Cơ sở nào cho tham vọng tăng trưởng đột biến của OCB?

Hội đồng quản trị Ngân hàng TMCP Phương Đông (OCB) vừa thông qua kế hoạch kinh doanh năm 2026 với mục tiêu lợi nhuận trước thuế 6.960 tỷ đồng, tương đương tăng 39% so với năm 2025.

Trong bối cảnh các ngân hàng tầm trung duy trì đà tăng trưởng thận trọng, con số này cho thấy mức độ tham vọng dựa trên các nền tảng đã được kiểm chứng trong năm 2025.

Đặt trong tương quan toàn ngành, OCB đang dẫn đầu về mức độ kỳ vọng trong khi các ngân hàng cùng phân khúc lựa chọn cách tiếp cận thận trọng hơn, phản ánh áp lực từ môi trường vĩ mô và kết quả năm trước.

Cụ thể, ngân hàng TMCP Á Châu (ACB) chỉ đặt kế hoạch tăng trưởng lợi nhuận 14% với sự ưu tiên tốc độ ổn định sau khi chỉ hoàn thành khoảng 85% kế hoạch năm 2025.

Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín (Sacombank) đặt mục tiêu 8.100 tỷ đồng, tương đương tăng 6,2%, tập trung xử lý nợ xấu và kiểm soát chi phí tín dụng. Ngân hàng TMCP Quốc tế Việt Nam (VIB) hướng tới mức tăng cao hơn là 27%, đạt 11.550 tỷ đồng với sự điều chỉnh kỳ vọng do phụ thuộc vào mảng bán lẻ.

Các trụ cột “chống lưng” cho tham vọng lợi nhuận

Trước hết, nền lợi nhuận chưa quá cao mở ra dư đại tăng trưởng cho OCB. Năm 2025, OCB ghi nhận lợi nhuận trước thuế 5.046 tỷ đồng, tăng 25,9% so với năm trước và mới hoàn thành 95% kế hoạch.

Con số này còn khá khiêm tốn so với các “ông lớn” khác đang ở quy mô hàng chục nghìn tỷ đồng mỗi năm. Tiềm năng bứt phá lợi nhuận của OCB qua đó khả thi hơn so với các ngân hàng lớn, nơi mỗi điểm phần trăm tăng trưởng đều đòi hỏi nguồn lực rất lớn và đi kèm rủi ro cao hơn.

OCB kỳ vọng tiếp đà tăng trưởng lợi nhuận năm 2026.

Quy mô vừa phải cũng mang lại sự linh hoạt trong chiến lược. Với tổng tài sản năm 2025 khoảng 320.000 tỷ đồng, OCB có thể tập trung nguồn lực vào các phân khúc tăng trưởng cao.

Đáng chú ý hơn cả sự bứt phá của trụ cột thu nhập ngoài lãi, điểm sáng nổi bật trong năm vừa qua. Năm 2025, doanh thu phí của OCB tăng khoảng 60%, nhờ đóng góp từ mảng bancassurance và các dịch vụ dành cho doanh nghiệp vừa và nhỏ.

Nếu xu hướng này tiếp diễn, nguồn thu phi tín dụng sẽ tiếp tục trở thành động lực tăng trưởng lợi nhuận mạnh mẽ, ít phụ thuộc vào biến động lãi suất trong bối cảnh bất định hiện này.

Về cơ bản, OCB vẫn đang trong giai đoạn cấu trúc lại hoạt động và khách hàng và tăng trưởng tín dụng đang có sự hụt lại so với mặt bằng chung của ngành.

Đánh giá mới đây của Chứng khoán BIDV cũng cho rằng trong bối cảnh tăng trưởng tín dụng đang được kiểm soát chặt hơn, bên cạnh việc NIM vẫn đang chịu áp lực, tăng trưởng lợi nhuận của OCB sẽ có xu hướng phụ thuộc nhiều hơn vào các nguồn thu nhập ngoài lãi.

Trên thực tế, ngay từ nửa đầu năm 2025, OCB đã chủ động chuyển hướng từ phụ thuộc tín dụng sang đa dạng hóa nguồn thu, đặc biệt tập trung vào phân khúc SME đang có nhu cầu tài chính toàn diện ngày càng lớn.

Thu nhập ngoài lãi ghi nhận tăng trưởng ấn tượng 62% so với cùng kỳ. Trong đó, thu từ dịch vụ đạt hơn 1.000 tỷ đồng với mảng bancassurance tăng trưởng 132%, thu từ dịch vụ ngoại hối cũng tăng hơn gấp đôi so với cùng kỳ.

Sang năm 2026, OCB định hướng đẩy mạnh thu nhập ngoài lãi với mảng kinh doanh ngoại hối, nơi ngân hàng đặt mục tiêu duy trì vị thế Top 3 toàn ngành nhằm gia tăng nguồn thu phí.

