Dự kiến cần hơn 92.000 tỷ đồng phát triển đường sắt TP.HCM đến năm 2030

Theo dự thảo quy hoạch, mạng lưới đường sắt khu vực đầu mối TP.HCM được định hướng gồm 8 tuyến, trong đó có một tuyến hiện hữu và 7 tuyến, đoạn tuyến xây dựng mới.

Theo dự thảo Quy hoạch các tuyến, ga đường sắt khu vực đầu mối TP.HCM, dự kiến tổng nhu cầu vốn đầu tư theo quy hoạch trong giai đoạn đến năm 2030 khoảng 92.673 tỷ đồng (Ảnh: minh họa).

Quy hoạch cũng định hướng 4 ga đầu mối gồm: Trảng Bom, An Bình, Tân Kiên và Thủ Thiêm, với chức năng ga hành khách, ga hàng hóa được phân định phù hợp theo nhu cầu vận tải.

Để đầu tư theo quy hoạch, tổng nhu cầu vốn dự kiến khoảng 544.231 tỷ đồng. Trong đó, giai đoạn đến năm 2030 cần khoảng 92.673 tỷ đồng; giai đoạn 2031-2050 cần khoảng 451.558 tỷ đồng.

Dự thảo quy hoạch đề xuất lộ trình đầu tư các tuyến theo thứ tự ưu tiên. Theo đó, đến năm 2030 sẽ khởi công xây dựng tuyến đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam; tuyến đường sắt Biên Hòa - Vũng Tàu, trong đó giai đoạn 1 đầu tư đoạn từ An Bình/Trảng Bom đến Thị Vải và các nhánh kết nối ra cảng; tuyến đường sắt TP.HCM - Cần Thơ - Cà Mau, trước mắt xây dựng đường đơn đoạn TP.HCM - Cần Thơ.

Giai đoạn sau năm 2030, dự kiến cải tạo, nâng cấp tuyến đường sắt Hà Nội - TP.HCM hiện hữu.

Cùng với đó, hoàn thành xây dựng và đưa vào khai thác các tuyến đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam; An Bình - Sài Gòn (Hòa Hưng) - Tân Kiên; Biên Hòa - Vũng Tàu; TP.HCM - Lộc Ninh và TP.HCM - Cần Thơ - Cà Mau.

Về huy động và phân bổ vốn đầu tư, dự thảo quy hoạch xác định ngân sách Nhà nước là nguồn vốn chủ đạo, cần được ưu tiên bảo đảm cho công tác quản lý, bảo trì và đầu tư kết cấu hạ tầng đường sắt.

Theo đó, cần ưu tiên bố trí ngân sách Trung ương trong kế hoạch đầu tư công trung hạn và hằng năm với tỷ lệ phù hợp, nhằm bảo đảm phát triển kết cấu hạ tầng đường sắt quốc gia theo quy hoạch.

Bên cạnh nguồn vốn ngân sách, dự thảo đề xuất sử dụng vốn vay ưu đãi cho các dự án đường sắt quy mô lớn, có sức lan tỏa và tính liên kết vùng, miền cao, đặc biệt là các dự án trên những trục huyết mạch Bắc - Nam và Đông - Tây.

Đồng thời, khuyến khích nguồn vốn xã hội hóa tham gia đầu tư phương tiện vận tải và các công trình hỗ trợ hoạt động vận tải như kho, bãi hàng, phương tiện xếp dỡ...

Dự thảo quy hoạch cũng đề xuất cho phép tách công tác giải phóng mặt bằng thành dự án độc lập để triển khai trước, đồng thời huy động nguồn lực đầu tư ngay từ bước phê duyệt chủ trương đầu tư.

Đối với các dự án đường sắt đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP), nhằm bảo đảm phương án tài chính, dự thảo đề xuất nghiên cứu bổ sung quy định theo hướng cho phép ngân sách Nhà nước hỗ trợ dự án với tỷ lệ tối đa không quá 80%.