Doanh nghiệp 'khát' lao động sau Tết

Dự báo những tháng đầu năm, doanh nghiệp cần khoảng 55.000 lao động, tập trung ở các lĩnh vực sản xuất, thương mại – dịch vụ và logistics, mở ra nhiều cơ hội việc làm cho người lao động.

Thị trường lao động tại Thành phố Hồ Chí Minh nhanh chóng sôi động trở lại. Ảnh minh họa: Trọng Đạt-TTXVN

*Doanh nghiệp “khát” lao động

Nhu cầu lao động phổ thông tăng cao ngay sau Tết Bính Ngọ. Cuối năm 2025, Công ty Trách nhiệm hữu hạn Panko Vina (Khu công nghiệp Mỹ Phước 1, phường Bến Cát) thông báo chấm dứt hoạt động do khó khăn về đơn hàng, khoảng 2.700 lao động có nguy cơ mất việc. Chỉ trong thời gian ngắn, 8 doanh nghiệp đã đăng ký tuyển khoảng 3.600 lao động từ nguồn lao động này.

Tại khu vực Bình Dương (cũ), nhiều doanh nghiệp công bố nhu cầu tuyển dụng lớn ngay từ đầu năm. Cụm Nhà xưởng Hoàng Hùng cần hơn 200 lao động; Công ty Trách nhiệm hữu hạn Quốc tế Yuu Chang Việt Nam tuyển trên 1.000 lao động; Công ty Trách nhiệm hữu hạn Taitan Việt Nam cần hơn 500 lao động. Mức lương khởi điểm phổ biến từ 8 - 15 triệu đồng/tháng đối với lao động phổ thông, kho vận, thời vụ; nhóm quản lý và kỹ thuật có thể đạt 30 – 60 triệu đồng/tháng tùy vị trí.

Trong lĩnh vực da giày, Công ty Trách nhiệm hữu hạn Pouyuen Việt Nam dự kiến tuyển khoảng 3.000 lao động sau Tết. Ông Củ Phát Nghiệp, Chủ tịch Công đoàn doanh nghiệp, thông tin, đơn hàng sản xuất đã ổn định đến giữa năm 2026, bảo đảm kế hoạch sản xuất – kinh doanh trong quý I và quý II. Doanh nghiệp chủ yếu tuyển công nhân từ 18 tuổi trở lên, không yêu cầu kinh nghiệm và tổ chức đào tạo sau tuyển dụng; chính sách lương, thưởng và phúc lợi được điều chỉnh theo hướng cạnh tranh hơn để thu hút lao động.

Ông Huỳnh Văn Chơi, Giám đốc điều hành Công ty Cổ phần Việt Hưng, cho biết doanh nghiệp hiện có hơn 530 lao động nhưng vẫn cần tuyển thêm khoảng 200 công nhân để hoàn thiện các dây chuyền may còn trống. Thu nhập bình quân hơn 9 triệu đồng/người/tháng, có thể vượt 11 triệu đồng/người/tháng khi tăng ca, song nhiều tháng qua doanh nghiệp chưa tuyển đủ số lượng cần thiết.

Dù vậy, nhiều doanh nghiệp vẫn gặp khó trong tuyển dụng. Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ sự thiếu hụt kỹ năng thực hành và tính ổn định gắn bó của một bộ phận người lao động. Lao động lớn tuổi gặp khó khi thích nghi với công nghệ mới và môi trường làm việc hiện đại. Bên cạnh đó, sau Tết thường xuất hiện làn sóng dịch chuyển lao động do một số người chưa quay lại thành phố, số khác chuyển việc hoặc thay đổi ngành nghề, khiến doanh nghiệp thiếu hụt nhân lực cục bộ trong quý I.

Không chỉ “khát” lao động phổ thông, thị trường còn thiếu nhân lực chất lượng cao. Ông Trần Anh Tuấn, Phó Chủ tịch Hội Giáo dục nghề nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh nhận định, năm 2026, nhu cầu nhân lực trong các lĩnh vực công nghệ, dữ liệu, tài chính công nghệ, sản xuất hiện đại, năng lượng xanh và logistics tiếp tục tăng. Quá trình tự động hóa và ứng dụng trí tuệ nhân tạo đang tái cấu trúc thị trường lao động, đặt ra yêu cầu về nhân sự đa kỹ năng, linh hoạt và có khả năng thích ứng nhanh. Kỹ năng số cơ bản đã trở thành yêu cầu phổ biến ở nhiều vị trí việc làm, kể cả lĩnh vực dịch vụ. Doanh nghiệp ưu tiên năng lực thực hành, thái độ làm việc và khả năng học hỏi hơn bằng cấp. Trong bối cảnh nghề nghiệp không còn ổn định suốt đời, người lao động cần xác định học tập liên tục là điều kiện bắt buộc để thích ứng.

