nổi dậy Phong trào 23/3 (M23) đã nhất trí về một lộ trình đàm phán hòa bình, trong đó xác định trình tự và thời gian tiến hành các vòng thương lượng tiếp theo.

Trong tuyên bố chung được công bố hôm 22/8, hai bên cho biết đã tiến hành các cuộc gặp tại Thụy Sĩ từ ngày 17-21/8, nhằm đánh giá tiến triển cũng như những khó khăn trong tiến trình hòa bình Doha, đồng thời thảo luận việc thực hiện các cam kết và hướng đi tiếp theo trong khuôn khổ Thỏa thuận khung Doha.

Sau khi đánh giá tiến triển, hai bên đã xây dựng lộ trình xác định trình tự và thời gian biểu cho các cuộc đàm phán trong thời gian tới, đồng thời nhất trí thành lập một cơ chế theo dõi tiến độ và giải quyết những khó khăn trong việc thực hiện các nghĩa vụ, cam kết theo thỏa thuận khung.

Hai bên cũng hoan nghênh tiến triển trong việc đưa cơ chế giám sát và xác minh lệnh ngừng bắn vào hoạt động. Theo tuyên bố chung, phái bộ xác minh lệnh ngừng bắn đầu tiên dự kiến được triển khai ngày 24/8 tại Minembwe, thuộc tỉnh Nam Kivu, miền Đông Cộng hòa Dân chủ Congo.

Chính phủ Cộng hòa Dân chủ Congo và M23 nhấn mạnh sự cần thiết phải áp dụng một phương thức thống nhất để báo cáo các vi phạm lệnh ngừng bắn, đồng thời tái khẳng định cam kết tiếp tục đàm phán nhằm đạt được một giải pháp hòa bình toàn diện và giải quyết cuộc xung đột.

Từ tháng 1/2025, M23 đã tăng cường các cuộc tấn công tại Bắc Kivu và Nam Kivu, chiếm giữ nhiều thành phố quan trọng ở miền Đông Cộng hòa Dân chủ Congo.

Dưới sự trung gian của Qatar, tháng 7/2025, Chính phủ Cộng hòa Dân chủ Congo và M23 đã ký Tuyên bố về các nguyên tắc tại Doha. Đến tháng 11/2025, hai bên ký thỏa thuận khung, cam kết xây dựng lòng tin thông qua đối thoại, từng bước thúc đẩy ổn định và giải quyết các nguyên nhân gốc rễ cuộc xung đột.

Cuộc xung đột đã gây hậu quả nghiêm trọng đối với dân thường. Giao tranh tại miền Đông nước này đã dẫn tới một trong những cuộc khủng hoảng di cư lớn nhất thế giới, với khoảng 5,8 triệu người phải rời bỏ nhà cửa trong nước và hơn 1,2 triệu người phải tị nạn ở các quốc gia láng giềng. Các tổ chức nhân quyền cũng ghi nhận nhiều vụ giết hại dân thường, bắt giữ tùy tiện, tra tấn, cưỡng bức.

Hệ thống y tế và các dịch vụ thiết yếu tại những khu vực chiến sự bị ảnh hưởng nặng nề, trong khi tình trạng thiếu lương thực và nguồn viện trợ hạn chế tiếp tục làm trầm trọng thêm cuộc khủng hoảng nhân đạo.

Việc M23 kiểm soát Goma, Bukavu và nhiều khu vực chiến lược ở miền Đông cũng làm gia tăng nguy cơ bất ổn lan rộng tại khu vực Hồ Lớn châu Phi, khiến các nỗ lực ngoại giao nhằm chấm dứt xung đột trở nên cấp thiết hơn./.