Đại sứ Vũ Trung Mỹ: Ở đâu có người Việt, ở đó có Tết

Thưa Đại sứ, trong không khí những ngày cuối năm, khi người dân trong nước đang hối hả chuẩn bị đoàn tụ, cảm xúc của những cán bộ ngoại giao tại Caracas – nơi cách Việt Nam nửa vòng Trái đất – diễn ra như thế nào? Cảm giác đón Tết ở vùng đất nhiệt đới Nam Mỹ có điều gì khác biệt so với không khí Tết tại quê nhà?

Dù là nhà ngoại giao dày dạn kinh nghiệm hay những cán bộ trẻ thì mỗi khi Tết đến xuân về, trong lòng chúng tôi luôn có một "khoảng lặng" rất riêng. Cách Việt Nam nửa vòng trái đất, khi người thân, bạn bè đang hối hả trong cái rét ngọt của miền Bắc hay nắng ấm phương Nam, thì ở Caracas, chúng tôi lại đón Tết giữa cái nắng vàng rực rỡ đặc trưng của vùng Caribbean.

Trong khi ở Việt Nam mọi người đang sắm sửa đào, mai, thì tại Caracas, chúng tôi vẫn miệt mài với các chương trình nghị sự, thúc đẩy hợp tác song phương. Tuy nhiên, sâu thẳm bên trong là một khoảng lặng khi nhìn vào tờ lịch bàn, nhẩm tính xem ở nhà ông bà, bố mẹ đã cúng ông Công ông Táo chưa. Nỗi nhớ nhà được chuyển hóa thành động lực để tổ chức một cái Tết ấm cúng cho cộng đồng người Việt tại đây.

Cá nhân tôi cho rằng, một trong những điểm khác biệt lớn nhất và cũng là ấm áp nhất chính là sự gắn kết cộng đồng. Ở nơi xa xôi này, Đại sứ quán không chỉ là nơi làm việc, mà thực sự là một gia đình. Tết đến, xuân về, các cán bộ Đại sứ quán cùng nhau dọn dẹp, cùng nhau vào bếp, cùng nhau kể chuyện về những mùa Tết cũ. Sự thiếu thốn về vật chất và khoảng cách được khỏa lấp bằng tình cảm nồng ấm giữa những người con xa xứ. Chúng tôi tự nhủ với nhau rằng: "Ở đâu có người Việt, ở đó có Tết".

Năm nay, Đại sứ quán Việt Nam tại Venezuela đã chuẩn bị như thế nào để mang lại một không khí Tết ấm cúng cho cộng đồng người Việt tại đây?

Để mang lại một không khí Tết ấm cúng và trọn vẹn nhất cho cộng đồng người Việt tại Venezuela, một cộng đồng tuy không quá lớn nhưng luôn tràn đầy tinh thần đoàn kết, Đại sứ quán chúng tôi đã bắt đầu công tác chuẩn bị từ khá sớm.

Chúng tôi quan niệm rằng, phải làm sao để khi bước chân vào Đại sứ quán, cộng đồng có thể cảm nhận rõ không gian truyền thống của dân tộc. Do đó, việc tái hiện không gian Tết cổ truyền là một trong những ưu tiên đầu tiên.

Phải nói thật là Venezuela là một trong những địa bàn may mắn hơn cả các đại sứ quán khác của chúng ta tại khu vực Mỹ Latinh. Với nhiều đặc điểm khí hậu khá tương đồng với Việt Nam, chúng tôi có thể tìm được những cành đào phai cả cánh đơn, cánh kép, không thua kém đào Nhật Tân là mấy. Việc gói bánh chưng đối với chúng tôi cũng không gặp mấy khó khăn khi ngay trong vườn của Đại sứ quán đã có sẵn một bụi lá dong, đã được các cán bộ Đại sứ quán trước đây trồng. Việc mua gạo nếp, đỗ xanh cũng không gặp khó khăn do những đồ này (tất nhiên không thể ngon như nếp cái hoa vàng) đều có sẵn ở chợ của cộng đồng người Hoa.

Ngoài ra, Đại sứ quán cũng dành thời gian chuẩn bị và tổ chức chương trình "Xuân Quê Hương"với sự tham gia của toàn thể cộng đồng và bạn bè sở tại, đặc biệt những năm gần đây có sự tham dự của nhiều các bạn bè và lãnh đạo Bộ Ngoại giao Venezuela.

Dù ở cách xa Tổ quốc nửa vòng Trái đất và trong điều kiện còn nhiều hạn chế về vật chất, nhưng với sự chuẩn bị chu đáo và tình cảm chân thành, chúng tôi tin rằng mỗi người Việt tại Venezuela đều sẽ cảm nhận được hơi ấm của quê hương, để cùng nhau bước sang một năm mới với nhiều hy vọng và thành công hơn.

