Giá dầu vượt mốc 110 USD/thùng khi xung đột Iran làm gián đoạn 20% nguồn cung toàn cầu
Cuộc xung đột tại Trung Đông đẩy giá năng lượng tăng 50%, gây thiếu hụt 400 triệu thùng dầu. IEA nhận định đây là cú sốc nghiêm trọng nhất trong lịch sử ngành.
Xung đột tại Trung Đông bùng phát từ ngày 28/02 đang đẩy hệ thống năng lượng toàn cầu vào kịch bản khủng hoảng nghiêm trọng. Việc phong tỏa gần như hoàn toàn eo biển Hormuz - tuyến hàng hải chiến lược dọc bờ biển Iran - đã làm gián đoạn khoảng 20% nguồn cung dầu và khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) của thế giới. Tình trạng này buộc người tiêu dùng toàn cầu phải đối mặt với mức giá cao kỷ lục đồng thời cắt giảm tiêu thụ bắt buộc.

Xung đột tại Trung Đông đang gây áp lực nặng nề lên hệ thống năng lượng và chuỗi cung ứng thế giới.
Cú sốc cung ứng và biến động giá năng lượng
Theo số liệu từ Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), cuộc khủng hoảng đã khiến thị trường thiếu hụt khoảng 400 triệu thùng dầu, tương đương với 4 ngày tiêu thụ toàn cầu. Hệ quả trực tiếp là giá dầu chuẩn toàn cầu đã tăng hơn 50%, vượt mốc 110 USD/thùng, trong khi một số loại dầu đặc thù tại khu vực Trung Đông đã chạm ngưỡng gần 164 USD/thùng.
Tại Mỹ, giá xăng bán lẻ đã tăng thêm hơn 1 USD/gallon kể từ cuối tháng 02/2026. Trong khi đó, giá nhiên liệu hàng không tại châu Âu xác lập kỷ lục mới ở mức khoảng 220 USD/thùng, gây áp lực tăng giá vé máy bay. IEA nhận định đây là cú sốc năng lượng nghiêm trọng nhất trong lịch sử, vượt qua cả cuộc Khủng hoảng dầu mỏ năm 1973 về quy mô và mức độ ảnh hưởng diện rộng.
Các biện pháp ứng phó khẩn cấp của chính phủ các nước
Trước áp lực lạm phát và thiếu hụt nhiên liệu, chính phủ nhiều quốc gia đã buộc phải triển khai các biện pháp tiết kiệm năng lượng nghiêm ngặt:
Thái Lan: Yêu cầu công chức tạm dừng các chuyến công tác nước ngoài và khuyến khích sử dụng cầu thang bộ thay cho thang máy.
Bangladesh: Ra quyết định đóng cửa các trường đại học để giảm tải nhu cầu điện năng.
Sri Lanka: Áp dụng chế độ phân phối nhiên liệu theo định mức.
Trung Quốc: Ban hành lệnh cấm xuất khẩu nhiên liệu tinh chế để đảm bảo an ninh năng lượng nội địa.
Anh: Lên kế hoạch hạ giới hạn tốc độ tham gia giao thông nhằm tối ưu hóa mức tiêu thụ nhiên liệu.
Bà Natasha Kaneva, chuyên gia phân tích tại JP Morgan, nhận định: "Khi nguồn cung thiếu hụt trầm trọng, việc giảm nhu cầu là giải pháp khả thi duy nhất hiện nay". Dù IEA đã công bố kế hoạch giải phóng 400 triệu thùng dầu từ kho dự trữ khẩn cấp, nhưng các chuyên gia cảnh báo con số này chỉ đủ để bù đắp khoảng 20 ngày tác động của cuộc khủng hoảng.
Rủi ro đối với thị trường LNG và an ninh lương thực
Không chỉ dừng lại ở dầu mỏ, thị trường khí tự nhiên hóa lỏng cũng chịu ảnh hưởng nặng nề. Ông Saad al-Kaabi, Giám đốc điều hành của QatarEnergy, cho biết xung đột sẽ khiến khoảng 12,8 triệu tấn LNG mỗi năm (chiếm khoảng 3% nguồn cung toàn cầu) bị gián đoạn trong vòng 3 đến 5 năm tới do các thiệt hại về hạ tầng không thể phục hồi nhanh chóng.
Đáng chú ý, an ninh lương thực toàn cầu cũng đang bị đe dọa khi 1/3 thương mại phân bón thế giới đi qua eo biển Hormuz bị đình trệ. Giá các loại phân bón gốc nitơ như urê đã tăng từ 30% đến 40%. Ông Maximo Torero, nhà kinh tế trưởng của FAO, cảnh báo nếu tình trạng này kéo dài, nguồn cung lương thực sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng do sản lượng ngũ cốc, thức ăn chăn nuôi và thực phẩm thiết yếu sụt giảm mạnh trên toàn cầu.














