Hà Nội thu hút người tài bằng cơ chế linh hoạt, đãi ngộ cụ thể

Mở rộng đối tượng, linh hoạt phương thức thu hút nhân tài

Để cụ thể hóa quy định tại khoản 1 Điều 16 Luật Thủ đô, HĐND thành phố đã ban hành Nghị quyết số 92/2026/NQ-HĐND quy định về cơ chế, chính sách thu hút, trọng dụng người có tài năng của thành phố Hà Nội.

Hiện nay, thành phố Hà Nội không phải là địa phương duy nhất thực hiện cơ chế chính sách đặc thù. Một số tỉnh, thành khác như Đà Nẵng, Thành phố Hồ Chí Minh, Hải Phòng, Cần Thơ… cũng đã và đang nghiên cứu, xây dựng chính sách thu hút chuyên gia, nhà khoa học và người có tài năng đặc biệt trên cơ sở triển khai các nghị quyết của Quốc hội.

Trước yêu cầu phát triển Thủ đô, việc thu hút, trọng dụng các chuyên gia, nhà khoa học, người tài năng ở các lĩnh vực hoạch định chính sách công; khoa học công nghệ; chuyển đổi số; công nghệ AI; văn hóa và thể thao; quản lý và phát triển đô thị, hạ tầng thông minh; các lĩnh vực về an sinh xã hội… là vấn đề cần quan tâm hàng đầu để góp phần tạo xung lực mới, nâng cao hiệu quả hoạt động của các cơ quan, đơn vị thuộc thành phố.

Nghị quyết số 92/2026/NQ-HĐND được ban hành đã tạo cơ sở pháp lý cho công tác triển khai, thực hiện chính sách thu hút, trọng dụng người có tài năng cho thành phố Hà Nội.

So với các quy định trước đây, Nghị quyết số 92/2026/NQ-HĐND đã chuẩn hóa và mở rộng toàn diện đối tượng áp dụng gắn liền với các ngành, lĩnh vực trọng điểm quyết định năng lực cạnh tranh.

Nghiên cứu khoa học tại phòng thí nghiệm Trung tâm Nano và năng lượng, Trường Đại học Khoa học tự nhiên (Đại học Quốc gia Hà Nội). Ảnh: PV

Trong đó, quy định về người có tài năng được quy định rõ ràng, bao gồm từ các nhà khoa học trẻ có học hàm giáo sư, phó giáo sư, chuyên gia đầu ngành, nhà quản trị doanh nghiệp, sinh viên tốt nghiệp xuất sắc cho đến những cá nhân có năng khiếu đặc biệt trong lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật, thể dục thể thao.

Thành phố cũng phân định cụ thể danh mục các lĩnh vực ưu tiên thu hút theo các nhóm, trong đó nhóm A tập trung vào các ngành quyết định năng lực cạnh tranh cốt lõi như khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, quy hoạch đô thị, quản trị công và hội nhập quốc tế.

Đồng thời, phương thức thu hút được đa dạng hóa linh hoạt thông qua hai hình thức tuyển dụng và ký kết hợp đồng. Bên cạnh việc tiếp nhận vào làm công chức, viên chức theo quy định pháp luật, Nghị quyết số 92/2026/NQ-HĐND tạo bước đột phá bằng cơ chế ký kết hợp đồng thực hiện nhiệm vụ công chức, nhiệm vụ lãnh đạo, quản lý.

Đối với hình thức hợp đồng, theo quy định, cơ quan sử dụng được chủ động đề xuất mức lương linh hoạt theo tháng (lên đến 50 lần mức lương tối thiểu vùng I/tháng) hoặc thực hiện theo phương thức thuê khoán công việc, sản phẩm. Quy định này tháo gỡ các rào cản về biên chế và thủ tục hành chính, giúp khu vực công của thành phố thuận tiện hơn trong tiếp cận nguồn lực chuyên gia giỏi.

