Đổi mới công tác đào tạo, bồi dưỡng xây dựng đội ngũ cán bộ đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ trong kỷ nguyên mới
Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh khẳng định “Cán bộ là cái gốc của mọi công việc”. Thấm nhuần tư tưởng của Người, Đảng ta luôn xác định công tác cán bộ là khâu “then chốt của then chốt”, trong đó, đào tạo, bồi dưỡng cán bộ là một khâu quan trọng, trực tiếp góp phần nâng cao chất lượng đội ngũ, chuẩn bị nguồn cán bộ đáp ứng yêu cầu trước mắt và lâu dài.

Lãnh đạo Trường Chính trị Trường Chinh trao Bằng tốt nghiệp Lớp Trung cấp lý luận chính trị cho các học viên. Ảnh: Đức Lam
Đối với Ninh Bình, yêu cầu này càng rõ nét trong bối cảnh sắp xếp đơn vị hành chính, vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Phạm vi, khối lượng và tính chất công việc của cán bộ cơ sở có nhiều thay đổi. Cán bộ không chỉ cần bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, trình độ chuyên môn mà còn phải có năng lực quản trị phát triển, kỹ năng số, khả năng xử lý công việc trên môi trường số và thích ứng nhanh với yêu cầu mới. Vì vậy, đổi mới đào tạo, bồi dưỡng không chỉ là nâng cao trình độ, mà trước hết là đổi mới cách xác định nhu cầu, lựa chọn đối tượng, nội dung và phương thức đào tạo, để đào tạo thực sự gắn với công tác cán bộ và đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.
Trên cơ sở các quy định, hướng dẫn của Trung ương và yêu cầu thực tiễn của tỉnh, Ban Tổ chức Tỉnh ủy đã tham mưu Ban Thường vụ Tỉnh ủy lãnh đạo, chỉ đạo công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức, viên chức theo hướng đồng bộ, có trọng tâm, trọng điểm và đạt được những kết quả tích cực.
Công tác tham mưu đào tạo, bồi dưỡng cán bộ đã từng bước chuyển từ đào tạo theo chỉ tiêu sang đào tạo theo nhu cầu và yêu cầu xây dựng đội ngũ cán bộ. Theo đó, công tác tham mưu ngày càng chú trọng vào khâu khảo sát, tổng hợp nhu cầu, xác định đúng đối tượng, tiêu chuẩn, nội dung và phương thức đào tạo, thay vì chỉ thực hiện theo số lượng được giao.
Trong đào tạo lý luận chính trị, Ban Tổ chức Tỉnh ủy đã tham mưu Ban Thường vụ Tỉnh ủy chỉ đạo thực hiện nghiêm công tác chiêu sinh, mở lớp, cử cán bộ đi đào tạo cao cấp lý luận chính trị và trung cấp lý luận chính trị, bảo đảm đúng đối tượng, tiêu chuẩn và phân cấp theo quy định. Từ 01/7/2025 đến nay, tỉnh đã mở mới 02 lớp cao cấp lý luận chính trị hệ không tập trung tại tỉnh cho 107 học viên; cử 102 học viên đi đào tạo cao cấp lý luận chính trị hệ tập trung tại Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh và Học viện Chính trị khu vực 1; mở 10 lớp trung cấp lý luận chính trị cho 403 học viên; đồng thời khảo sát, tổng hợp nhu cầu đào tạo cao cấp lý luận chính trị giai đoạn 2026 2030 và đề xuất mở thêm lớp cao cấp lý luận chính trị tại tỉnh, tạo điều kiện để cán bộ vừa nâng cao trình độ lý luận chính trị, vừa thực hiện nhiệm vụ được giao tại địa phương.
Yếu tố đặc biệt quan trọng trong công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ được xác định không chỉ là số lớp, số học viên, mà còn chú trọng cách tiếp cận: đào tạo phải phục vụ việc tạo nguồn, chuẩn bị đội ngũ và đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ của từng giai đoạn.