Bên cạnh đó, ngân hàng sẽ tăng tốc hoạt động tư vấn và phân phối các sản phẩm đầu tư như trái phiếu, chứng chỉ quỹ và dịch vụ quản lý gia sản. Đồng thời, ngân hàng tiếp tục tận dụng đà tăng trưởng mạnh của bancassurance, vốn đã ghi nhận mức tăng 300% trong nửa cuối năm 2025.

Nhờ đó, doanh thu phí vừa đóng góp trực tiếp vào lợi nhuận, vừa giúp giảm rủi ro chu kỳ tín dụng. Trong bối cảnh nhiều ngân hàng gặp khó khi bancassurance toàn ngành chững lại, OCB vẫn duy trì đà tăng nhờ thiết kế sản phẩm phù hợp với khách hàng doanh nghiệp vừa và nhỏ.

Cuối cùng là kỳ vọng giảm chi phí dự phòng tín dụng, yếu tố có tác động trực tiếp đến lợi nhuận. Với mục tiêu kiểm soát nợ xấu dưới 3% và chất lượng tài sản duy trì ổn định, đặc biệt ở phân khúc SME và bất động sản, OCB có cơ sở để giảm trích lập hoặc từng bước hoàn nhập dự phòng.

Diễn biến năm 2025 cho thấy ngân hàng đã xử lý nợ xấu theo hướng chủ động hơn. Dù tổng nợ xấu nội bảng tăng lên 6.345 tỷ đồng, tương ứng tỷ lệ 3,17%, áp lực rủi ro phần nào được giảm bớt khi các khoản nợ chờ xử lý có tài sản gán xiết giảm mạnh 72,5%, từ 1.462 tỷ đồng xuống còn hơn 400 tỷ đồng.

Ban lãnh đạo OCB chia sẻ trong giai đoạn cuối năm 2025, ngân hàng đã đẩy nhanh được tốc độ xử lý nợ xấu với doanh số thu hồi tiền mặt nợ tăng gấp đôi.

Điều này phản ánh tiến độ thu hồi và xử lý nợ đã có cải thiện rõ rệt, tạo nền tảng cho mục tiêu đưa tỷ lệ nợ xấu về dưới 3% trong năm 2026, qua đó giảm chi phí dự phòng. Khi chất lượng tài sản tiếp tục cải thiện, ngân hàng có thể hoàn nhập một phần dự phòng, giúp lợi nhuận tăng lên ngay lập tức.

Ông Phạm Hồng Hải – Tổng giám đốc OCB cho biết: “ Việc ưu tiên cho sản xuất - kinh doanh xuất nhập khẩu, đầu tư công và các phân khúc bất động sản phục vụ nhu cầu thực sẽ giúp kiểm soát nợ xấu tốt hơn, bảo đảm dòng vốn đi vào những khu vực tạo ra giá trị kinh tế bền vững”.

Đây là đòn bẩy quan trọng vì tác động trực tiếp đến kết quả kinh doanh, không cần thời gian tích lũy như tăng trưởng tín dụng. Tuy vậy, yếu tố này đòi hỏi khả năng thực thi rất chặt chẽ, bởi chỉ cần nợ xấu biến động cũng có thể ảnh hưởng đáng kể đến khả năng hoàn thành mục tiêu.

Thu nhập ngoài lãi là trụ cột cho tham vọng tăng trưởng lợi nhuận của OCB năm 2026.

Thiết lập các hợp tác chiến lược

Bên cạnh việc mở rộng tệp khách hàng mục tiêu, OCB đang từng bước xây dựng các mối quan hệ đối tác mang tính tương hỗ dài hạn. Nổi bật trong đó là hành trình đồng hành cùng Hoàng Anh Gia Lai (HAGL).

Với OCBS đóng vai trò cầu nối tài chính, mối hợp tác này vừa góp phần hỗ trợ HAGL phục hồi, vừa tạo thêm dư địa tăng trưởng tín dụng và dịch vụ cho hệ sinh thái OCB trong thời gian tới.

Sau hơn một thập kỷ khó khăn, HAGL bước vào giai đoạn phục hồi rõ rệt. Năm 2025, doanh thu đạt 7.440 tỷ đồng, tăng gần 29%, lợi nhuận sau thuế đạt 2.243 tỷ đồng, cao kỷ lục. Kết quả phản ánh hiệu quả tái cấu trúc và tạo nền tảng thu hút đối tác tài chính.

Quan hệ với OCB hình thành từ quý III/2025 khi 2.520 tỷ đồng nợ được chuyển thành cổ phiếu, có sự tham gia của Hướng Việt và các bên liên quan OCBS. Đồng thời, nhân sự liên quan OCBS tham gia điều hành giúp củng cố hợp tác. Từ đó, OCB và OCBS trở thành đối tác tài chính chủ chốt với dư nợ gần 5.200 tỷ đồng, chiếm hơn 60% tổng nợ vay.

Thông qua OCBS, các hoạt động tái cấu trúc tài chính, đầu tư và tư vấn được triển khai đồng bộ, giúp nâng cao quản trị và minh bạch. Lãnh đạo OCB cũng trực tiếp khảo sát hệ sinh thái nông nghiệp của HAGL, góp phần củng cố niềm tin thị trường.

