Động lực thúc đẩy tăng trưởng xanh và phát triển bền vững tại Đà Nẵng

Tại TP Đà Nẵng, trong 6 tháng đầu năm 2026, Quỹ Bảo vệ và phát triển rừng (BV và PTR) thành phố đã triển khai đồng bộ các nhiệm vụ thu, quản lý và chi trả tiền DVMTR, từng bước phát huy hiệu quả của chính sách, tạo nền tảng quan trọng cho mục tiêu phát triển kinh tế xanh và bảo vệ môi trường.

Ban Quản lý rừng đặc dụng TP Đà Nẵng tổ chức lễ phát động ra quân trồng cây.

Sau khi TP Đà Nẵng và tỉnh Quảng Nam thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính, địa bàn quản lý rừng được mở rộng đáng kể. Hiện nay, toàn thành phố có khoảng 745.000ha rừng, trong đó trên 503.000ha là rừng tự nhiên - đây là nguồn tài nguyên có giá trị đặc biệt về đa dạng sinh học, bảo tồn thiên nhiên, điều tiết nguồn nước và phòng chống thiên tai.

Đến nay, diện tích rừng được thực hiện chính sách chi trả DVMTR đạt trên 354.000ha, tương đương khoảng 70% diện tích rừng tự nhiên của thành phố. Chính sách đang được triển khai đối với 4 chủ rừng là tổ chức và 18 chủ rừng là cộng đồng dân cư, chủ yếu tại các xã miền núi phía Tây, nơi người dân có cuộc sống gắn bó mật thiết với rừng.

Việc thực hiện hiệu quả chính sách DVMTR đã tạo nên mối liên kết bền vững giữa các đơn vị sử dụng dịch vụ môi trường rừng với các chủ rừng. Thông qua cơ chế “người hưởng lợi từ DVMTR phải có trách nhiệm chi trả”, nguồn lực tài chính được huy động ngày càng ổn định, góp phần giảm áp lực cho ngân sách nhà nước trong công tác quản lý, bảo vệ và phát triển rừng.

Quỹ BV và PTR thành phố tiếp tục giữ vai trò là đầu mối tiếp nhận, quản lý và phân phối nguồn tiền chi trả một cách công khai, minh bạch, đúng quy định, tạo niềm tin cho các bên tham gia chính sách.

Cánh rừng gỗ lớn tại TP Đà Nẵng.

Theo kế hoạch năm 2026, tổng kinh phí chi trả DVMTR dự kiến đạt khoảng 242,7 tỷ đồng. Đây là nguồn lực quan trọng giúp các chủ rừng duy trì thường xuyên các hoạt động tuần tra, kiểm tra, ngăn chặn các hành vi xâm hại rừng, phòng cháy, chữa cháy rừng và bảo vệ hệ sinh thái tự nhiên. Đồng thời, nguồn kinh phí này còn góp phần tạo việc làm, tăng thu nhập cho lực lượng bảo vệ rừng chuyên trách và cộng đồng dân cư nhận khoán bảo vệ rừng, từ đó nâng cao trách nhiệm, ý thức và sự gắn bó của người dân với tài nguyên rừng.

Thực tiễn triển khai cho thấy, ở nhiều địa phương, nguồn tiền DVMTR đã trở thành động lực để các cộng đồng đầu tư mua sắm trang thiết bị phục vụ tuần tra, tổ chức lực lượng bảo vệ rừng, hỗ trợ các hoạt động sinh kế và nâng cao năng lực quản lý cộng đồng. Nhờ đó, nhiều diện tích rừng được bảo vệ tốt hơn, số vụ vi phạm pháp luật về lâm nghiệp có xu hướng giảm, góp phần giữ vững độ che phủ rừng và bảo vệ nguồn nước cho các công trình thủy điện, cấp nước sinh hoạt cũng như các hoạt động sản xuất, kinh doanh phụ thuộc vào hệ sinh thái rừng.

Việc mở rộng địa giới hành chính sau sáp nhập cũng mở ra nhiều cơ hội mới trong phát triển chính sách DVMTR. Với diện tích rừng lớn, hệ thống lưu vực sông phong phú cùng tiềm năng phát triển du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng và các hoạt động sử dụng DVMTR, Đà Nẵng có điều kiện mở rộng nguồn thu từ các tổ chức, doanh nghiệp hưởng lợi từ DVMTR. Tuy nhiên, quá trình này cũng đặt ra nhiều yêu cầu mới như đồng bộ cơ sở dữ liệu, rà soát diện tích rừng, hoàn thiện hồ sơ chủ rừng, xác định chính xác đối tượng được chi trả và bảo đảm việc chi trả đúng quy định của pháp luật.

Tổ Bảo vệ rừng Cộng đồng LaBơ tổ chức tuần tra.

Để đáp ứng yêu cầu quản lý trong giai đoạn mới, Quỹ BV và PTR thành phố đang đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong toàn bộ quy trình quản lý. Việc xây dựng cơ sở dữ liệu số về rừng, cập nhật bản đồ, quản lý diện tích rừng bằng công nghệ số, kết nối dữ liệu với các cơ quan chuyên môn sẽ góp phần nâng cao hiệu quả giám sát, đối chiếu sản lượng, quản lý nguồn thu và thực hiện chi trả nhanh chóng, minh bạch, chính xác. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm hiện đại hóa công tác quản lý Quỹ, đáp ứng yêu cầu cải cách hành chính và xây dựng chính quyền số.

Song song với nhiệm vụ chuyên môn, công tác tuyên truyền chính sách DVMTR tiếp tục được đổi mới cả về nội dung và hình thức. Quỹ đã tăng cường phối hợp với các cơ quan báo chí, chính quyền địa phương và đơn vị liên quan tổ chức hội nghị, tập huấn, truyền thông lưu động, xây dựng video, tài liệu trực quan nhằm giúp người dân, doanh nghiệp và cộng đồng hiểu rõ hơn về ý nghĩa, quyền lợi và trách nhiệm trong thực hiện chính sách. Qua đó, tạo sự đồng thuận xã hội, nâng cao nhận thức về vai trò của rừng đối với phát triển kinh tế, bảo vệ môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Quỹ Bảo vệ và phát triển rừng tập huấn tại Cộng đồng thôn 56B, xã ĐắcPring.

Trong thời gian tới, Quỹ BV và PTR TP Đà Nẵng sẽ tiếp tục nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng nguồn vốn DVMTR; nghiên cứu mở rộng các nguồn thu mới gắn với thị trường tín chỉ carbon, dịch vụ hấp thụ và lưu giữ carbon của rừng theo định hướng của Chính phủ. Đồng thời, tăng cường hướng dẫn các chủ rừng và cộng đồng sử dụng hiệu quả nguồn kinh phí được chi trả, góp phần phát triển sinh kế bền vững, nâng cao chất lượng quản lý rừng và bảo tồn hệ sinh thái.

Với những kết quả đạt được trong 6 tháng đầu năm 2026, chính sách chi trả DVMTR tiếp tục khẳng định vai trò là một trong những trụ cột quan trọng trong quản lý tài nguyên rừng tại Đà Nẵng. Không chỉ tạo nguồn lực tài chính ổn định cho công tác bảo vệ rừng mà còn góp phần thúc đẩy tăng trưởng xanh, phát triển kinh tế lâm nghiệp theo hướng bền vững, nâng cao đời sống người dân miền núi và hiện thực hóa mục tiêu phát triển hài hòa giữa kinh tế, xã hội và môi trường của thành phố trong giai đoạn mới.