Chủ tịch Tập đoàn Thiên Minh Đức quanh co chối tội, sau đó cúi đầu thừa nhận sai phạm
Bị đưa ra xét xử, bị cáo Chu Thị Thành (Chủ tịch HĐQT Công ty CP Tập đoàn Thiên Minh Đức) được xác định đã chiếm đoạt hơn 79 tỉ đồng từ Quỹ bình ổn xăng dầu và xuất khống hàng trăm hóa đơn, thu lợi hàng chục tỉ đồng.
Sáng 2/11, TAND TP Hà Nội mở phiên tòa xét xử sơ thẩm bị cáo Chu Thị Thành, Chủ tịch HĐQT Công ty CP Tập đoàn Thiên Minh Đức (Công ty Thiên Minh Đức), cùng 22 bị cáo trong vụ án tham ô tài sản, mua bán trái phép hóa đơn và trốn thuế.
Tại phiên tòa sáng nay có 21/23 bị cáo có mặt. 2 bị cáo xin xét xử vắng mặt và được HĐXX chấp nhận.
Trong số các bị cáo trên, có nhiều bị cáo là lãnh đạo, cán bộ, nhân viên Công ty Thiên Minh Đức. Số còn lại hầu hết đều là lãnh đạo, giám đốc các công ty, doanh nghiệp.

Đại diện Viện kiểm sát công bố bản cáo trạng truy tố các bị cáo tại phiên tòa. Ảnh: Hồng Nguyên
Cuối giờ làm việc buổi sáng, sau khi đại diện Viện kiểm sát công bố xong bản cáo trạng truy tố 23 bị cáo, Hội đồng xét xử bắt đầu tiến hành thẩm vấn các bị cáo.
Là bị cáo đầu tiên được gọi lên bục khai báo, bị cáo Chu Thị Thành (Chủ tịch HĐQT Công ty Thiên Minh Đức) ban đầu còn quanh co không thừa nhận cáo trạng của Viện kiểm sát truy tố về tội “Tham ô tài sản” và tội “Mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước”.
Trước thái độ của bị cáo Thành, Chủ tọa phiên tòa hỏi bị cáo có biết về quy định của Nhà nước về trích lập, quản lý Quỹ bình ổn giá (BOG) mục tiêu bình ổn giá xăng dầu trong nước?
Bị cáo Chu Thị Thành khai, bị cáo có biết. Liên Bộ Công thương và Bộ Tài chính theo chu kỳ 15 này sẽ điều chỉnh giá bán lẻ xăng dầu và trích lập quỹ BOG.
“Bị cáo chỉ đạo nhân viên bán xăng dầu không xuất hóa đơn, vậy căn cứ vào đâu để trích lập và chi sử dụng quỹ BOG?” Chủ tọa phiên tòa đặt câu hỏi.
Bị cáo Chu Thị Thành thừa nhận, bị cáo có chỉ đạo thuộc cấp bán hàng không xuất hóa đơn. Bị cáo căn cứ vào hóa đơn bán hàng và thời điểm liên Bộ điều chỉnh giá.

Bị cáo Chu Thị Thành trước bục khai báo. Ảnh: Hồng Nguyên
Chủ tọa phiên tòa tiếp tục truy vấn, vậy bị cáo bán hàng mà không xuất hóa đơn thì căn cứ vào đâu để trích lập quỹ? Tức là công ty của bị cáo không trích lập, quản lý Quỹ bình ổn giá (BOG).
Bị cáo Chu Thị Thành chỉ biết đáp “Vâng”.
Chủ tọa phiên tòa tiếp tục truy vấn: “Bị cáo không trích lập quỹ BOG có vi phạm pháp luật không?”
Lúc đó, bị cáo Thành thừa nhận hành vi vi phạm của bản thân.
Chủ tọa phiên tòa tiếp tục đặt câu hỏi làm rõ việc trích lập quỹ BOG là tài sản của Nhà nước, Công ty Thiên Minh Đức có được Bộ Công thương yêu cầu mở tài khoản để trích lập, quản lý Quỹ bình ổn giá (BOG) theo quy định không?
Bị cáo Chu Thị Thành khai, công ty của bị cáo lập 2 tài khoản tại 2 ngân hàng.
Trước việc bị cáo Chu Thị Thành quanh co việc chiếm đoạt, tham ô số tiền lớn từ quỹ BOG, Chủ tạo giải thích, bị cáo bán hàng mà không xuất hóa đơn tức không trích lập quỹ, không nộp thuế như vậy có phải là chiếm đoạt, tham ô tài sản? Vì vậy, bị cáo bị Viện kiểm sát truy tố về tội “Tham ô tài sản” và “Trốn thuế” có gì mà không đúng?!.
Cũng theo Chủ tọa phiên tòa, pháp luật đã quy định, khi bán hàng bắt buộc phải trích lập quỹ BOG, doanh nghiệp của bị cáo phải thực hiện, mà bị cáo không thực hiện là chiếm đoạt tài sản của Nhà nước.