Thưa Đại sứ, thông qua các hoạt động đón Tết, ông muốn gửi gắm thông điệp gì đến cộng đồng người Việt đang sinh sống, học tập và làm việc tại Venezuela, đặc biệt là trong bối cảnh đất nước ta đang bước vào một kỷ nguyên mới – kỷ nguyên vươn mình của dân tộc sau Đại hội Đảng lần thứ XIV?

Trong không khí linh thiêng của những ngày Tết cổ truyền, khi chúng ta cùng nhìn lại một năm đã qua và hướng về tương lai, thay mặt Đại sứ quán, tôi muốn gửi tới toàn thể cộng đồng người Việt Nam tại Venezuela những thông điệp chân thành và đầy kỳ vọng.

Dù chúng ta ở cách xa Tổ quốc nửa vòng Trái đất, nhưng "máu chảy ruột mềm", mỗi người Việt tại Venezuela cũng như ở các địa bàn kiêm nhiệm là một phần không thể tách rời của khối đại đoàn kết dân tộc.

Tôi mong muốn bà con tiếp tục đùm bọc, yêu thương nhau, xây dựng một cộng đồng vững mạnh, tuân thủ pháp luật nước sở tại và luôn giữ gìn bản sắc văn hóa Việt. Sự thành công và vững vàng của mỗi cá nhân, mỗi gia đình chính là sự đóng góp thiết thực nhất cho hình ảnh và uy tín của Việt Nam ở sở tại.

Đất nước ta đang đứng trước ngưỡng cửa lịch sử với những định hướng lớn từ Đại hội Đảng lần thứ XIV. Thông điệp về một kỷ nguyên vươn mình của dân tộc không chỉ dành cho người dân trong nước mà còn là lời hiệu triệu đối với toàn thể kiều bào ta ở nước ngoài.

Đại sứ quán luôn mong muốn cộng đồng người Việt luôn giữ vững niềm tin vào sự phát triển của đất nước, không ngừng học hỏi, đổi mới sáng tạo và tìm kiếm những cơ hội hợp tác kinh tế, văn hóa mới để đóng góp trí tuệ, nguồn lực vào công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Dù ở đâu, làm gì, chúng ta cũng cần tự hào rằng mình là người Việt Nam, mang trong mình khát vọng đưa dân tộc sánh vai với các cường quốc năm châu.

Trong suốt những năm tháng công tác trong ngành ngoại giao, đặc biệt là tại khu vực Mỹ Latinh, có kỷ niệm ăn Tết nào khiến Đại sứ xúc động hoặc trăn trở nhất, có thể là về tình đồng chí, tình đồng bào tỏa sáng giữa vùng đất xa xôi hay là về tình cảm nồng hậu, chân thành mà những người bạn Mỹ Latinh?

Trong cuộc đời sinh viên cũng như làm công tác đối ngoại, nhất là những năm tháng gắn bó với dải đất Mỹ Latinh nồng nhiệt này, tôi đã vinh dự được ăn 16 cái tết xa quê hương với rất nhiều kỷ niệm. Trong khuôn khổ bài viết này, tôi xin phép chỉ nêu một vài những kỷ niệm khó quên như dịp cùng cộng đồng người Việt tại Cộng hòa Trinidad và Tobago đón Tết Ất Tỵ 2025.

Là một cộng đồng nhỏ, chỉ khoảng hơn 20 người và bà con chủ yếu làm kinh doanh nhỏ lẻ tại các khu vực lân cận của thủ đô Port of Spain nhưng mọi người rất đoàn kết, gắn bó. Được tin đoàn công tác của Đại sứ quán ghé thăm, anh chị em đã cố gắng thu xếp công việc, tập trung từ sớm, cùng nhau chuẩn bị các món ăn truyền thống của dân tộc.

Cũng tại cuộc gỡ cộng đồng chào đón năm mới Ất Tỵ này, lần đầu tiên tôi được thưởng thức bánh chưng chấm mật mía, món ăn đặc trưng của quê hương Hà Tĩnh, do chính các anh chị em Việt kiều xứ Nghệ dày công chuẩn bị. Thú thật, được thưởng thức miếng bánh chưng chấm đẫm mật mía, càng đậm tình quê hương xứ sở.

Một kỷ niệm đặc biệt, ấm áp nhất chính là do các bạn đồng nghiệp tại Bộ Ngoại giao Venezuela dành cho cá nhân tôi và anh chị em Đại sứ quán. Dù bận đến đâu, đúng ngày mùng một Tết, đính thân Thứ trưởng phụ trách khu vực, nguyên Đại sứ Venezuela tại Việt Nam Tatiana Pugh Moreno đều thu xếp đến chúc Tết chúng tôi. Chị và con gái, cũng từng là cán bộ ngoại giao công tác tại Việt Nam, còn tự tay gấp những bao lì xì để mừng tuổi các cháu con em cán bộ Đại sứ quán. Năm này cũng sẽ như vậy vì cách đây ít ngày, Thứ trưởng Tatiana đã gọi điện để hỏi về việc “mùng một Tết năm này là ngày nào”.

