Hà Nội quyết tâm thúc đẩy IoT trong nông nghiệp

Xây dựng hệ sinh thái nông nghiệp thông minh

IoT trong nông nghiệp là một giải pháp tiên tiến, kết nối các thiết bị và cảm biến vào mạng internet, giúp thu thập và xử lý thông tin về các yếu tố môi trường và tình trạng sản xuất. Nhờ vào IoT, nông dân có thể theo dõi các yếu tố như độ ẩm, nhiệt độ, ánh sáng, pH đất và tình trạng sức khỏe của cây trồng hoặc gia súc trong thời gian thực, từ đó đưa ra quyết định chính xác để tối ưu hóa quá trình sản xuất như: giám sát cây trồng và đất đai, theo dõi gia súc, nhà kính thông minh...

Dữ liệu được thu thập liên tục, tăng tính minh bạch trong chuỗi cung ứng, giúp truy xuất nguồn gốc sản phẩm. Bên cạnh đó, IoT còn góp phần giảm ô nhiễm môi trường và hỗ trợ quản lý hiệu quả quá trình phân phối từ đồng ruộng đến tay người tiêu dùng. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, suy giảm tài nguyên và áp lực bảo đảm an ninh lương thực, việc phát triển nền nông nghiệp bền vững không chỉ là yêu cầu cấp thiết trong nước mà còn là xu thế chung trên toàn cầu.

Xuất phát từ thực tế trên, UBND TP Hà Nội vừa ban hành Kế hoạch số 179/KH-UBND về ứng dụng Internet vạn vật (IoT) trong lĩnh vực nông nghiệp thông minh trên địa bàn thành phố. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm thúc đẩy chuyển đổi số ngành nông nghiệp, tạo nền tảng cho mô hình sản xuất hiện đại, tiết kiệm tài nguyên và gia tăng giá trị nông sản trong bối cảnh yêu cầu về chất lượng, an toàn thực phẩm và phát triển bền vững ngày càng cao.

Kế hoạch của thành phố đặt mục tiêu xây dựng và triển khai hệ sinh thái IoT trong nông nghiệp nhằm hiện đại hóa công tác quản lý, sản xuất và giám sát nông nghiệp trên toàn địa bàn.

Theo đó, Hà Nội sẽ tập trung phát triển hạ tầng số phục vụ nông nghiệp thông minh; xây dựng nền tảng dữ liệu nông nghiệp tích hợp từ các hệ thống cảm biến IoT, camera giám sát, thiết bị GPS và bản đồ số vùng sản xuất. Thành phố cũng hướng tới hình thành trung tâm điều hành nông nghiệp thông minh, hỗ trợ quản lý, dự báo và cảnh báo theo thời gian thực.

Mục tiêu đến năm 2030, Hà Nội phấn đấu có 50% vùng sản xuất nông nghiệp hàng hóa tập trung ứng dụng IoT ở mức cơ bản; 50% nông dân và hợp tác xã tại các vùng chuyên canh được hỗ trợ tiếp cận công nghệ để quản lý và điều hành sản xuất.

Đáng chú ý, khoảng 80% công tác giám sát, dự báo và cảnh báo về sản xuất, thị trường nông, lâm, thủy sản sẽ được tự động hóa dựa trên dữ liệu lớn và IoT.

Các lĩnh vực ưu tiên triển khai gồm sản xuất lúa chất lượng cao, rau an toàn, cây ăn quả, cây dược liệu, hoa cây cảnh và thủy sản – những ngành hàng có tiềm năng tạo giá trị kinh tế lớn và đáp ứng nhu cầu tiêu dùng ngày càng cao của thị trường.

Không dừng lại ở mục tiêu ứng dụng công nghệ cơ bản, Hà Nội còn đặt ra tầm nhìn dài hạn đến năm 2035 với định hướng xây dựng các vùng sản xuất nông nghiệp được quản lý và điều khiển hoàn toàn tự động thông qua robot, drone và hệ thống tưới tiêu thông minh tích hợp IoT và trí tuệ nhân tạo (AI).

