Gỡ nút thắt để Việt Nam bứt phá chuỗi cung ứng

FDI kỳ vọng môi trường đầu tư minh bạch để nâng tầm chuỗi cung ứng Việt Nam

FDI mong chính sách ổn định để mở rộng đầu tư và chuyển giao công nghệ

Phát biểu tại diễn đàn đối thoại với Chính phủ, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Hàn Quốc tại Việt Nam (KoCham) Ko Tae Yeon cho biết, mặc dù kinh tế thế giới vẫn còn nhiều biến động, cộng đồng doanh nghiệp FDI vẫn tiếp tục mở rộng đầu tư tại Việt Nam, củng cố chuỗi cung ứng trong nước, chuyển giao công nghệ và phương thức quản trị hiện đại, đồng thời tạo thêm nhiều việc làm có chất lượng.

Theo ông Ko Tae Yeon, nhiều doanh nghiệp nước ngoài đang tin tưởng vào triển vọng chuyển giao công nghệ và phát triển sản xuất tại Việt Nam nhờ hàng loạt chương trình, chính sách hỗ trợ được triển khai trong thời gian qua.

Tuy nhiên, để duy trì sức hấp dẫn của môi trường đầu tư, điều quan trọng nhất là bảo đảm tính ổn định và khả năng dự báo của chính sách. Ông Ko Tae Yeon đề xuất doanh nghiệp FDI cần được nhìn nhận là một bộ phận của nền kinh tế Việt Nam, với cơ chế quản lý, hướng dẫn thực thi rõ ràng và nhất quán.

"Khi doanh nghiệp FDI đã được cấp giấy chứng nhận đầu tư, họ cần được tạo điều kiện hoạt động tương tự doanh nghiệp trong nước để chủ động tuyển dụng đội ngũ quản lý, chuyên gia chủ chốt, tiếp tục chuyển giao công nghệ và nâng cao tỷ lệ nội địa hóa", ông Ko Tae Yeon nhấn mạnh.

Theo Chủ tịch KoCham, trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt, lợi thế không còn chỉ nằm trong phạm vi từng quốc gia mà là khả năng tham gia sâu vào chuỗi giá trị quốc tế.

Bên cạnh sự ổn định về chính sách, cộng đồng doanh nghiệp Hàn Quốc cũng mong muốn nâng cao tính nhất quán trong quá trình thực thi. Dù Chính phủ đã đạt nhiều kết quả tích cực trong cải cách thủ tục hành chính và chuyển đổi số, trên thực tế vẫn tồn tại sự khác biệt trong cách áp dụng chính sách giữa các bộ, ngành và địa phương.

Theo ông Ko Tae Yeon, doanh nghiệp vẫn gặp không ít khó khăn do thời gian thông quan kéo dài, quá trình hoàn thuế giá trị gia tăng còn chậm, tình trạng thiếu hụt lao động tại một số khu công nghiệp cũng như các quy định môi trường còn phức tạp.

Ông Ko Tae Yeon đề nghị các cơ quan chức năng tiếp tục rà soát, tháo gỡ các điểm nghẽn này bởi điều đó không chỉ mang lại lợi ích cho doanh nghiệp mà còn góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước.

Đề cập đến mục tiêu nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia, Chủ tịch KoCham cho rằng Việt Nam cần tiếp tục phát triển các ngành công nghệ cao thông qua việc xây dựng hệ sinh thái cung ứng linh kiện và thành phần sản phẩm ngay trong nước.

Theo đó, Chính phủ cần tiếp tục triển khai các chính sách hỗ trợ nâng cấp công nghiệp, thúc đẩy ứng dụng công nghệ, phát triển doanh nghiệp cung ứng, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và tăng cường liên kết giữa doanh nghiệp trong nước với doanh nghiệp FDI.

"Những nỗ lực này sẽ giúp gia tăng giá trị tạo ra trong nước và nâng cao vị thế của Việt Nam trong hệ sinh thái chuỗi cung ứng toàn cầu", ông Ko Tae Yeon nhận định.

Ông Ko Tae Yeon cũng khẳng định KoCham hoàn toàn ủng hộ tầm nhìn của Chính phủ theo Nghị quyết số 10 về xây dựng nền kinh tế năng động, đổi mới sáng tạo và có năng lực cạnh tranh quốc tế. Cộng đồng doanh nghiệp FDI mong muốn một môi trường kinh doanh minh bạch, ổn định và thực thi nhất quán để yên tâm đầu tư lâu dài, đồng thời cam kết tiếp tục đồng hành cùng Chính phủ hiện thực hóa mục tiêu này.

Doanh nghiệp Nhật Bản đề xuất ba ưu tiên nâng sức cạnh tranh công nghiệp

Ở góc độ doanh nghiệp Nhật Bản, ông Tsuchibashi Akito, Tổng Giám đốc Công ty TNHH Điện tử Meiko Việt Nam, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Nhật Bản tại Việt Nam (JCCI) đánh giá, Nghị quyết số 10-NQ/TW là nền tảng quan trọng để thúc đẩy đầu tư chất lượng cao, chuyển giao công nghệ, phát triển nguồn nhân lực và xây dựng doanh nghiệp Việt Nam có năng lực cạnh tranh cao hơn.