Các bị cáo tại phiên tòa. Ảnh: Hồng Nguyên
Chủ tọa phiên tòa tiếp tục hỏi bị cáo Chu Thị Thành: Bây giờ bị cáo đã nhận thức được Viện kiểm sát truy tố bị cáo về tội “Tham ô” là đúng không?
Bị cáo Chu Thị Thành cúi đầu giọng nhỏ hơn, bị cáo đã nhận thức được hành vi sai phạm của mình.
Một lần nữa Chủ tọa phiên tòa nhấn mạnh, pháp luật quy định, bị cáo phải trích lập quỹ BOG nhưng bị cáo không làm là vi phạm pháp luật. Chủ tọa cũng nhắc lại số tiền bị cáo và các đồng phạm chiếm đoạt từ quỹ BOG hơn 79 tỉ đồng và hỏi bị cáo có xác nhận số tiền này không?
Trước HĐXX, bị cáo Chu Thị Thành xác nhận số tiền trên.
Chủ tọa tiếp tục truy vấn bị cáo Chu Thị Thành về việc bán 153 hóa đơn là hóa đơn khống, Viện kiểm sát quy kết bị cáo là đồng phạm tội mua bán trái phép hóa đơn, bị cáo có xác nhận số hóa đơn này?
Bị cáo Chu Thị Thành xác nhận và không có ý kiến gì.
“Số tiền thu lợi từ xuất khống 153 hóa đơn bán xăng dầu thu lợi bất chính hơn 20 tỉ đồng, bị cáo có công nhận không?
Trước HĐXX, bị cáo Chu Thị Thành xác nhận nội dung trên. Bị cáo Thành cũng khai trước tòa về việc bị cáo và pháp nhân khác đã khắc phục hơn 99,1 tỉ đồng.
Bị cáo Thành cũng khai bản thân thấy ân hận, đã chiếm đoạt số tiền trên và còn cho hay, bị cáo chiếm đoạt nhưng không sử dụng cho cá nhân mà cho hoạt động hạch toán của công ty.
Tuy nhiên, Chủ tọa phiên tòa nêu, bị cáo là Chủ tịch HĐQT Công ty, bị cáo nắm giữ vốn điều lệ hơn 77%, còn lại người thân của bị cáo nắm giữ. Như vậy, dù thế nào cũng là hơi hướng hưởng lợi cho cá nhân và các cá nhân khác.
Sau cùng bị cáo Chu Thị Thành chỉ cúi mặt, thừa nhận sai phạm như cáo trạng đã truy tố.

Bị cáo Lê Thanh An, Phó Tổng Tập đoàn Thiên Minh Đức
Được gọi lên bục khai báo, bị cáo Lê Thanh An, Phó Tổng Giám đốc Công ty CP Tập đoàn Thiên Minh Đức cũng bị truy tố về 2 tội danh như bị cáo Chu Thị Thành. Trước HĐXX, bị cáo An đã thừa nhận hành vi sai phạm như cáo trạng đã truy tố.
Bị cáo Lê Thanh An khai, bị cáo được giao phụ trách kho Nghi Thiết, phụ trách pháp chế của Công ty.
Chủ tọa hỏi bị cáo Lê Thanh An về việc bán xăng dầu mà mà không xuất hóa đơn là do ai chỉ đạo?
Bị cáo Lê Thanh An khai, đó là chủ trương của Chủ tịch HĐQT Chu Thị Thành. Cụ thể, tại cuộc họp giao ban triển khai công việc, Chủ tịch Chu Thị Thành phổ biến chủ trương bán hàng không xuất hóa đơn nhằm quay vòng vốn nhanh cho công ty. Do đó sẽ bán hàng mà không xuất hóa đơn.
“Mục đích bị cáo bán hàng không hóa đơn để làm gì? Bán hàng không có hóa đơn có thấp hơn việc bán hàng có xuất hóa đơn?” Chủ tọa đặt câu hỏi.
Bị cáo An khai, thông thường bán không xuất hóa đơn sẽ thấp hơn, đồng thời cũng thừa nhận việc bán hàng không xuất hóa đơn, đồng nghĩa với việc sẽ không kê khai thuế, không trích lập quỹ BOG và cũng không nộp thuế. Do đó giá bán hàng sẽ thấp hơn so với giá bán có xuất hóa đơn.