Bên cạnh đó, công tác tham mưu đào tạo, bồi dưỡng cán bộ đã chuyển mạnh về cơ sở, theo vị trí việc làm và chức trách, nhiệm vụ. Một trong những điểm mới nổi bật trong công tác tham mưu đào tạo, bồi dưỡng thời gian qua là sự chuyển hướng mạnh vào đội ngũ cán bộ cơ sở. Sau sắp xếp đơn vị hành chính và vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, cán bộ cấp xã đứng trước yêu cầu thực hiện khối lượng công việc lớn hơn, phạm vi quản lý rộng hơn và phải trực tiếp giải quyết nhiều vấn đề liên quan đến người dân, doanh nghiệp.
Vì vậy, Ban Tổ chức Tỉnh ủy đã tham mưu định hướng đào tạo, bồi dưỡng theo vị trí việc làm, chú trọng những kiến thức và kỹ năng mà cán bộ cơ sở đang thiếu, cần được cập nhật ngay. Theo đó, nội dung bồi dưỡng tập trung vào quản lý nhà nước, chuyển đổi số, cải cách hành chính, kỹ năng thực thi công vụ và xử lý các tình huống phát sinh từ cơ sở. Phương pháp bồi dưỡng được định hướng theo hướng ngắn ngày, thiết thực, “cầm tay chỉ việc”, giúp cán bộ có thể vận dụng ngay vào thực tiễn công tác.
Từ ngày 01/7/2025 đến 31/12/2025, toàn tỉnh đã tổ chức bồi dưỡng, tập huấn cho 17.871 lượt cán bộ, công chức, viên chức các cấp và người hoạt động không chuyên trách cấp xã. Năm 2026, theo kế hoạch, toàn tỉnh tổ chức 413 lớp bồi dưỡng cho 29.935 lượt học viên; đến hết tháng 9/2026 đã mở 257 lớp cho 15.251 học viên. Trong giai đoạn 2026-2031, tỉnh dự kiến tổ chức 273 lớp bồi dưỡng cho 24.017 lượt cán bộ, công chức cấp xã. Những con số này không chỉ phản ánh quy mô công việc mà còn cho thấy yêu cầu rất lớn đặt ra đối với công tác tham mưu của cơ quan tổ chức xây dựng Đảng: phải nắm chắc thực trạng đội ngũ, dự báo nhu cầu nhân lực, xác định đúng đối tượng và tham mưu đúng nội dung đào tạo.
Đặc biệt trong công tác tham mưu đào tạo, bồi dưỡng cán bộ đã gắn đào tạo, bồi dưỡng với quy hoạch, bố trí, sử dụng và chuẩn bị nguồn cán bộ.
Một yêu cầu quan trọng mà Ban Tổ chức Tỉnh ủy đặt ra trong tham mưu đào tạo, bồi dưỡng là không tách rời đào tạo với các khâu khác của công tác cán bộ. Việc cử cán bộ đi đào tạo, nhất là đào tạo lý luận chính trị, phải gắn với chức danh, chức vụ được quy hoạch, qua đó góp phần tạo nguồn, chuẩn bị nhân sự cho nhiệm kỳ tiếp theo và phục vụ yêu cầu bố trí, sắp xếp cán bộ.
Cách tiếp cận này cũng đặt ra yêu cầu đổi mới công tác tham mưu: không chỉ hỏi “cần đào tạo bao nhiêu người”, mà phải xác định rõ “đào tạo ai, để đáp ứng yêu cầu gì và sau đào tạo sẽ được sử dụng như thế nào”.
Bên cạnh những kết quả đạt được, công tác đào tạo, bồi dưỡng vẫn còn một số vấn đề cần tập trung khắc phục: Chưa xây dựng được kế hoạch tổng thể, dài hạn về đào tạo cán bộ, nhất là đào tạo ở nước ngoài, đào tạo sau đại học, đào tạo cán bộ nữ và cán bộ trẻ. Một bộ phận cán bộ, công chức chưa thực sự chủ động trong tự học tập, tự bồi dưỡng.
