Củng cố sự ổn định tổng thể của quan hệ Việt Nam - Trung Quốc

Giáo sư Hoàng Nhật Hàm, Đại học Hoa Kiều tỉnh Phúc Kiến (Trung Quốc), trả lời phóng viên TTXVN tại Trung Quốc. Ảnh: TTXVN phát

Đây là nhận định của Giáo sư Hoàng Nhật Hàm (Huang Rihan), Viện trưởng Viện nghiên cứu Con đường Tơ lụa trên biển, Đại học Hoa Kiều tỉnh Phúc Kiến (Trung Quốc), trong cuộc trao đổi với phóng viên TTXVN tại Trung Quốc về chuyến thăm.

Theo Giáo sư Hoàng Nhật Hàm, một trong những điểm đáng chú ý là Ủy ban hợp tác giữa Quốc hội Việt Nam và Nhân đại toàn quốc Trung Quốc, được thành lập tháng 4/2024, đã nhanh chóng đi vào hoạt động. Chỉ một năm sau phiên họp thứ nhất tại Hà Nội, phiên họp thứ hai đã được tổ chức tại Bắc Kinh, với sự chủ trì trực tiếp của người đứng đầu cơ quan lập pháp hai nước. Ông Hoàng Nhật Hàm cho rằng tần suất trao đổi, mức độ tham gia cấp cao và tốc độ triển khai cơ chế hợp tác này cho thấy vị trí quan trọng của quan hệ Trung Quốc - Việt Nam trong chính sách đối ngoại của mỗi nước.

Xét ở góc độ sâu sắc hơn, Giáo sư Hoàng Nhật Hàm nhận định thời điểm diễn ra chuyến thăm này cũng mang ý nghĩa vô cùng quan trọng. Tháng 4 năm nay, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã chọn Trung Quốc là điểm đến cho chuyến thăm cấp Nhà nước đầu tiên sau khi được bầu giữ chức Chủ tịch nước tại Kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa XVI. Nhân dịp này, hai bên thúc đẩy xây dựng Cộng đồng chia sẻ tương lai Việt Nam - Trung Quốc có ý nghĩa chiến lược ở mức độ cao hơn trong thời kỳ mới.

Chỉ 6 tháng sau đó, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn tới thăm Trung Quốc, đây là chuyến thăm đầu tiên của ông tới Trung Quốc kể từ khi nhậm chức Chủ tịch Quốc hội. Theo Giáo sư Hoàng Nhật Hàm, những nhận thức chung đạt được ở cấp cao nhất hiện đang từng bước được hiện thực hóa thành các hành động cụ thể.

Ông cho rằng việc duy trì trao đổi cấp cao thường xuyên, đồng thời mở rộng các kênh hợp tác giữa cơ quan lập pháp bên cạnh các cơ chế giữa hai Đảng, hai Chính phủ và các cơ quan liên quan, đang tạo dựng nền tảng hợp tác đa tầng nấc. Đây là yếu tố có ý nghĩa đối với việc duy trì tính ổn định và liên tục của quan hệ song phương trong bối cảnh tình hình quốc tế và khu vực có nhiều biến động.

Về nội dung hợp tác, Giáo sư Hoàng Nhật Hàm cho biết các cuộc trao đổi giữa hai bên tập trung vào những lĩnh vực then chốt và là mối quan tâm hàng đầu của cả hai quốc gia, gồm kết nối chiến lược phát triển, khoa học - công nghệ, quản trị xã hội và tăng cường sự ủng hộ của người dân.

Theo Giáo sư Hoàng Nhật Hàm, trong bối cảnh Trung Quốc chuẩn bị triển khai Quy hoạch 5 năm lần thứ 15, còn Việt Nam đang nỗ lực thực hiện các Nghị quyết của Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam, với Quốc hội khóa mới vừa bắt đầu nhiệm kỳ, cả hai nước đều đối mặt với những chương trình nghị sự đầy thách thức về cải cách và phát triển.

Việc trao đổi kinh nghiệm về quản trị quốc gia và xây dựng nhà nước pháp quyền vào thời điểm này là vô cùng phù hợp. Ông lưu ý rằng Việt Nam đã nhiều lần nhấn mạnh rằng mối quan hệ với Trung Quốc là lựa chọn chiến lược và là ưu tiên hàng đầu trong chính sách đối ngoại; chuyến thăm này chính là bước hiện thực hóa cam kết đó thành những hành động cụ thể.

Về hợp tác của cơ quan lập pháp hai nước trong thời gian tới, Giáo sư Hoàng Nhật Hàm cho rằng, điều ông mong đợi nhất là Ủy ban hợp tác này sẽ tiếp tục được duy trì tổ chức và phát triển thành một cơ chế được thiết lập bài bản. Với các cuộc họp diễn ra tại Hà Nội và tại Bắc Kinh cùng sự tham gia tích cực của các ủy ban chuyên môn, các nhóm nghị sĩ hữu nghị và các cơ quan lập pháp địa phương, cơ chế này sẽ thực sự đi vào hoạt động hiệu quả.

