Đại sứ Joanna Skoczek: Năm mới tận hưởng niềm vui sum họp và đón khởi đầu mới

Trưởng Phái đoàn Đại sứ quán Ba Lan tại Việt Nam Joanna Skoczek tham dự sự kiện văn hóa trong trang phục áo dài. (Ảnh: CTV/Vietnam+)

Năm 2025, Việt Nam và Ba Lan cùng kỷ niệm 75 năm quan hệ hữu nghị truyền thống và hợp tác nhiều mặt (4/2/1950-4/2/2025). Thủ tướng Phạm Minh Chính và Thủ tướng Donald Tusk đã nhấn mạnh hai bên cần thúc đẩy hợp tác chính trị, kinh tế, ngành nghề, địa phương và giao lưu nhân dân sâu rộng, hiệu quả hơn nữa, hướng tới nâng cấp quan hệ Việt Nam-Ba Lan lên tầm chiến lược trong tương lai gần.

Nhân dịp năm mới Bính Ngọ 2026, bà Joanna Skoczek, Trưởng Phái đoàn Đại sứ quán Ba Lan tại Việt Nam đã dành cho phóng viên Báo Điện tử VietnamPlus cuộc trò chuyện về sự gắn bó trong văn hóa và giao lưu nhân dân hai nước.

Niềm vui đón khởi đầu mới

- Tết Nguyên đán truyền thống của Việt Nam đã đến rất gần. Trong không khí này, bà có cảm xúc như thế nào?

Bà Joanna Skoczek: Mỗi lần chứng kiến không khí đón Tết Nguyên đán, tôi đều cảm thấy ngạc nhiên trước vẻ đẹp và chiều sâu tinh thần của dịp lễ này. Theo cảm nhận của tôi, cây cối và hoa lá, đặc biệt là hoa đào, cây quất, hoa lan, không chỉ đẹp mà còn mang một sức sống mạnh mẽ. Chúng chính là biểu tượng hoàn hảo của một mùa Xuân đang tới, của sự sống mới và một chương mới đang mở ra trong cuộc đời.

Trưởng Phái đoàn Đại sứ quán Ba Lan tại Việt Nam (thứ hai từ phải sang) dự khai mạc Hội chợ mùa Xuân 2026 tại Trung tâm Triển lãm Việt Nam, Đông Anh, Hà Nội. (Ảnh: TTXVN)

Tôi rất vui khi dạo bước và ngắm nhìn đường phố được trang hoàng trong dịp Tết, cả ở nơi công cộng do chính quyền địa phương thực hiện lẫn những trang trí riêng trong các ngôi nhà, cửa hàng và sân vườn của người Hà Nội.

Các ngôi đền, chùa cũng là điểm đến không thể thiếu vào thời điểm này trong năm, với những trang hoàng đặc biệt và dòng người đến lễ bái, cầu mong sức khỏe và hạnh phúc.

Ở chợ gần nơi tôi ở, tôi cũng quan sát thấy có sự thay đổi về các nguyên liệu, hoa quả và các món ăn được bày bán trong mùa Tết. Tôi đang cố gắng tìm hiểu thật nhiều về những phong tục được gìn giữ trong dịp này.

- Bà nghĩ gì về những nét tương đồng trong văn hóa lễ hội giữa Việt Nam và Ba Lan?

Bà Joanna Skoczek: Có thể bạn sẽ ngạc nhiên vì có rất nhiều điểm tương đồng giữa Tết Nguyên đán Việt Nam với đêm Giáng sinh của chúng tôi. Giống như ở đây, các gia đình di chuyển khắp đất nước, thậm chí từ nước ngoài trở về, để cùng nhau sum họp trong khoảng thời gian đặc biệt này của năm.

Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Thu Hằng và Trưởng Phái đoàn Đại sứ quán Ba Lan tại Việt Nam Joanna Skoczek trong lễ kỷ niệm 234 năm Ngày Hiến pháp Ba Lan (3/5/1791-3/5/2025). (Ảnh: CTV/Vietnam+)

Bữa tối đêm Giáng sinh theo truyền thống là phần quan trọng nhất của ngày lễ và cũng chứa đựng rất nhiều biểu tượng. Cây Noel, thường là thông, linh sam hoặc vân sam, được mua về, đặt ở vị trí trung tâm trong ngôi nhà và trang trí bằng các quả cầu thủy tinh, hình cắt giấy, dây trang trí và đèn. Tùy theo vùng miền và truyền thống gia đình, cây có thể được trang trí trước Giáng sinh hoặc ngay trong đêm Giáng sinh, thường là do trẻ em thực hiện.

Có những món ăn đặc biệt chỉ được chuẩn bị vào ngày này, tùy theo từng vùng. Theo truyền thống, bữa ăn có 12 món, tất cả đều không có thịt, bắt đầu từ các món cá (cá trích, cá chép), đến súp (súp củ dền hoặc nấm), rồi há cảo và bắp cải. Bữa tiệc kết thúc bằng các món ngọt. Có lẽ bạn sẽ không tìm được hai thực đơn giống hệt nhau, bởi chúng phản ánh lịch sử, nguồn gốc gia đình, những điều họ học được từ tổ tiên, và những điều người vợ hay chồng mang tới gia đình khi kết hôn…

Nhưng cuối cùng, ý nghĩa của sự sum họp gia đình và tinh thần lễ hội thì vẫn giống nhau, không chỉ ở Ba Lan mà trên khắp thế giới: Đó là được ở bên những người thân yêu và cùng nhau chia sẻ niềm vui của một khởi đầu mới.

