Dự án Điện hạt nhân Ninh Thuận: Đẩy mạnh giải phóng mặt bằng và tháo gỡ nút thắt pháp lý

Tỉnh Khánh Hòa đang tăng tốc bồi thường và tái định cư cho hai nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 và 2, tuy nhiên dự án vẫn gặp nhiều vướng mắc về khung pháp lý đặc thù.

Dự án nhà máy điện hạt nhân (NMĐHN) Ninh Thuận 1 và 2 đã chính thức tái khởi động từ cuối năm 2024 theo Nghị quyết của Quốc hội. Hiện nay, cơ quan chức năng tỉnh Khánh Hòa đang tập trung thực hiện công tác di dân tái định cư và giải phóng mặt bằng để đảm bảo tiến độ bàn giao. Tuy nhiên, việc thiếu hụt các văn bản hướng dẫn cụ thể về cơ chế bồi thường đặc thù đang trở thành rào cản lớn đối với địa phương.

Tiến độ triển khai bồi thường tại hai khu vực dự án

Theo báo cáo từ Sở Công thương tỉnh Khánh Hòa, công tác kiểm kê và xác minh nguồn gốc đất tại cả hai khu vực dự án đã hoàn tất 100%. Chính quyền địa phương đang áp dụng các cơ chế đặc thù theo Nghị quyết 189 để đẩy nhanh quá trình thực hiện.

Ông Nguyễn Văn Nhựt - Giám đốc Sở Công Thương tỉnh Khánh Hòa - phát biểu cung cấp thông tin tại hội nghị. Ảnh: L.H.

Ông Nguyễn Văn Nhựt - Giám đốc Sở Công Thương tỉnh Khánh Hòa - phát biểu cung cấp thông tin tại hội nghị. Ảnh: L.H.

Nhà máy Điện hạt nhân Ninh Thuận 1

Tại khu vực xã Phước Dinh, diện tích cần giải phóng mặt bằng là 449 ha, tác động đến 835 trường hợp. Tính đến nay, tỉnh đã phê duyệt phương án bồi thường cho 154 trường hợp với tổng kinh phí dự kiến 168,2 tỷ đồng. Trong đó, một số hộ dân đầu tiên đã bắt đầu nhận tiền chi trả.

Nhà máy Điện hạt nhân Ninh Thuận 2

Dự án tại xã Vĩnh Hải có quy mô thu hồi đất khoảng 318,8 ha, liên quan đến 534 hộ dân và gần 2.900 ngôi mộ. Địa phương đã niêm yết phương án bồi thường cho 516 hộ và thực hiện chi trả tạm ứng hơn 109,3 tỷ đồng cho 120 hộ. Ngoài ra, phương án di dời mộ với kinh phí gần 18,85 tỷ đồng cũng đã được phê duyệt.

Đáng chú ý, trong năm 2025, tỉnh đã giải ngân 3.236 tỷ đồng cho công tác này, hoàn thành 100% kế hoạch vốn đã đề ra.

Khu vực triển khai dự án NMĐHN Ninh Thuận 2 ở thôn Thái An, xã Vĩnh Hải. Ảnh: Như Ý.

Những khó khăn về cơ sở pháp lý và tác động dân sinh

Mặc dù công tác đo đạc và lập phương án bồi thường đã hoàn thành, nhưng tỉnh Khánh Hòa cho biết vẫn chưa thể tổ chức chi trả và bàn giao mặt bằng đồng bộ. Nguyên nhân chủ yếu do chưa có cơ sở pháp lý đầy đủ từ các Nghị quyết bổ sung để áp dụng chính sách hỗ trợ tái định cư đặc thù.

Hệ lụy của việc dự án kéo dài từ năm 2009 đến nay đã ảnh hưởng lớn đến đời sống người dân. Trong nhiều năm qua, các quyền lợi về sử dụng đất như cấp giấy chứng nhận, chuyển mục đích sử dụng hay đầu tư hạ tầng đồng bộ tại khu vực này đều bị hạn chế.

Khu vực thực hiện dự án NMĐHN Ninh Thuận 1 ở thôn Vĩnh Trường, xã Phước Dinh. Ảnh: L.H.

Việc chậm trễ trong hoàn thiện cơ chế chính sách không chỉ gây khó khăn cho đơn vị thực hiện mà còn tạo tâm lý lo lắng cho cộng đồng bị ảnh hưởng. Trước thực trạng này, UBND tỉnh Khánh Hòa đã kiến nghị Ủy ban Thường vụ Quốc hội sớm ban hành Nghị quyết bổ sung nhằm tháo gỡ các điểm nghẽn, tạo khung pháp lý hoàn chỉnh cho công tác đầu tư và xây dựng dự án trọng điểm này.

Tuệ Nhân

Nguồn Lâm Đồng: https://baolamdong.vn/du-an-dien-hat-nhan-ninh-thuan-day-manh-giai-phong-mat-bang-va-thao-go-nut-that-phap-ly-433989.html