Giáo sư Hoàng Nhật Hàm cũng cho rằng Trung Quốc và Việt Nam có thể học hỏi lẫn nhau. Theo ông, Trung Quốc và Việt Nam đều là các nước xã hội chủ nghĩa dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản. Cả hai đều đang khám phá những con đường hiện đại hóa phù hợp với điều kiện quốc gia và có chung nhiều chủ đề chung trong việc xây dựng nhà nước pháp quyền.

Giáo sư Hoàng Nhật Hàm đánh giá cao việc Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã đến thăm Điểm liên lạc lập pháp cơ sở Nam Ma Phòng. Theo Giáo sư, mô hình này tạo kênh để ý kiến của người dân đối với các dự thảo luật được chuyển tới cơ quan lập pháp, qua đó phản ánh vai trò của người dân trong quá trình xây dựng pháp luật. Ông cho rằng hai nước có thể tăng cường trao đổi kinh nghiệm trong các lĩnh vực như kinh tế số, trí tuệ nhân tạo (AI) và phát triển xanh, những vấn đề đang đặt ra yêu cầu mới đối với hoạt động lập pháp và quản lý nhà nước.

Bên cạnh đó, Giáo sư cho rằng hợp tác giữa cơ quan lập pháp cần gắn với việc thúc đẩy các chương trình hợp tác kinh tế, thương mại và đầu tư. Với quy mô quan hệ kinh tế - thương mại đáng kể giữa hai quốc gia, cùng các sáng kiến lớn như kết nối đường sắt và cửa khẩu thông minh đang được triển khai, các cơ quan lập pháp cần hoàn thiện khung pháp lý và giám sát việc thực thi các thỏa thuận. Điều này tạo ra sự chắc chắn cần thiết để các doanh nghiệp yên tâm đầu tư, đồng thời bảo đảm các dự án có thể được hiện thực hóa thành công.

Chuyến thăm lần này của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn tới “siêu nhà máy” sản xuất xe điện của Xiaomi là một ví dụ điển hình. Các lĩnh vực công nghệ cao như xe điện tiên tiến, AI và phát triển chuỗi cung ứng thông minh, mở ra không gian rộng lớn cho việc mở rộng hợp tác song phương, mang tiềm năng to lớn trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, khơi dậy đổi mới công nghiệp và tạo ra các cơ hội việc làm chất lượng cao cho thế hệ trẻ.

Bên cạnh hợp tác chính trị, kinh tế và lập pháp, Giáo sư Hoàng Nhật Hàm nhấn mạnh vai trò của giao lưu nhân dân trong việc củng cố quan hệ Việt Nam - Trung Quốc. Theo ông, các cơ quan lập pháp có thể phát huy vai trò cầu nối, thúc đẩy hợp tác địa phương, giao lưu thanh niên và các hoạt động trao đổi trong lĩnh vực giáo dục, văn hóa, du lịch.

Ở cấp độ đa phương, Giáo sư Hoàng Nhật Hàm nhận định hai nước có thể tiếp tục tăng cường trao đổi, phối hợp tại các diễn đàn quốc tế, trong đó có Liên minh Nghị viện Thế giới, góp phần thúc đẩy tiếng nói của các nước đang phát triển. Theo ông, việc phối hợp trong các vấn đề cùng quan tâm cũng tạo điều kiện để hai bên đóng góp vào các nỗ lực xây dựng trật tự quốc tế công bằng, thúc đẩy toàn cầu hóa kinh tế bao trùm và duy trì ổn định khu vực.

Từ những nội dung trên, Giáo sư Hoàng Nhật Hàm đánh giá chuyến thăm của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn tới Trung Quốc không chỉ thúc đẩy hợp tác giữa cơ quan lập pháp hai nước mà còn góp phần cụ thể hóa các định hướng hợp tác song phương trên nhiều lĩnh vực. Ông cho rằng việc duy trì trao đổi cấp cao, tăng cường cơ chế hợp tác thể chế và mở rộng giao lưu nhân dân sẽ tạo thêm động lực cho quan hệ Việt Nam - Trung Quốc phát triển ổn định.

Cuối cùng, Giáo sư Hoàng Nhật Hàm bày tỏ lạc quan về triển vọng quan hệ hai nước đồng thời khẳng định chuyến thăm này đã đạt được những kết quả thực chất và phát đi một thông điệp rõ ràng, tạo thêm động lực cho việc xây dựng Cộng đồng chia sẻ tương lai Việt Nam - Trung Quốc có ý nghĩa chiến lược.