Vẻ đẹp truyền thống hòa cùng hiện đại

- Bà có dự định tổ chức hoặc tham gia những hoạt động nào nhân dịp Tết Nguyên đán năm nay không?

Bà Joanna Skoczek: Tôi rất vinh dự khi nhận được nhiều lời mời từ bạn bè Việt Nam để tham dự các buổi hòa nhạc và gặp gỡ, và tôi luôn tham gia với lòng biết ơn và niềm vui. Những dịp như vậy mang đến cho người nước ngoài một góc nhìn tuyệt vời về văn hóa và truyền thống Việt Nam, giúp chúng tôi hiểu đất nước và con người nơi đây sâu sắc hơn.

Từ góc độ nghề nghiệp, sẽ rất thú vị khi quan sát cách năm sẽ diễn ra thế nào, nhất là khi đây là năm Hỏa Mã, vốn được biết đến như một năm của những thay đổi rất nhanh và nhiều bất định. Ngay từ đầu năm 2026, điều này đã cho thấy sự ứng nghiệm.

Ở góc độ cá nhân hơn, tôi tuổi Tỵ, và vừa kết thúc năm của mình, vì vậy tôi bước vào năm mới với hy vọng về những chuyển biến tích cực và những thử thách mới. Tử vi của tôi khuyên rằng tôi nên chăm sóc bản thân thật tốt, và tôi quyết tâm làm theo, bắt đầu bằng việc nghỉ ngơi đầy đủ trong kỳ nghỉ Tết Nguyên đán.

Trước đó, như mọi năm, chúng tôi sẽ có một buổi gặp mặt với các đồng nghiệp tại Đại sứ quán, để cảm ơn nhau vì đã luôn đồng hành và chúc mọi người may mắn, sức khỏe, thịnh vượng và hạnh phúc. Tôi chắc chắn sẽ có hoa tươi trong nhà để mang mùa Xuân vào không gian sống, bất kể thời tiết ra sao. Năm ngoái, tôi đã tìm được những bông lay ơn đỏ tuyệt đẹp cao gần một mét và tôi đã thưởng thức vẻ đẹp của chúng trọn vẹn.

Trưởng Phái đoàn Đại sứ quán Ba Lan tại Việt Nam Joanna Skoczek trong sự kiện văn hóa diễn ra tại Văn Miếu-Quốc Tử Giám, Hà Nội. (Ảnh: CTV/Vietnam+)

- Khi làm việc tại Việt Nam, bà cảm nhận thế nào về văn hóa và phong tục ở đây? Cho đến nay, điều gì khiến bà hứng thú nhất với văn hóa và lối sống Việt Nam?

Bà Joanna Skoczek: Tôi luôn ngạc nhiên trước cách Việt Nam kết hợp sự tôn trọng truyền thống với tính hiện đại. Tôi tin rằng đây cũng là điểm tương đồng với Ba Lan.

Điều tôi đặc biệt yêu thích là phụ nữ Việt Nam vẫn thường xuyên mặc áo dài và tiếp tục sáng tạo với trang phục này. Tôi xem đó như một sự trân trọng những giá trị truyền thống tốt đẹp nhất, đồng thời gửi đi một thông điệp mạnh mẽ về sự tự tin. Với tôi, áo dài là hiện thân của người phụ nữ Việt Nam: Mạnh mẽ, độc lập, duyên dáng và nữ tính cùng một lúc. Tôi thực sự ngạc nhiên khi áo dài chưa chinh phục cả thế giới, bởi đó là sự kết hợp hoàn hảo giữa vẻ đẹp và sự thoải mái. Tiết lộ với bạn là tôi đã sở hữu năm bộ áo dài và tôi mặc chúng thường xuyên.

Ngoài áo dài, thật đáng khích lệ khi thấy các họa tiết truyền thống, dân tộc ngày càng được ứng dụng nhiều trong thiết kế hiện đại. Đèn lồng Hội An, gốm sứ Bát Tràng, đồ thêu lụa, đồ sơn mài, hay việc sử dụng tre một cách sáng tạo trong đồ gia dụng; tất cả không chỉ là những tác phẩm nghệ thuật đẹp mắt mà còn là những vật dụng hữu ích, dễ chịu khi sử dụng và ngắm nhìn mỗi ngày.

Tôi hy vọng sẽ đi du lịch nhiều hơn để hiểu rõ hơn các vùng miền khác nhau của Việt Nam và tìm hiểu thêm về những nét đặc trưng địa phương, phong tục, âm nhạc. Một trong những điểm nhấn của năm ngoái là lễ hội âm nhạc dân tộc mà tôi có cơ hội tham dự tại Văn Miếu-Quốc Tử Giám vào đầu tháng 11. Âm thanh của núi rừng đã ở lại trong tôi suốt một thời gian dài sau đó.

- Xin cảm ơn bà đã chia sẻ./.

(Vietnam+)