Nhờ sự đồng hành này, HAGL đã xử lý hơn 2.520 tỷ đồng nợ, phát hành 1.000 tỷ đồng trái phiếu và xóa toàn bộ lỗ lũy kế hơn 7.500 tỷ đồng, tạo nền tảng tài chính vững chắc. Đồng thời, HAGL trở thành đối tác tín dụng quy mô lớn của OCB, còn ngân hàng mở rộng tăng trưởng khi tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị doanh nghiệp.

OCB, OCBS và HAGL chính thức ký kết hợp tác chiến lược.

Mối quan hệ tiếp tục được nâng tầm với thỏa thuận hợp tác chiến lược ngày 25/11/2025, hướng tới tài chính xanh và phát triển bền vững.

Ông Đoàn Nguyên Đức, Chủ tịch HĐQT HAGL, cho biết doanh nghiệp đang dần trở lại quỹ đạo tăng trưởng và hướng tới mô hình nông nghiệp xanh quy mô lớn, đồng thời nhấn mạnh sự hợp tác với OCB và OCBS sẽ là đòn bẩy quan trọng cho những bứt phá trong thời gian tới.

Về phía ngân hàng, ông Phạm Hồng Hải, Tổng giám đốc OCB, khẳng định OCB đang mở rộng hợp tác với các định chế tài chính quốc tế và tham gia Liên minh Ngân hàng Xanh, hướng tới vai trò đồng hành phát triển cùng doanh nghiệp.

Trong năm 2024, OCB dự kiến tăng dư nợ tín dụng xanh gần 30% so với năm 2023, tập trung vào năng lượng tái tạo, công trình xanh và nông nghiệp bền vững.

Việc lựa chọn đồng hành cùng HAGL phù hợp với chiến lược này, đồng thời mở ra không gian hợp tác dài hạn, tạo giá trị bền vững cho hai bên và cho nền kinh tế, môi trường.

Rào cản cho mục tiêu tham vọng

Kế hoạch tăng trưởng lợi nhuận mạnh của OCB trong năm 2026 đi kèm không ít thách thức trong bối cảnh môi trường vĩ mô và chính sách tiền tệ vẫn nhiều biến số.

Rào cản lớn nhất đến từ giới hạn room tăng trưởng tín dụng toàn ngành do Ngân hàng Nhà nước cấp trong năm 2026 chỉ ở mức khoảng 15%, thấp hơn đáng kể so với con số tăng trưởng hơn 19% năm ngoái.

Việc phân bổ room chặt chẽ nhằm kiểm soát lạm phát và ổn định hệ thống khiến khả năng mở rộng dư nợ của OCB không hoàn toàn phụ thuộc vào nhu cầu thị trường hay chiến lược riêng của ngân hàng.

Cùng với đó, mặt bằng lãi suất huy động có xu hướng tăng trở lại, gây sức ép trực tiếp lên biên lãi ròng (NIM). Trong bối cảnh cạnh tranh huy động vốn gay gắt, OCB có thể phải chấp nhận đẩy chi phí vốn cao hơn để duy trì thanh khoản. Điều này làm thu hẹp chênh lệch lãi suất và ảnh hưởng đến lợi nhuận cốt lõi, trong khi dư địa tăng lãi suất cho vay không nhiều.

Tỷ lệ NIM của OCB về cuối năm ngoái tiếp tục giảm xuống còn 3,1%. Nguyên nhân chính là do ngân hàng chủ động giảm lãi suất cho vay để hỗ trợ khách hàng và tăng sức cạnh tranh trong giai đoạn cuối năm. Ngoài ra, xu hướng chung của thị trường về chi phí huy động đầu vào tăng cũng gây áp lực lên NIM.

Dù vậy, điểm sáng là tiền gửi trực tuyến tăng trưởng 30%. Trong năm 2025, OCB đã ghi nhận thêm gần 900 nghìn khách hàng và lần đầu tiên LioBank đạt mốc 1 triệu người dùng. Trên cơ sở đó, OCB đặt mục tiêu huy động tăng 21% trong năm 2026.

Ở bên ngoài, các yếu tố địa chính trị và biến động kinh tế toàn cầu tiếp tục là ẩn số lớn. Những tác động này có thể làm suy yếu tăng trưởng kinh tế, kéo theo nhu cầu tín dụng giảm, khiến việc mở rộng dư nợ trở nên khó khăn hơn dự kiến.

Đồng thời, rủi ro nợ xấu cũng có thể gia tăng khi doanh nghiệp gặp khó về dòng tiền. Điều này có thể buộc ngân hàng phải tăng trích lập dự phòng, ảnh hưởng trực tiếp đến lợi nhuận, trong khi OCB đang kỳ vọng giảm chi phí này để hỗ trợ tăng trưởng lợi nhuận.

Nam Hải