Đề xuất hạ ngưỡng đầu tư, gỡ rào cản pháp lý cho các dự án BT
Đóng góp ý kiến thẩm định đối với dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của các Nghị định quy định chi tiết Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP), VCCI đề xuất hạ ngưỡng đầu tư, tháo gỡ vướng mắc cho các dự án hợp đồng xây dựng – chuyển giao (BT)...
Bộ Tư pháp đang lấy ý kiến đóng góp ý đối với hồ sơ dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của các Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư (sau đây gọi tắt là Dự thảo).
Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) đánh giá cao nỗ lực của Bộ Tư pháp trong việc rà soát, hoàn thiện khuôn khổ pháp lý nhằm khơi thông nguồn lực đầu tư xã hội. Tuy nhiên, trên cơ sở tổng hợp phản hồi từ cộng đồng doanh nghiệp, VCCI đã chỉ ra nhiều điểm chưa sát thực tế tại Nghị định số 257/2025/NĐ-CP hiện hành và đề xuất các phương án sửa đổi cụ thể.
VCCI kiến nghị là sửa đổi cơ chế giao quỹ đất thanh toán và bảo lãnh giá trị quỹ đất tại Khoản 4 Điều 16. Hiện nay, quy định chỉ áp dụng cho các dự án có tổng mức đầu tư từ 20.000 tỷ đồng trở lên.
Theo VCCI, ngưỡng này quá cao và chưa khả thi bởi số lượng dự án đạt quy mô này rất ít. Phần lớn các dự án trọng điểm cấp địa phương thường dao động từ 10.000 tỷ đồng đến dưới 20.000 tỷ đồng. Do đó, VCCI đề xuất hạ tổng mức đầu tư tối thiểu xuống còn 10.000 tỷ đồng để mở rộng phạm vi áp dụng, phát huy hiệu quả hỗ trợ của Nhà nước.

Ảnh minh họa.
Đồng thời, VCCI cho rằng quy định bắt buộc giao toàn bộ quỹ đất một lần là không phù hợp với thực tế giải phóng mặt bằng kéo dài. Doanh nghiệp kiến nghị cho phép giao đất từng phần hoặc theo phân kỳ đầu tư tương ứng với khối lượng công trình hoàn thành. Đi kèm với đó, giá trị bảo lãnh ngân hàng cũng cần được xác định tương ứng với giá trị quỹ đất được giao trong từng giai đoạn thay vì bắt buộc bảo lãnh toàn bộ dự án, giúp giảm gánh nặng chi phí cho nhà đầu tư.
Về việc điều chỉnh quỹ đất dự kiến thanh toán (Điều 19), VCCI chỉ ra rằng thực tế xác định chính xác thông tin quỹ đất ngay từ bước chủ trương đầu tư là rất khó do biến động quy hoạch. Nếu mọi trường hợp điều chỉnh nhỏ về vị trí, diện tích đều phải thực hiện lại thủ tục điều chỉnh chủ trương đầu tư sẽ gây lãng phí thời gian và chi phí hành chính rất lớn.
VCCI kiến nghị bổ sung quy định cho phép cơ quan có thẩm quyền quyết định điều chỉnh nội dung quỹ đất tại bước phê duyệt dự án hoặc phê duyệt thiết kế kỹ thuật, miễn là không làm thay đổi mục tiêu, quy mô dự án và đáp ứng đầy đủ các điều kiện pháp lý liên quan.
Đối với các dự án BT mang tính cấp bách, Khoản 7 Điều 10 hiện cho phép nhà đầu tư triển khai xây dựng song song với quá trình đàm phán hợp đồng. Tuy nhiên, dự thảo chưa có cơ chế rõ ràng về việc nghiệm thu, thanh toán cho phần khối lượng và chi phí phát sinh trước khi ký kết hợp đồng.
VCCI nhìn nhận, việc thiếu quy định này khiến doanh nghiệp phải gánh chịu toàn bộ rủi ro tài chính, đặc biệt là chi phí lãi vay thực tế và khối lượng xây dựng đã thực hiện. Điều này làm giảm động lực tham gia của khu vực tư nhân.
Do đó, tổ chức này đề nghị bổ sung quy định rõ ràng: các khối lượng công trình và chi phí đầu tư xây dựng hợp pháp thực hiện trước khi ký hợp đồng BT phải được nghiệm thu và thanh toán sau khi hợp đồng chính thức được ký kết. Việc này nhằm đảm bảo tính công bằng, minh bạch và bảo vệ lợi ích chính đáng của nhà đầu tư khi thực hiện các nhiệm vụ cấp bách theo yêu cầu của Nhà nước.