Đãi ngộ gắn quyền lợi với trách nhiệm

Nghị quyết quy định nhiều chính sách đãi ngộ, hỗ trợ tài chính. Cụ thể, đối với đối tượng tuyển dụng chính thức, thành phố áp dụng chính sách hỗ trợ kinh phí một lần bằng tiền mặt với định mức dao động từ 150 lần đến 1.000 lần mức lương tối thiểu vùng I tùy theo học hàm, học vị, đồng thời hỗ trợ 100% thuế thu nhập cá nhân đối với khoản kinh phí này.

Ngoài ra, cơ chế kinh tế trong nghiên cứu được đẩy mạnh thông qua việc cho phép nhân tài hưởng tối đa 30% lợi nhuận thương mại hóa kết quả nghiên cứu, hoặc hưởng mức thu nhập khuyến khích bằng 5% tổng kinh phí ngân sách chi trả cho công trình (tối đa 300 lần mức lương tối thiểu vùng I).

Đối với chuyên gia khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, thành phố còn áp dụng chính sách hỗ trợ một lần với mức hỗ trợ bằng 100 lần mức lương tối thiểu vùng I và thưởng lớn cho các bằng độc quyền sáng chế được cấp tại Việt Nam hoặc quốc tế.

Để giữ chân nhân tài bằng sự ổn định cuộc sống, Nghị quyết quy định cụ thể các chính sách về nhà ở như: Bố trí nhà ở công vụ, hỗ trợ tiền thuê nhà lên đến 4 hoặc 6 lần mức lương tối thiểu vùng I/tháng, đặc biệt là quyền ưu tiên mua, thuê mua nhà ở xã hội mà không cần đáp ứng các điều kiện thông thường của pháp luật hiện hành và được hỗ trợ tới 10% giá trị nhà.

Bên cạnh đó là những đãi ngộ có tính đột phá như chế độ chăm sóc y tế miễn phí tại các bệnh viện công lập thuộc thành phố, chính sách miễn toàn bộ học phí tại các cơ sở giáo dục công lập cho con đẻ, con nuôi dưới 18 tuổi, cùng với việc hỗ trợ 100% vé phương tiện vận tải hành khách công cộng khối lượng lớn cho cả gia đình nhân tài…

Cùng với việc đưa ra các cơ chế ưu đãi, Nghị quyết thiết lập cơ chế quản lý nghiêm túc, gắn quyền lợi với nghĩa vụ và trách nhiệm bồi hoàn. Đi đôi với ưu đãi, người được thu hút phải cam kết thời gian công tác tối thiểu là 5 năm và chịu sự đánh giá định kỳ về kết quả đầu ra.

Chế tài bồi hoàn kinh phí hỗ trợ ban đầu được tính theo công thức tỷ lệ thuận với số tháng chưa cống hiến nếu nhân tài vi phạm cam kết, đơn phương chấm dứt hợp đồng, tự ý bỏ việc hoặc không hoàn thành nhiệm vụ 2 năm liên tiếp.

Nghị quyết cũng thể hiện tính toàn diện khi miễn bồi hoàn cho các trường hợp bất khả kháng (bệnh hiểm nghèo, tai nạn, tử vong) và áp dụng giảm trừ 1,5% chi phí bồi hoàn cho mỗi năm công tác đối với các đối tượng ưu tiên như phụ nữ, người dân tộc thiểu số hoặc người có công.

Theo GS.TS Hoàng Văn Cường, Phó Chủ tịch Hội Khoa học Kinh tế Việt Nam, Hà Nội là nơi hội tụ nhiều trường đại học và cơ sở nghiên cứu hàng đầu. Vì vậy, các chính sách vượt trội về thu hút, sử dụng và đãi ngộ nhân tài sẽ giúp tạo cơ chế thu hút, phát hiện, bồi dưỡng và phát triển nhân tài cho Thủ đô. Từ đó, xây dựng được đội ngũ cán bộ, chuyên gia có chất lượng cao, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý và điều hành.