Theo định hướng này, AI sẽ được ứng dụng để tự động điều tiết nước, cảnh báo cháy rừng, kiểm soát ô nhiễm môi trường và hỗ trợ ra quyết định trong sản xuất nông nghiệp.

Việc ứng dụng IoT, Big Data và Blockchain (công nghệ chuỗi - khối) sẽ giúp nâng cao hiệu quả quản lý, tối ưu nguồn lực và giảm chi phí sản xuất, đồng thời gia tăng khả năng truy xuất nguồn gốc nông sản. Ảnh: TL

Đặc biệt, thành phố hướng tới quản lý toàn bộ hành trình nông sản “từ trang trại đến bàn ăn” bằng dữ liệu số, bảo đảm khả năng truy xuất nguồn gốc và đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe của thị trường trong nước cũng như quốc tế.

Để thực hiện mục tiêu này, Hà Nội sẽ triển khai đồng bộ các giải pháp về hoàn thiện hành lang pháp lý, xây dựng hạ tầng IoT nông nghiệp, phát triển hệ thống dữ liệu và trung tâm điều hành thông minh, đồng thời tăng cường hợp tác quốc tế, huy động nguồn lực xã hội và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao. Những định hướng này được kỳ vọng sẽ tạo động lực để Hà Nội từng bước hình thành nền nông nghiệp thông minh, tự động hóa toàn diện và phát triển bền vững trong tương lai.

Hình thành động lực mới cho tăng trưởng nông nghiệp

Theo số liệu của Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội, đến nay, trên địa bàn thành phố có 406 mô hình nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao (bao gồm 262 mô hình trồng trọt, 119 mô hình chăn nuôi và 25 mô hình thủy sản). Các mô hình sản xuất nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao trên địa bàn thành phố quy mô chưa lớn nhưng bước đầu cho hiệu quả kinh tế khá, phù hợp thực tế của Hà Nội, khẳng định được vai trò thúc đẩy phát triển sản xuất nông nghiệp, đạt hiệu quả kinh tế - xã hội.

Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội Tạ Văn Tường cho biết, Hà Nội xây dựng nền tảng dữ liệu nông nghiệp số, tích hợp dữ liệu từ hệ thống cảm biến IoT như: Độ ẩm của đất, dinh dưỡng, môi trường nước, khí tượng nông nghiệp; kết nối camera giám sát, thiết bị GPS (Hệ thống định vị toàn cầu) và bản đồ số vùng sản xuất, mã định danh vùng sản xuất, cơ sở chăn nuôi và thiết bị IoT; cung cấp API (Giao diện lập trình ứng dụng) mở và cơ chế chia sẻ dữ liệu có kiểm soát nhằm thúc đẩy doanh nghiệp công nghệ, viện nghiên cứu và trường đại học phát triển dịch vụ giá trị gia tăng như dự báo sâu bệnh, tối ưu tưới tiêu hay phân tích năng suất cây trồng.Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, suy giảm tài nguyên và yêu cầu ngày càng cao về chất lượng nông sản, quyết tâm của Hà Nội trong thúc đẩy ứng dụng IoT được kỳ vọng sẽ tạo bước đột phá cho quá trình chuyển đổi số ngành Nông nghiệp Thủ đô, hướng tới nền sản xuất thông minh, hiệu quả và phát triển bền vững trong tương lai.

“Nông nghiệp thông minh cần được triển khai trên toàn bộ chuỗi giá trị, từ chọn giống, sản xuất, thu hoạch đến phân phối và tiêu thụ sản phẩm. Do đó, việc ứng dụng IoT, Big Data và Blockchain (công nghệ chuỗi - khối) sẽ giúp nâng cao hiệu quả quản lý, tối ưu nguồn lực và giảm chi phí sản xuất, đồng thời gia tăng khả năng truy xuất nguồn gốc nông sản. Việc phát triển hệ sinh thái IoT trong nông nghiệp được kỳ vọng sẽ tạo bước đột phá cho quá trình chuyển đổi số ngành Nông nghiệp Thủ đô”, Phó Cục trưởng Cục Chuyển đổi số (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) Đặng Duy Hiển nhấn mạnh.