Theo ông Tsuchibashi Akito, để hiện thực hóa mục tiêu này, Việt Nam cần tập trung vào ba ưu tiên chiến lược.

Thứ nhất là phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao. Ông Tsuchibashi Akito cho rằng, ngành điện tử và bán dẫn đang trở thành một trong những trụ cột của nền kinh tế Việt Nam, trong khi năng lực cạnh tranh của lĩnh vực này phụ thuộc trực tiếp vào chất lượng nguồn nhân lực.

Các doanh nghiệp Nhật Bản hiện đầu tư rất lớn cho đào tạo nhân sự. Tuy nhiên, việc phát triển nhân tài công nghiệp cần sự phối hợp chặt chẽ giữa doanh nghiệp, các trường đại học, trường nghề và Chính phủ.

JCCI đề xuất tăng cường xây dựng các trung tâm đào tạo công nghệ điện tử và bán dẫn, phát triển đội ngũ kỹ sư lành nghề, chuyên gia bảo trì và quản lý chất lượng, đồng thời mở rộng các chương trình đào tạo kỹ thuật ở nước ngoài.

Theo ông Tsuchibashi Akito, trong những năm tới, thách thức lớn nhất không còn là số lượng kỹ sư mà là sự thiếu hụt các chuyên gia kỹ thuật giàu kinh nghiệm, chuyên gia bảo trì và chuyên viên quản lý chất lượng.

"Con người là nền tảng của năng lực cạnh tranh công nghiệp. Nếu doanh nghiệp Việt Nam muốn tham gia sâu hơn vào các công đoạn có giá trị gia tăng cao trong chuỗi cung ứng thì đây là yếu tố đặc biệt quan trọng", ông Tsuchibashi Akito nhấn mạnh.

Ưu tiên thứ hai là thúc đẩy doanh nghiệp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.

Theo Chủ tịch JCCI, nhiều doanh nghiệp Nhật Bản mong muốn gia tăng tỷ lệ mua sắm nội địa, song số lượng doanh nghiệp Việt Nam đủ tiêu chuẩn tham gia chuỗi cung ứng vẫn còn hạn chế.

Ông Tsuchibashi Akito cho rằng cơ hội đang mở ra trong các lĩnh vực vật liệu, linh kiện, cơ khí chính xác và dịch vụ công nghiệp chuyên biệt. Vì vậy, Việt Nam cần đồng thời phát triển các doanh nghiệp lớn, doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME) cũng như hệ sinh thái startup đổi mới sáng tạo.

JCCI đề xuất tiếp tục mở rộng các chương trình phát triển nhà cung cấp, tăng cơ hội kết nối kinh doanh, thúc đẩy hợp tác kỹ thuật, các dự án nghiên cứu chung và hỗ trợ doanh nghiệp SME, startup nâng cao năng lực cạnh tranh.

Theo ông Tsuchibashi Akito, sau thành công trong thu hút các tập đoàn FDI quy mô lớn, giai đoạn tiếp theo cần tập trung hình thành nhiều doanh nghiệp Việt Nam đủ năng lực trở thành đối tác của các tập đoàn toàn cầu thông qua hỗ trợ nâng cấp công nghệ, chứng nhận chất lượng, nghiên cứu và phát triển (R&D), đào tạo nguồn nhân lực và cải thiện năng suất.

Ưu tiên cuối cùng là tiếp tục xây dựng môi trường đầu tư minh bạch, ổn định và có thể dự báo.

Ông Tsuchibashi Akito đánh giá cao những nỗ lực cải cách của Chính phủ, song cho rằng tính minh bạch, khả năng dự báo và sự đồng bộ trong thực thi chính sách vẫn là những yếu tố quyết định đối với các nhà đầu tư.

Theo đó, khi Nghị quyết số 10-NQ/TW được cụ thể hóa bằng các luật và quy định, Chính phủ cần mở rộng cơ chế tham vấn với cộng đồng doanh nghiệp để bảo đảm chính sách sát thực tiễn và khả thi.

"Cơ chế đối thoại công - tư hiệu quả sẽ giúp các chính sách được triển khai thành công hơn", ông Tsuchibashi Akito nói.

Chủ tịch JCCI tin tưởng Việt Nam sở hữu tiềm năng lớn để trở thành một trong những trung tâm công nghiệp hàng đầu châu Á về công nghệ và đổi mới sáng tạo nếu đồng thời thực hiện tốt ba ưu tiên gồm phát triển nhân lực công nghiệp, nâng cao năng lực doanh nghiệp nội địa tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu và duy trì môi trường đầu tư minh bạch, ổn định, thân thiện với doanh nghiệp.

Ông Tsuchibashi Akito khẳng định các doanh nghiệp Nhật Bản sẽ tiếp tục đồng hành lâu dài cùng Việt Nam trên hành trình nâng cao năng lực cạnh tranh, phát triển công nghiệp công nghệ cao và hội nhập sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.