Giữ vững 'mạch chảy' ngân sách cho tăng trưởng

Hệ thống KBNN bảo đảm dòng chảy chi ngân sách thông suốt, góp phần hoàn thành mục tiêu tăng trưởng hai con số. Ảnh: TL

Thu ngân sách duy trì đà tích cực

Theo báo cáo từ Kho bạc Nhà nước (KBNN), bức tranh thu ngân sách nhà nước 4 tháng đầu năm 2026 tiếp tục ghi nhận nhiều tín hiệu khả quan trong bối cảnh kinh tế thế giới vẫn tiềm ẩn không ít bất định.

Cụ thể, tính đến hết tháng 4/2026, lũy kế thu ngân sách nhà nước trong cân đối đạt 1.102.656 tỷ đồng, bằng 43,59% dự toán năm. Đây được đánh giá là mức thực hiện tích cực trong điều kiện kinh tế toàn cầu tiếp tục chịu tác động từ căng thẳng địa chính trị, biến động thương mại và xu hướng tăng trưởng chậm tại nhiều nền kinh tế lớn.

Trong cơ cấu thu, thu nội địa tiếp tục đóng vai trò chủ lực với số thu đạt 974.276 tỷ đồng, bằng 44,29% dự toán năm. Thu từ dầu thô đạt 16.938 tỷ đồng, tương đương 39,39% dự toán; thu từ hoạt động xuất nhập khẩu đạt 110.847 tỷ đồng, bằng 39,87% dự toán sau hoàn thuế giá trị gia tăng.

Kết quả này cho thấy hoạt động sản xuất, kinh doanh trong nước tiếp tục duy trì đà phục hồi tương đối tích cực. Đồng thời, đây cũng là tín hiệu phản ánh hiệu quả ngày càng rõ nét của công tác quản lý thu ngân sách, cải cách thủ tục hành chính và hiện đại hóa hoạt động tài chính - kho bạc trong thời gian qua.

Đáng chú ý, không chỉ bảo đảm tiến độ thu ngân sách, hệ thống KBNN còn tiếp tục duy trì vận hành thông suốt các hệ thống thanh toán và phối hợp thu với hệ thống ngân hàng thương mại.

Theo đó, trong tháng vừa qua, KBNN tiếp tục triển khai các hoạt động phối hợp thu ngân sách nhà nước và thanh toán song phương điện tử với các ngân hàng thương mại; đồng thời thực hiện kiểm thử nâng cấp ứng dụng quản lý thu ngân sách nhằm đáp ứng các yêu cầu mới theo quy định hiện hành.

Việc mở rộng thanh toán điện tử, kết nối liên thông với hệ thống ngân hàng đang góp phần rút ngắn thời gian giao dịch, tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp trong thực hiện nghĩa vụ ngân sách. Quan trọng hơn, quá trình này còn giúp nâng cao tính công khai, minh bạch và khả năng giám sát trong quản lý ngân sách nhà nước.

Trong điều kiện quy mô giao dịch ngân sách ngày càng lớn, yêu cầu xử lý nhanh, chính xác và an toàn đối với dòng tiền ngân sách trở nên quan trọng hơn bao giờ hết. Điều này đòi hỏi hệ thống KBNN không chỉ bảo đảm năng lực vận hành ổn định mà còn phải liên tục nâng cấp hạ tầng công nghệ và chuẩn hóa quy trình quản lý.

Bảo đảm dòng chảy chi ngân sách thông suốt

Không chỉ giữ nhịp tích cực ở phía thu, hệ thống KBNN cũng đang đóng vai trò quan trọng trong bảo đảm dòng chảy chi ngân sách phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.

Đến hết tháng 4/2026, toàn hệ thống KBNN đã thực hiện thanh toán chi thường xuyên đạt 415.675 tỷ đồng, tương đương 23% dự toán chi thường xuyên năm 2026 của ngân sách nhà nước qua hệ thống Kho bạc.

Song song với nhiệm vụ chi thường xuyên, công tác thanh toán vốn đầu tư công tiếp tục được tập trung triển khai. Tính đến ngày 30/4/2026, lũy kế thanh toán vốn đầu tư công thuộc kế hoạch năm 2026 qua hệ thống Kho bạc đạt 110.233,1 tỷ đồng, bằng 11,9% kế hoạch vốn Quốc hội và Thủ tướng Chính phủ giao qua hệ thống Kho bạc Nhà nước. Trong đó, vốn trong nước đạt 108.932,2 tỷ đồng; vốn ngoài nước đạt 1.301 tỷ đồng.

Đối với nguồn vốn đầu tư công kéo dài từ năm trước sang năm 2026, hệ thống Kho bạc Nhà nước đã thực hiện thanh toán được 6.866,9 tỷ đồng, tương đương 8,9% kế hoạch vốn kéo dài.

Dù tỷ lệ giải ngân đầu tư công hiện vẫn thấp hơn kỳ vọng, song trong bối cảnh nhiều dự án còn vướng mắc về thủ tục đầu tư, giải phóng mặt bằng và hồ sơ thanh toán, việc duy trì dòng chảy thanh toán ổn định vẫn có ý nghĩa quan trọng đối với tiến độ triển khai các công trình, dự án.

Theo KBNN, hệ thống đang phối hợp chặt chẽ với các chủ đầu tư và ban quản lý dự án nhằm tháo gỡ khó khăn trong quá trình thanh toán vốn, đẩy nhanh xử lý hồ sơ và tăng cường giám sát, cảnh báo rủi ro trong quá trình kiểm soát chi.

Trong những tháng tới, KBNN tiếp tục yêu cầu các đơn vị thực hiện nghiêm công tác giám sát tiếp nhận và giải quyết hồ sơ thanh toán; không để phát sinh tình trạng hồ sơ chậm xử lý, thanh toán sai tài khoản, sai số tiền hoặc chi trùng.

Đáng chú ý, hệ thống cũng tiếp tục phối hợp với các chủ đầu tư rà soát, thu hồi các khoản tạm ứng vốn đầu tư xây dựng cơ bản quá hạn hoặc hết thời hạn bảo lãnh nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng vốn đầu tư công.

Trong bối cảnh yêu cầu điều hành tài khóa ngày càng cao, đặc biệt khi Chính phủ đặt mục tiêu tăng trưởng từ 10% trở lên trong năm 2026, việc bảo đảm dòng chảy ngân sách thông suốt có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với ổn định kinh tế vĩ mô và thúc đẩy đầu tư phát triển.

Có thể thấy, cùng với quá trình hiện đại hóa hoạt động tài chính - kho bạc, mở rộng thanh toán điện tử và tăng cường kiểm soát dòng vốn ngân sách, hệ thống KBNN đang tiếp tục khẳng định vai trò là một trong những “hạ tầng vận hành” quan trọng của nền tài chính quốc gia, góp phần tạo nền tảng ổn định cho tăng trưởng kinh tế trong giai đoạn mới.