Chủ động tích lũy cho tuổi già

BHXH Cơ sở Như Xuân phối hợp với các tổ chức đoàn thể để đưa chính sách BHXH tự nguyện đến gần hơn với người dân.

Từ những khoản đóng góp hôm nay

Làm nghề buôn bán tự do, chị Nguyễn Thị Oanh, xã Thượng Ninh, hiểu rõ đặc thù của công việc không có mức thu nhập cố định. Có thời điểm việc buôn bán thuận lợi, nhưng cũng có lúc thu nhập giảm, trong khi các khoản chi tiêu cho gia đình vẫn phải duy trì. Vì thế, khi tìm hiểu về BHXH tự nguyện, chị và chồng đã quyết định tham gia. Theo chị Oanh, điều khiến chị yên tâm là chính sách có nhiều phương thức đóng, phù hợp với khả năng tài chính của người lao động. Người tham gia có thể đóng hằng tháng, 3 tháng, 6 tháng, 12 tháng hoặc lựa chọn các phương thức đóng khác theo quy định.

“Làm nghề tự do nên thu nhập không phải tháng nào cũng giống nhau. Vì vậy, việc được lựa chọn mức đóng và phương thức đóng phù hợp giúp gia đình tôi chủ động hơn. Chúng tôi xác định đây là khoản tích lũy lâu dài, để sau này khi không còn sức lao động vẫn có nguồn thu nhập ổn định”, chị Oanh chia sẻ.

Tương tự, ông Lê Văn Hà, ở xã Như Xuân, lựa chọn BHXH tự nguyện với mong muốn chủ động hơn cho cuộc sống về sau. Với người lao động tự do, việc tham gia BHXH tự nguyện không chỉ là dành một khoản đóng góp cho hiện tại, mà còn là cách chuẩn bị nguồn thu nhập khi hết tuổi lao động.

Điều đáng chú ý là chính sách BHXH tự nguyện hiện đã có nhiều thay đổi theo hướng mở rộng cơ hội tham gia và thụ hưởng. Luật BHXH năm 2024 có hiệu lực từ ngày 1/7/2025 quy định người tham gia BHXH tự nguyện đủ tuổi nghỉ hưu và có từ đủ 15 năm đóng BHXH trở lên thì đủ điều kiện về thời gian đóng để hưởng lương hưu, thay vì 20 năm như trước đây. Cùng với lương hưu hằng tháng, người hưởng lương hưu được cấp thẻ BHYT theo quy định; thân nhân người tham gia cũng được hưởng chế độ tử tuất khi người tham gia qua đời.

Một điểm mới đáng chú ý khác là BHXH tự nguyện được bổ sung chế độ thai sản. Người tham gia đủ điều kiện theo quy định được hưởng trợ cấp thai sản từ ngân sách Nhà nước khi sinh con hoặc khi vợ sinh con. Chính sách hỗ trợ mức đóng cũng được mở rộng. Từ ngày 1/7/2025, người thuộc hộ nghèo được Nhà nước hỗ trợ 50% mức đóng theo mức chuẩn hộ nghèo khu vực nông thôn; hộ cận nghèo được hỗ trợ 40%; người dân tộc thiểu số 30% và các đối tượng khác 20%. Người thuộc nhiều nhóm được hưởng mức hỗ trợ cao nhất. Những thay đổi này tạo thêm điều kiện để lao động tự do, nhất là những người bắt đầu tham gia muộn hoặc có quá trình đóng không liên tục, có cơ hội tích lũy thời gian tham gia, hướng tới hưởng lương hưu và có thêm chỗ dựa khi về già.

Đưa chính sách đến gần người dân

Để người lao động tự do hiểu và tham gia BHXH tự nguyện, việc tuyên truyền, vận động tại cơ sở đóng vai trò quan trọng. Thực tế cho thấy, ở những địa bàn mà cấp ủy, chính quyền quan tâm và huy động được sự vào cuộc của các tổ chức, đoàn thể, số người tham gia có xu hướng tăng ổn định.

Tại địa bàn quản lý của BHXH Cơ sở Thường Xuân, đời sống của người dân còn nhiều khó khăn, lực lượng lao động tự do chiếm tỷ lệ đáng kể. Ngay từ đầu năm, đơn vị đã rà soát những thuận lợi, khó khăn, xây dựng giải pháp và phân công cán bộ phụ trách từng địa bàn. BHXH Cơ sở Thường Xuân tham mưu cho cấp ủy, chính quyền các xã giao chỉ tiêu phát triển người tham gia đến từng thôn; đồng thời phối hợp với các ngành, đoàn thể tăng cường tuyên truyền theo từng nhóm đối tượng. Đội ngũ nhân viên thu, tổ chức dịch vụ được củng cố, trực tiếp đến khu dân cư, gặp gỡ và giải thích chính sách cho người dân. Cách làm này giúp những nội dung vốn nhiều thuật ngữ về mức đóng, thời gian đóng, điều kiện hưởng được giải thích cụ thể theo từng trường hợp, từ đó người dân dễ cân nhắc, lựa chọn và duy trì tham gia hơn. Năm 2026, BHXH Cơ sở Thường Xuân được giao phát triển 3.124 người tham gia BHXH tự nguyện. Đến đầu tháng 7, địa bàn đơn vị quản lý đã có gần 2.000 người tham gia, đạt khoảng 63% kế hoạch.

Tại BHXH Cơ sở Như Xuân, đơn vị cũng tham mưu cho chính quyền đưa chỉ tiêu phát triển người tham gia BHXH tự nguyện vào nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội hằng năm, đồng thời huy động các ngành, đoàn thể cùng tham gia tuyên truyền, vận động. Năm 2026, BHXH Cơ sở Như Xuân được giao phát triển thêm 2.952 người tham gia. Tính đến hết tháng 6/2026, toàn địa bàn đã có 2.217 người tham gia, đạt 75,1% kế hoạch.

Ông Lê Công Ứng, Giám đốc BHXH Cơ sở Như Xuân cho biết, việc phát triển BHXH tự nguyện cần được thực hiện thường xuyên, kiên trì, trong đó quan trọng nhất là giúp người dân hiểu rõ quyền lợi gắn với nhu cầu thực tế của bản thân và gia đình. Khi người dân nhận thức đầy đủ về ý nghĩa của việc tham gia BHXH tự nguyện, đặc biệt là có khoản lương hưu hằng tháng khi hết tuổi lao động và được hưởng chế độ BHYT, họ sẽ chủ động tham gia và duy trì đóng lâu dài. Vì vậy, đơn vị tiếp tục đổi mới phương thức tuyên truyền, tăng cường phối hợp với chính quyền địa phương, các tổ chức đoàn thể và các tổ chức dịch vụ thu để đưa chính sách BHXH tự nguyện đến gần hơn với người dân, góp phần hoàn thành mục tiêu phát triển người tham gia theo kế hoạch đề ra.

Từ những khoản đóng góp hôm nay đến nguồn thu nhập ổn định khi về già, BHXH tự nguyện đang mở thêm một lựa chọn để lao động tự do chủ động chuẩn bị cho cuộc sống lâu dài. Khi chính sách được đưa đến gần dân, quyền lợi được giải thích rõ và phù hợp với khả năng của từng người, quyết định tham gia không chỉ là một khoản đóng góp, mà còn là sự chuẩn bị cho tuổi già chủ động và an tâm hơn.