Davos 2026: Đối thoại giữa những biến động toàn cầu

Diễn đàn Kinh tế thế giới (WEF) 2026 được tổ chức với chủ đề "Tinh thần đối thoại".

Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) 2026 ghi nhận số quan khách kỷ lục, khoảng 3.000 người, trong đó có hơn 60 nguyên thủ quốc gia và người đứng đầu chính phủ, cùng khoảng 850 chủ tịch và giám đốc điều hành của các tập đoàn hàng đầu thế giới.

Chương trình nghị sự với hơn 200 phiên thảo luận xoay quanh 5 trụ cột chính: môi trường địa chính trị, trí tuệ nhân tạo và đổi mới công nghệ, khí hậu và thiên nhiên, các động lực tăng trưởng kinh tế mới, và chuẩn bị nguồn lực con người cho tương lai.

Tuy nhiên, theo quan sát, nhiều chủ đề từng nổi bật ở các kỳ trước bị đẩy xuống, nhường chỗ cho AI và tăng trưởng. Sự đổi trục này phần nào cho thấy, khi cạnh tranh chiến lược gia tăng, các ưu tiên dài hạn dễ bị xếp sau những đòi hỏi trước mắt về công nghệ, chuỗi cung ứng, thương mại và an ninh.

Nếu phải chọn từ khóa của Davos 2026, “thuế quan” và “Greenland” là hai điểm nhấn thể hiện rõ rạn nứt xuyên Đại Tây Dương cả về cơ chế kinh tế lẫn cấu trúc an ninh. Trong không khí ấy, những phát biểu nhấn mạnh “đối thoại là nhu cầu thiết yếu” xuất hiện như một lời nhắc tỉnh táo, nhưng cũng đồng thời thừa nhận rằng đối thoại đang phải gánh trên vai khối lượng mâu thuẫn lớn hơn trước.

Và cho dù vẫn còn những tuyên bố nhấn mạnh “tình đoàn kết”, thực tế đối thoại tại Davos 2026 lại bộc lộ sự phân mảnh. Một số lãnh đạo châu Âu cảnh báo tâm lý hoài niệm sẽ không đưa trật tự cũ quay trở lại, và châu Âu phải thay đổi một cách căn cơ.

Tuy vậy, trong bối cảnh lợi ích được “định giá lại” bằng thuế quan, chuỗi cung ứng và an ninh, con đường từ đối thoại đến hành động ngày càng trở nên gập ghềnh hơn.

Chương trình nghị sự tại Diễn đàn Kinh tế thế giới (WEF) 2026 có hơn 200 phiên thảo luận về nhiều nội dung như: Địa chính trị, trí tuệ nhân tạo và công nghệ, khí hậu và thiên nhiên, tăng trưởng, nguồn nhân lực...

Bên cạnh các rủi ro địa chính trị, địa kinh tế, Davos 2026 cũng dành nhiều không gian cho các vấn đề về công nghệ, trí tuệ nhân tạo AI và việc làm.

Trong khi doanh nghiệp nhấn mạnh tiềm năng của AI nâng cao hiệu quả và lợi nhuận, các tổ chức lao động và xã hội dân sự cảnh báo nguy cơ mất việc làm và gia tăng bất bình đẳng, các nhà hoạch định chính sách đứng trước bài toán điều tiết sao cho vừa khuyến khích đổi mới, vừa bảo đảm quyền lợi xã hội.

Chủ tịch Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) Christine Lagarde cho rằng, mối đe dọa số một là tình trạng phân mảnh địa chính trị, làm suy giảm niềm tin của người dân vào nền kinh tế.

Thách thức thứ hai là tốc độ số hóa, đặc biệt được thúc đẩy bởi trí tuệ nhân tạo, đang làm biến đổi các nền kinh tế trên nhiều phương diện và hầu như trong mọi lĩnh vực.

Đáng chú ý, Tổng Giám đốc IMF Kristalina Georgieva cảnh báo, AI có khả năng tác động tới khoảng 60% việc làm tại các nền kinh tế phát triển và khoảng 40% việc làm trên toàn cầu.

Từ Davos 2026 có thể thấy khi công nghệ trở thành hạ tầng quyền lực mới, các nước vừa hợp tác vừa cạnh tranh trong tiêu chuẩn, dữ liệu, chuỗi cung ứng chip, hạ tầng số… Nếu không có đối thoại thực chất, công nghệ dễ bị “vũ khí hóa”, khiến cơ hội việc làm mới phân bổ không đều và tăng sức ép lên những nền kinh tế yếu.

Cũng vì vậy, tinh thần đối thoại phải trở thành tinh thần của quản trị toàn cầu, để cạnh tranh không trở thành đối đầu, và để cuộc cách mạng AI không trở thành cuộc khủng hoảng xã hội mới.

Tố Hương