Những kỷ niệm đó nhắc nhở tôi rằng, dù có ở xa Tổ quốc, tận Mỹ Latinh xa xôi, những người Việt chúng ta không hề đơn độc. Tình cảm của cộng đồng cũng như sự chân thành của người dân sở tại chính là "nhiên liệu" để ngọn lửa Việt Nam luôn cháy sáng tại khu vực này. Đó là minh chứng rõ nét nhất cho việc dù đi đâu, làm gì, hồn dân tộc và tình người vẫn luôn là sợi dây bền chặt nhất gắn kết chúng ta lại với nhau.

Năm 2025 vừa qua chứng kiến nhiều nỗ lực thúc đẩy hợp tác giữa hai nước trên tất cả các lĩnh vực. Thưa Đại sứ, trong năm mới 2026, chúng ta kỳ vọng gì vào sự bứt phá của quan hệ bạn bè truyền thống, Đối tác toàn diện giữa Việt Nam và Venezuela để tương xứng với tình cảm tốt đẹp giữa hai dân tộc?

Bước sang năm mới 2026, trong bối cảnh đất nước ta đang tràn đầy khí thế của kỷ nguyên vươn mình, tôi kỳ vọng quan hệ Việt Nam-Venezuela sẽ chuyển mình từ "tình cảm nồng hậu" sang "hiệu quả đột phá" với những trọng tâm sau:

Một là, hiện thực hóa các dự án hợp tác nông nghiệp. Venezuela sở hữu tiềm năng nông nghiệp to lớn với khoảng 35 triệu ha đất nông nghiệp, gấp 3 lần diện tích Việt Nam, cùng hệ thống thủy lợi được đầu tư tốt và khí hậu thuận lợi. Chính phủ Venezuela đang tích cực kêu gọi đầu tư, đặc biệt sắn sàng dành riêng 100.000 ha đất cho các nhà đầu tư Việt Nam để phát triển lúa gạo và thủy sản.

Do đó, việc triển khai Kế hoạch hành động triển khai hợp tác phát triển nông nghiệp giữa Bộ Nông nghiệp hai nước giai đoạn 2026-2030 sẽ là thời điểm để chúng ta đưa các dự án hợp tác về giống lúa, cây lương thực và kỹ thuật canh tác của Việt Nam vào triển khai trên quy mô lớn hơn tại Venezuela. Mục tiêu không chỉ là giúp bạn đảm bảo an ninh lương thực mà còn mở ra cơ hội cho các doanh nghiệp nông nghiệp của Việt Nam vươn tầm khu vực.

Hai là, tái khởi động và làm mới hợp tác năng lượng - dầu khí, vốn là thế mạnh truyền thống của Venezuela và là nhu cầu chiến lược của Việt Nam. Trong năm 2026, chúng ta kỳ vọng những rào cản sẽ tiếp tục được tháo gỡ để các dự án liên doanh dầu khí có những bước tiến thực chất hơn. Bên cạnh dầu khí truyền thống, hai bên cũng có thể trao đổi về kinh nghiệm chuyển đổi năng lượng xanh – một xu hướng mà Việt Nam đang thực hiện rất quyết liệt.

Ba là, thúc đẩy hợp tác văn hóa, giao lưu nhân dân thành "sức mạnh mềm". Hai nước phối hợp tăng cường các chương trình học bổng, trao đổi sinh viên; đưa các sản phẩm văn hóa, nghệ thuật và cả ẩm thực Việt Nam thâm nhập sâu hơn vào đời sống người dân Venezuela, tạo tiền đề cho phát triển du lịch và dịch vụ.

Ngoài ra,Đại sứ quán sẽ tiếp tục phát huy, đóng vai trò tích cực hơn nữa trong việc kết nối các hiệp hội doanh nghiệp, tổ chức các diễn đàn giao thương trực tuyến và trực tiếp. Chúng ta kỳ vọng vào sự xuất hiện của nhiều hơn nữa các sản phẩm "Made in Vietnam" tại thị trường Venezuela và ngược lại, các sản phẩm thế mạnh của bạn sẽ tìm thấy đường đến với người tiêu dùng Việt.

Tôi tin rằng với sự tin cậy chính trị cao và quyết tâm từ cả hai phía, năm 2026 sẽ là "năm bản lề" để chúng ta chứng kiến những thành tựu cụ thể, đưa quan hệ Đối tác toàn diện giữa hai nước lên một tầm cao mới, mang lại lợi ích thiết thực cho nhân dân hai nước.

Khát vọng của chúng ta không chỉ là giữ ấm ngọn lửa tình hữu nghị, mà là biến ngọn lửa đó thành động lực để cùng nhau phát triển mạnh mẽ hơn trong kỷ nguyên mới.

Xin trân trọng cảm ơn Đại sứ!

Ngọc Anh