Đối thoại, đồng hành doanh nghiệp

Gia Lai hỗ trợ doanh nghiệp trên địa bàn từng bước tiếp cận các tiêu chuẩn ESG phù hợp với thực tiễn địa phương. Trong ảnh: Becamex VSIP Bình Định cam kết xây dựng hạ tầng xanh, hình thành nền tảng ESG dùng chung.

Không khí làm việc tại các hội nghị ở Gia Lai hiện nay đã có nhiều đổi khác. Các hội nghị không còn vang lên những tràng pháo tay cho các thành tích được liệt kê dài dòng. Các doanh nhân, nhà đầu tư không còn phải ngồi lắng nghe báo cáo thành tích một chiều mà được mời lên phát biểu thẳng thắn, đối thoại trực diện cùng lãnh đạo tỉnh. Mỗi doanh nghiệp được phát biểu đều nêu lên thực trạng, chỉ ra những nút thắt, mong muốn chính quyền trực tiếp xử lý khó khăn.

Tháo gỡ triệt để vướng mắc

Giai đoạn trước, vướng mắc của doanh nghiệp không chỉ là ở sự trì trệ trong giải quyết thủ tục hành chính, mà còn là cảm giác mù mờ khi không xác định trách nhiệm của từng đơn vị, hồ sơ cứ thế bị chuyển lòng vòng mà không biết bao giờ được giải quyết. Những trở ngại ấy khiến nhiều doanh nghiệp ngần ngại mở rộng dự án hay đầu tư lâu dài.

Mọi chuyện bắt đầu xoay chuyển với tinh thần hành động mới của lãnh đạo tỉnh Gia Lai. Đồng chí Phạm Anh Tuấn, Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Gia Lai cho biết: “Điều doanh nghiệp thật sự cần là mỗi kiến nghị phải có cơ quan đứng ra chịu trách nhiệm xử lý, có thời hạn và kết quả cuối cùng. Hiệu quả không đo bằng số lượng cuộc đối thoại, mà bằng số lượng vướng mắc thực chất được tháo gỡ triệt để”.

Giờ đây, khi doanh nghiệp phản ánh trực tiếp các khó khăn, toàn bộ tiến trình xử lý được phân công rõ ràng, từng vụ việc đều có cơ quan chủ trì, phối hợp và thời gian hoàn thành cụ thể. Sở Tài chính chịu trách nhiệm tổng hợp, theo dõi, đôn đốc và báo cáo Ủy ban nhân dân tỉnh về tình trạng thực hiện. Những vấn đề liên quan tới nhiều ngành sẽ được trao đổi trực tiếp, nhất quán hướng giải quyết ngay, thay vì chuyển qua lại, né tránh trách nhiệm như trước kia. Nhờ đó, nỗi lo lớn nhất của cộng đồng doanh nghiệp, là kiến nghị bị treo, đang dần được giải quyết tận gốc.

Điểm đặc biệt trong văn hóa đối thoại mới này là tinh thần tranh luận cởi mở, minh bạch, đặt trọng tâm vào hiệu quả và kết quả cuối cùng. Không ít chủ doanh nghiệp cho hay, họ cảm nhận rõ sự chuyển dịch từ tư duy “xin-cho” sang hợp tác bình đẳng, đặt ra những “đề bài” mang tính thực chất cho bộ máy chính quyền.

Xóa điểm nghẽn hạ tầng

Mục tiêu thu hút 610.000 tỷ đồng vốn đầu tư mà tỉnh Gia Lai đặt ra không thể đạt được nếu cứ mãi thiếu hụt trăm bề về logistics lẫn vận tải hàng không... Với tư duy không chờ đợi, tỉnh Gia Lai đã chủ động tháo gỡ nhiều “nút thắt” về hạ tầng. Tỉnh đang đẩy mạnh thi công tuyến đường cao tốc Quy Nhơn-Pleiku, dự tính hoàn thành các đoạn chính trong năm 2028 và đưa toàn tuyến vào khai thác năm 2029. Tuyến đường cao tốc sẽ rút ngắn đáng kể thời gian vận chuyển, giảm mạnh chi phí logistics, đồng thời kết nối mạch lạc vùng nguyên liệu, khu công nghiệp và các cửa khẩu quốc tế Lệ Thanh với cảng biển lớn của miền trung.