Trong khi đó, sau khi vận hành chính quyền địa phương 2 cấp, yêu cầu bồi dưỡng cấp thiết cho cán bộ cơ sở rất lớn, dẫn đến việc ưu tiên đáp ứng nhiệm vụ trước mắt hơn là đào tạo dài hạn. Cùng với đó, việc đánh giá hiệu quả sau đào tạo, bồi dưỡng cũng là một vấn đề cần tiếp tục được quan tâm. Nếu chỉ đánh giá thông qua kết quả học tập, mức độ hoàn thành khóa học thì chưa phản ánh đầy đủ chất lượng đào tạo. Quan trọng hơn là phải đánh giá được sau khóa học, cán bộ có thay đổi về nhận thức, năng lực lãnh đạo, quản lý và khả năng giải quyết công việc hay không.
Từ những yêu cầu trên, trong thời gian tới, Ban Tổ chức Tỉnh ủy tiếp tục tham mưu Ban Thường vụ Tỉnh ủy đổi mới mạnh mẽ nội dung và phương thức đào tạo, bồi dưỡng; xây dựng kế hoạch tổng thể giai đoạn 2027 2030 và kế hoạch hằng năm sát với yêu cầu phát triển của tỉnh.
Trọng tâm là tham mưu đào tạo, bồi dưỡng những năng lực mà đội ngũ cán bộ đang cần và tương lai sẽ cần như quản trị phát triển địa phương, chuyển đổi số, quản trị dữ liệu, trí tuệ nhân tạo, quản lý đất đai, xây dựng, tài chính công, công nghệ thông tin; đồng thời quan tâm đào tạo cán bộ trẻ, cán bộ nữ và chuẩn bị nguồn cán bộ lãnh đạo, quản lý cho nhiệm kỳ tiếp theo.
Cùng với đó, tham mưu xây dựng đội ngũ “cán bộ số” là một yêu cầu ngày càng rõ nét. Năng lực số không chỉ là một kỹ năng bổ trợ mà từng bước trở thành một thành tố quan trọng trong năng lực lãnh đạo, quản lý của cán bộ cơ sở. Nghị quyết số 15-NQ/TU ngày 30/01/2026 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao trên địa bàn tỉnh Ninh Bình đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 xác định mục tiêu đến năm 2030, 100% cán bộ, công chức, viên chức được bồi dưỡng, làm chủ kỹ năng số, ứng dụng công nghệ trong quản lý điều hành. Nghị quyết số 17-NQ/TU ngày 10/4/2026 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ của hệ thống chính trị tỉnh Ninh Bình trọng tâm là cán bộ cơ sở đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ trong kỷ nguyên phát triển mới cũng đề ra mục tiêu đến năm 2028, 100% cán bộ lãnh đạo, quản lý sử dụng thành thạo nền tảng số, hệ thống thông tin điều hành tác nghiệp, ký số, khai thác, ứng dụng trong lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành và xử lý công việc hàng ngày. Đó không chỉ là yêu cầu về kỹ năng công nghệ, mà còn là yêu cầu đổi mới tư duy, phương pháp lãnh đạo, quản lý và thực thi công vụ. Đây cũng chính là đích hướng tới của công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ trong giai đoạn mới.
Với vai trò là cơ quan tham mưu về công tác tổ chức, cán bộ của Tỉnh ủy, Ban Tổ chức Tỉnh ủy Ninh Bình xác định tiếp tục đổi mới tư duy, phương pháp tham mưu; chủ động nghiên cứu, dự báo nhu cầu đào tạo; tham mưu đúng, trúng đối tượng, nội dung và phương thức đào tạo; tăng cường đánh giá hiệu quả sau đào tạo; gắn đào tạo, bồi dưỡng với quy hoạch, bố trí, sử dụng và đánh giá cán bộ… Qua đó, góp phần xây dựng đội ngũ cán bộ có bản lĩnh chính trị vững vàng, phẩm chất đạo đức trong sáng, tư duy đổi mới, năng lực số, năng lực quản trị hiện đại và khát vọng cống hiến; góp phần xây dựng Đảng bộ và hệ thống chính trị tỉnh Ninh Bình trong sạch, vững mạnh, đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh và bền vững trong kỷ nguyên mới./.