Quang cảnh phiên tòa. Ảnh: Hồng Nguyên
Tại phiên tòa, Chủ tọa cũng đặt vấn đề về việc, các bị cáo khai việc bán hàng không xuất hóa đơn để quay vòng vốn chỉ là một phần thôi còn bản chất là hành vi trốn thuế, tham ô quỹ BOG xăng dầu, cái đó mới dẫn đến các bị cáo vi phạm pháp luật.
Tại phiên tòa, bị cáo Lê Thanh An cũng khai việc bị cáo ký 35 báo cáo liên bộ Công Thương - Tài Chính. Bị cáo Lê Thanh An cũng thừa nhận việc báo cáo trên theo quy định, còn việc báo cáo không đúng thực tế.
“Bị cáo biết báo cáo không đúng nhưng vẫn ký gửi đi? Vậy mục đích bị cáo ký báo cáo không đúng là gì?", Chủ tọa phiên tòa đặt câu hỏi.
Trả lời câu hỏi này, bị cáo Lê Thanh An chỉ ấp úng và cho rằng theo quy định bị cáo báo cáo với liên bộ.
Chủ tọa phiên tòa thẳng thắn cho rằng, bị cáo ký vào các báo cáo để che giấu việc không trích lập quỹ bình BOG, đánh lừa cơ quan quản lý, che mắt Liên bộ?
Bị cáo Lê Thanh An ấp úng thừa nhận: vâng.
Chủ tọa phiên tòa cũng cho rằng, hành vi của bị cáo là chuỗi hành vi khá tinh vinh. Nếu để đánh giá hoạt động của doanh nghiệp là tương đối tinh vi, không phải ai cũng nghĩ ra việc như thế, đúng không?
Bị cáo Lê Thanh An đáp “vâng”.
Bị cáo Lê Thanh An cũng xác nhận số tiền bán hàng không xuất hóa đơn hơn 19 tỉ đồng, xuất hóa đơn hơn 6,2 tỉ đồng. Phó Tổng Công ty CP Tập đoàn Thiên Minh Đức Lê Thanh An cũng thừa nhận không oan ức. Cáo trạng của Viện kiểm sát truy tố đúng người, đúng tội.

Bị cáo Mai Anh Tuyên, Phó Tổng Giám đốc Công ty CP Tập đoàn Thiên Minh Đức. Ảnh: Hồng Nguyên
Tương tự, bị cáo Mai Anh Tuyên, Phó Tổng Giám đốc Công ty Thiên Minh Đức khai được phụ trách kho xăng dầu Hoàng Huy tại Hải Phòng. Bị cáo đã chỉ đạo nhân viên thực hiện theo chỉ đạo bán hàng không xuất hóa đơn và xuất hóa đơn khống.
Trước bục khai báo, bị cáo Mai Anh Tuyên khai, bị cáo không được hưởng lợi.
Tuy nhiên, Chủ tọa phiên tòa cho biết kết quả điều tra, sau khi xuất hóa đơn bị cáo được chia hơn 2 tỉ đồng. "Đó không phải hưởng lợi thì là gì?", Chủ tọa hỏi.
Bị cáo Mai Anh Tuyên thừa nhận toàn bộ nội dung cáo trạng đã truy tố. Bị cáo nhận thức được sai phạm của mình từ việc bán hàng không xuất hóa đơn đến bán hóa đơn khống đã ảnh hưởng đến lợi ích Nhà nước.
Khi bị cáo Chu Thị Thành chỉ đạo việc bán hàng không xuất hóa đơn, bị cáo đã nhận thức được việc đó là trái pháp luật nhưng vẫn làm theo chỉ đạo.
Chiếm đoạt gần 80 tỉ đồng từ Quỹ Bình ổn giá xăng dầu
Theo cáo trạng của VKSND tối cao, trong thời gian từ năm 2020 đến năm 2022, Chu Thị Thành đã chỉ đạo các bị cáo Nguyễn Thị Bích Liên, Lê Thanh An và Nguyễn Thị Thanh Hải thực hiện hành vi tham ô, chiếm đoạt gần 80 tỉ đồng từ Quỹ Bình ổn giá xăng dầu (Quỹ BOG) của Công ty Thiên Minh Đức.
Bên cạnh hành vi chiếm đoạt tiền từ Quỹ BOG, Chu Thị Thành còn chỉ đạo Nguyễn Thị Bích Liên, Lê Thanh An và Lê Thị Ngọc Lan thực hiện việc xuất khống 153 hóa đơn giá trị gia tăng bán xăng dầu của Công ty Thiên Minh Đức, qua đó thu lợi bất chính hơn 20 tỉ đồng.
Cáo trạng xác định, tại kho xăng dầu Nghi Thiết, các bị cáo Chu Đức Mạnh, Lê Khắc Duẩn và Dương Thị Thanh Hương đã thực hiện việc bán xăng dầu nhưng không xuất hóa đơn. Sau đó, các bị cáo xuất khống 105 hóa đơn giá trị gia tăng nhằm cân đối số liệu hàng tồn kho trên sổ sách kế toán, giúp Chu Thị Thành thu lợi bất chính 6,2 tỉ đồng.
Tương tự, tại kho xăng dầu Hoàng Huy, các bị cáo Mai Anh Tuyên, Chu Việt Hùng, Nguyễn Trường Sơn và Phạm Thị Quỳnh Trang đã bán xăng dầu không xuất hóa đơn, sau đó xuất khống 48 hóa đơn giá trị gia tăng để cân đối số liệu tồn kho trên sổ sách, giúp Chu Thị Thành thu lợi bất chính 14,3 tỉ đồng.