Đặc biệt, khi các tuyến như Pleiku-Buôn Ma Thuột-Gia Nghĩa tiếp tục được thúc đẩy triển khai thì huyết mạch giao thương toàn Tây Nguyên sẽ mở ra không gian phát triển mới, tạo nên sức lan tỏa khắp các lĩnh vực, từ xuất khẩu nông sản, công nghiệp chế biến đến du lịch-dịch vụ.

Đối với lĩnh vực hàng không, giải pháp vận hành các chuyến bay thuê nguyên chuyến quốc tế từ tháng 9 được xác định là cú huých chiến lược. Đồng chí Phạm Anh Tuấn chỉ rõ: “Chuẩn bị đồng bộ cơ sở lưu trú, nâng cấp sân bay Phù Cát, phối hợp các hãng hàng không xúc tiến các thị trường trọng điểm như Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản… sẽ giúp Gia Lai mở cửa thực thụ với thế giới”.

Sự vào cuộc cùng lúc của cả Trung ương và địa phương là câu trả lời quyết liệt với các nhà đầu tư còn dè dặt. “Nếu điểm nghẽn về hạ tầng tiếp tục kéo dài, mọi lợi thế về vị trí địa lý, tài nguyên, ngành công nghiệp-nông nghiệp chủ lực cũng chỉ dừng lại ở tiềm năng, không thể chuyển hóa thành dự án cụ thể”, đồng chí Phạm Anh Tuấn nhấn mạnh.

Đồng hành cùng doanh nghiệp

Gia Lai chủ động có những tác động trực tiếp để giảm áp lực chi phí đầu vào cho doanh nghiệp. Điều này thể hiện rõ nhất qua chủ trương linh động cấp mỏ vật liệu xây dựng phục vụ các dự án kinh tế-xã hội trọng điểm. Những thủ tục cấp phép được tháo gỡ kịp thời, rút ngắn thời gian triển khai, qua đó tạo tín hiệu tích cực cho toàn thị trường xây dựng, phát triển đô thị cũng như các nhà đầu tư ngành công nghiệp-nông nghiệp muốn mở rộng sản xuất.

Một điểm sáng của tỉnh Gia Lai là “mệnh lệnh xanh”: yêu cầu bắt buộc các doanh nghiệp, bất kể mới hay đang hoạt động, phải chuyển đổi công nghệ sạch và theo mô hình kinh tế tuần hoàn, để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường quốc tế.

Tìm hiểu các ngành xương sống của tỉnh, nhất là cà-phê, có thể thấy áp lực này là rất lớn: 6 tháng đầu năm, doanh thu xuất khẩu của doanh nghiệp đầu ngành Vĩnh Hiệp đạt 422 triệu USD, giảm đến 20% so với cùng kỳ, dù sản lượng tăng tới 30%.

Nguyên nhân lớn không chỉ do giá biến động, mà còn bởi các quy định mới của thị trường quốc tế, nhất là các tiêu chuẩn về phát thải các-bon (EUDR) và truy xuất nguồn gốc chuỗi cung ứng từ từng nông hộ.

Ông Thái Như Hiệp, Chủ tịch Hội đồng thành viên, Tổng Giám đốc Công ty trách nhiệm hữu hạn Vĩnh Hiệp, doanh nghiệp liên kết hơn 15.000 hộ nông dân, chiếm khoảng 12% sản lượng xuất khẩu cà-phê của cả nước, cho rằng: Thách thức lớn nhất hiện nay là Gia Lai cần một hệ sinh thái phát triển cà-phê xanh, từ sản xuất-chế biến-logistics-công nghiệp phụ trợ, đến xây dựng thương hiệu quốc tế.

“Đã đến lúc Gia Lai phải thoát bẫy xuất khẩu thô, chuyển nhanh vùng nguyên liệu thành trung tâm tạo ra chuỗi giá trị hoàn chỉnh. Nếu không chuyển mình, không đáp ứng truy xuất nguồn gốc, giảm phát thải, thì chúng ta sẽ tụt lại phía sau trong cuộc đua toàn cầu”, ông Hiệp nhận định.

Nhìn rộng ra, bước chuyển của Gia Lai chính là bài học lớn về đổi mới tư duy lãnh đạo địa phương. Không còn đóng vai người cấp phép, chính quyền chủ động xuống “công trường”, trở thành đối tác đồng hành để tháo gỡ thực chất từng nút thắt của doanh nghiệp.