*Cung – cầu chưa tương thích

Theo Trung tâm Dịch vụ việc làm Thành phố Hồ Chí Minh, năm 2025 doanh nghiệp đăng ký 313.681 vị trí tuyển dụng, trong khi số người tìm việc đạt 191.790. Năm 2026, nhu cầu tuyển dụng vẫn duy trì ở mức cao, với khoảng 55.000 lao động cần bổ sung trong những tháng đầu năm.

Năm 2026, thị trường lao động Thành phố Hồ Chí Minh và vùng kinh tế trọng điểm phía Nam được dự báo tiếp tục sôi động. Ảnh: Hồng Đạt - TTXVN

Bà Nguyễn Văn Hạnh Thục, Giám đốc Trung tâm Dịch vụ việc làm Thành phố Hồ Chí Minh nhận định, thị trường lao động tiếp tục ở trạng thái “cầu vượt cung”. Xu hướng này chịu tác động từ 3 yếu tố chính: dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài mở rộng sản xuất tại khu vực Bình Dương (cũ) và vùng cảng biển Bà Rịa – Vũng Tàu (cũ); vai trò trung tâm dịch vụ – tài chính – thương mại – logistics của Thành phố Hồ Chí Minh được củng cố; định hướng phát triển giai đoạn 2025 – 2030 ưu tiên công nghệ, dịch vụ chất lượng cao, công nghiệp chế biến và logistics.

Dự kiến năm 2026, Thành phố Hồ Chí Minh (cũ) cần khoảng 136.340 lao động; Bình Dương (cũ) khoảng 105.080 lao động; Bà Rịa – Vũng Tàu (cũ) khoảng 72.261 lao động. Nhu cầu tập trung ở nhóm văn phòng, tài chính, công nghệ thông tin, thương mại điện tử, bán lẻ, thực phẩm – nước giải khát, du lịch và chăm sóc khách hàng. Bình Dương tiếp tục cần số lượng lớn lao động phổ thông và vận hành dây chuyền sản xuất. Bà Rịa – Vũng Tàu bước vào giai đoạn cao điểm của ngành cảng biển, logistics, vận tải và dịch vụ hỗ trợ cảng.

Tuy nhiên, thách thức lớn nằm ở sự chưa tương thích giữa cung và cầu. Tỷ lệ lao động qua đào tạo nghề ngắn hạn còn thấp, chỉ khoảng 8,20%. Lao động trên 45 tuổi chiếm hơn 20%, trong khi cơ cấu giới tính lệch pha khi cung thiên nữ, cầu thiên nam. Hơn 53% người tìm việc có trình độ trung học phổ thông hoặc trung học cơ sở, trong khi doanh nghiệp cần số lượng lớn lao động chuyên môn có kỹ năng thực hành rõ ràng. Để thu hẹp khoảng cách này, Trung tâm Dịch vụ việc làm Thành phố Hồ Chí Minh tăng cường dự báo ngắn hạn; đẩy mạnh tư vấn hướng nghiệp, đào tạo nghề ngắn hạn gắn với kỹ năng thực hành, an toàn lao động và kỹ năng số nền tảng; ứng dụng công nghệ trong kết nối, điều phối lao động giữa các khu vực.

Các phiên, sàn giao dịch việc làm được tổ chức trực tiếp, trực tuyến tại trụ sở chính và chi nhánh, tạo điều kiện để doanh nghiệp tiếp cận nguồn ứng viên phù hợp, giúp người lao động tiếp cận thông tin tuyển dụng chính thống. Trung tâm chủ động làm việc với doanh nghiệp để nắm bắt cụ thể nhu cầu về số lượng, ngành nghề, mức lương, điều kiện làm việc; rà soát, phân loại nguồn lao động đăng ký tìm việc, người hưởng trợ cấp thất nghiệp để giới thiệu việc làm phù hợp.

Các chuyên gia cho rằng, bên cạnh điều chỉnh chính sách lương, thưởng, doanh nghiệp cần cải thiện môi trường làm việc, xây dựng văn hóa doanh nghiệp và lộ trình phát triển nghề nghiệp rõ ràng nhằm giữ chân lao động. Người lao động cần nâng cao tay nghề, kỹ năng số và kỷ luật lao động là điều kiện then chốt để nắm bắt cơ hội.

Năm 2026, thị trường lao động Thành phố Hồ Chí Minh và vùng kinh tế trọng điểm phía Nam được dự báo tiếp tục sôi động. Tuy nhiên, vấn đề cốt lõi không chỉ ở số lượng việc làm mà ở sự tương thích giữa cung và cầu. Khi doanh nghiệp đã có đơn hàng ổn định đến giữa năm, việc chủ động đào tạo, kết nối và điều tiết nguồn nhân lực sẽ quyết định khả năng duy trì đà tăng trưởng bền vững của thị trường lao động trong năm nay.

Thanh Vũ – Huyền Trang/vnanet.vn