Đánh thức “vàng xanh” dưới chân núi Tam Đảo

Trà hoa vàng Long Tám - Tinh hoa của núi rừng Tam Đảo.

Lớn lên dưới chân núi Tam Đảo, từ nhỏ, chị Lưu Thị Tám, người con của đồng bào dân tộc Sán Dìu đã quen với cây trà hoa vàng mọc tự nhiên trong rừng và vườn nhà. Nhận thấy trà hoa vàng có giá trị kinh tế cao và thị trường tiêu thụ ổn định, năm 2013, chị quyết định đầu tư vốn để thuần hóa, nhân giống và phát triển sản xuất theo hướng hàng hóa.

Để nâng cao giá trị sản phẩm, năm 2017, chị Tám đã đứng ra liên kết với một số hộ dân thành lập HTX Trà hoa vàng Long Thanh, định hướng canh tác sạch theo quy trình khép kín từ sản xuất, chế biến đến tiêu thụ sản phẩm. Đến nay, gia đình chị đã phát triển được gần 1ha trà hoa vàng với khoảng 1.000 gốc đang cho thu hoạch.

Chị Tám cho biết: Nhằm đảm bảo chất lượng, việc chăm sóc từ cắt tỉa, bón phân đến phòng trừ sâu bệnh cho cây trà hoa vàng đều được theo dõi định kỳ. Thông thường, cây trồng 5 - 6 năm bắt đầu ra hoa, cho thu hoạch từ tháng 11 đến tháng 3 năm sau. Hoa phải được hái vào sáng sớm khi vừa ngậm sương mới giữ trọn vẹn dược tính. Mỗi năm, HTX Trà hoa vàng Long Thanh cung ứng ra thị trường hơn 300kg hoa tươi và hàng chục kg trà sấy khô. Năm 2023, sản phẩm trà hoa vàng Long Thanh đạt chứng nhận OCOP 3 sao, đây là động lực để HTX tiếp tục cải tiến mẫu mã và nâng cao hơn nữa chất lượng sản phẩm.

Chị Lưu Thị Tám kiểm tra vườn ươm cây giống chuẩn bị cung cấp cho người dân địa phương.

Để phát triển chuỗi giá trị bền vững, cùng với việc sản xuất trà thương phẩm, gia đình chị Tám còn ươm và cung cấp cây giống cho người dân địa phương, mở rộng diện tích vùng trồng. Toàn bộ hoa tươi của bà con được HTX thu mua với giá ổn định 500.000 đồng/kg, mang lại nguồn thu nhập lên đến hàng chục triệu đồng mỗi vụ cho nhiều gia đình.

Sự năng động của chị Lưu Thị Tám không chỉ tạo sinh kế mới, cải thiện đời sống cho nhiều hộ dân trong thôn, mà còn là nhân tố quan trọng góp phần hình thành vùng dược liệu tập trung, mở ra hướng đi triển vọng kết hợp với du lịch sinh thái và du lịch cộng đồng tại địa phương.