Đổi mới tuyên truyền pháp luật bằng sân khấu hóa và phiên tòa giả định

Đưa pháp luật đến với bộ đội bằng hình thức trực quan, sinh động

Điểm nổi bật của chương trình là việc kết hợp tuyên truyền, phổ biến pháp luật với hoạt động văn hóa, văn nghệ và các hình thức sân khấu hóa, tạo không khí gần gũi, sinh động, giúp cán bộ, chiến sĩ dễ tiếp nhận, dễ ghi nhớ những quy định pháp luật gắn với đời sống và thực hiện nhiệm vụ.

Cán bộ, chiến sĩ và người dân được thưởng thức các tiết mục ca, hát múa ca ngợi Đảng, Bác Hồ, quê hương, đất nước, truyền thống lực lượng vũ trang Quân khu 7; các ca khúc về pháp luật Việt Nam và truyền thống Sư đoàn 302 do Đoàn Văn công Quân khu cùng cán bộ, chiến sĩ Sư đoàn biểu diễn.

Các đại biểu, cán bộ, chiến sĩ và lực lượng tham gia chương trình giao lưu văn nghệ, tuyên truyền, phổ biến pháp luật tại Sư đoàn 302. Ảnh: Nguyễn Hiền

Xen kẽ các tiết mục văn nghệ là những nội dung tuyên truyền, phổ biến pháp luật thiết thực, gắn với trách nhiệm của quân nhân trong chấp hành pháp luật Nhà nước, kỷ luật Quân đội, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc; phòng, chống vi phạm pháp luật, tệ nạn xã hội và những nguy cơ từ môi trường mạng.

Đặc biệt, cán bộ, chiến sĩ được xem video clip về kết quả xây dựng chính quy, chấp hành pháp luật Nhà nước, kỷ luật Quân đội trong lực lượng vũ trang Quân khu; theo dõi tiểu phẩm "Hối hận muộn màng" phản ánh hành vi đào ngũ. Một trong những nội dung tạo điểm nhấn của chương trình là phiên tòa giả định xét xử vụ án "đào ngũ" theo quy định tại khoản 1 Điều 402 Bộ luật Hình sự, do Tòa án Quân sự Quân khu 7 và Nhà Văn hóa Quân khu 7 thực hiện.

Việc lựa chọn hành vi "đào ngũ" để xây dựng tiểu phẩm và phiên tòa giả định cho thấy, nội dung tuyên truyền đã bám khá sát đặc thù của môi trường quân đội. Thay vì chỉ phổ biến các điều khoản bằng hình thức thuyết trình, một tình huống vi phạm cụ thể được tái hiện từ hành vi, hậu quả đến quá trình xử lý theo quy định pháp luật. Cách làm này giúp cán bộ, chiến sĩ không chỉ biết quy định mà còn nhận diện rõ ranh giới giữa hành vi đúng và hành vi vi phạm, thấy được hậu quả pháp lý có thể phát sinh. Đây cũng là cơ sở để việc giáo dục pháp luật gắn chặt hơn với giáo dục kỷ luật, trách nhiệm và ý thức tự giác của mỗi quân nhân.

Thông qua tình huống cụ thể được sân khấu hóa và quá trình xét xử giả định, những quy định pháp luật vốn mang tính chuyên môn được chuyển tải trực quan, giúp cán bộ, chiến sĩ hiểu rõ hơn hậu quả của hành vi vi phạm, từ đó nâng cao nhận thức và ý thức tự giác chấp hành pháp luật, kỷ luật.

Nâng cao ý thức thượng tôn pháp luật

Không chỉ tiếp nhận kiến thức một chiều, cán bộ, chiến sĩ và người dân trên địa bàn còn trực tiếp tham gia giao lưu, hỏi - đáp kiến thức pháp luật. Hình thức tương tác này góp phần tạo sự gần gũi giữa nội dung pháp luật với những tình huống trong thực tiễn đời sống, công tác và thực hiện nhiệm vụ của quân nhân.

Thông qua tiểu phẩm, đối thoại và hỏi - đáp trực tiếp, các nội dung pháp luật được truyền tải theo hướng dễ hiểu, dễ nhớ, dễ vận dụng, qua đó giúp cán bộ, chiến sĩ nhận thức rõ hơn trách nhiệm của bản thân, hành động đúng và chấp hành nghiêm pháp luật Nhà nước, kỷ luật Quân đội. Chương trình đồng thời tạo sân chơi văn hóa tinh thần lành mạnh, bổ ích cho cán bộ, chiến sĩ, góp phần đổi mới nội dung, hình thức tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật trong đơn vị.

Qua đó, từng bước hình thành ý thức tự giác "Sống và làm việc theo Hiến pháp và pháp luật", nâng cao ý thức thượng tôn pháp luật, trách nhiệm thực hiện chức trách, nhiệm vụ của cán bộ, chiến sĩ; phòng ngừa vi phạm pháp luật, kỷ luật và xây dựng môi trường văn hóa quân sự lành mạnh.

Từ chương trình tại Sư đoàn 302 có thể thấy, hiệu quả phổ biến, giáo dục pháp luật không chỉ phụ thuộc vào lượng kiến thức được truyền đạt mà còn ở cách đưa pháp luật đến với người nghe. Sự kết hợp giữa văn nghệ, video clip, tiểu phẩm, phiên tòa giả định và giao lưu hỏi - đáp đã tạo nên nhiều "kênh" tiếp nhận khác nhau, giúp những quy định vốn khô cứng trở nên trực quan và gần với thực tiễn hơn.

Đối với cán bộ, chiến sĩ, khi kiến thức pháp luật được đặt trong những tình huống gắn với đời sống và nhiệm vụ quân nhân, mục tiêu tuyên truyền cũng được mở rộng từ "biết pháp luật" sang hiểu, ghi nhớ và tự giác chấp hành pháp luật, kỷ luật; qua đó góp phần xây dựng Sư đoàn ngày càng chính quy, vững mạnh toàn diện "Mẫu mực, tiêu biểu", hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ được giao.