Hành trình hơn 20 năm cùng màu áo xanh tình nguyện

Trưởng thành từ "cái nôi" phong trào Đoàn

Sinh ra và lớn lên trên mảnh đất Ninh Bình, Vũ Quang Huy (sinh năm 1990) đến với công tác Đoàn - Đội từ rất sớm, từ những ngày còn mang trên vai chiếc khăn quàng đỏ. Những năm tháng ấy không chỉ nuôi dưỡng trong anh tinh thần tập thể, mà còn gieo vào lòng một ý thức trách nhiệm với cộng đồng. Năm 2005, khi vừa bước vào lớp 10, anh đã được tín nhiệm bầu vào Ban Thường vụ Đoàn trường, một dấu mốc để khẳng định sự gắn bó và nhiệt huyết của anh với phong trào thanh niên.

“Đối với tôi, đó không phải là cơ duyên, mà là tình yêu. Làm Đoàn lâu rồi, tự nhiên thấy mình có trách nhiệm phải tiếp tục truyền lại ngọn lửa ấy cho các bạn trẻ”, anh chia sẻ.

Hơn hai thập kỷ trôi qua, màu áo xanh thanh niên không còn đơn thuần là biểu tượng của tuổi trẻ, mà đã trở thành một phần máu thịt trong cuộc sống của anh. Từ những chiến dịch quen thuộc như “Mùa hè xanh”, “Mùa đông cho em”, đến các hoạt động chăm lo thiếu nhi mỗi dịp Trung thu, Tết, ở đâu có phong trào, ở đó đều có sự góp mặt của anh.

Vũ Quang Huy - Chủ nhiệm Câu lạc bộ Thanh niên tình nguyện Lý Nhân, được vinh danh tại Giải thưởng Tình nguyện Quốc gia năm 2025.

"Hồi sinh" rác thải, kiến tạo giá trị xanh

Dấu ấn đậm nét nhất trong hành trình cống hiến của anh Huy có lẽ nằm ở giai đoạn 2013-2015, khi một ý tưởng giản dị được ươm mầm và dần trở thành mô hình giàu sức lan tỏa. Đó cũng là thời điểm Câu lạc bộ Thanh niên tình nguyện xã Bắc Lý (Ninh Bình) được hình thành, trong bối cảnh thiếu thốn kinh phí, mọi hoạt động đều phụ thuộc vào sự tự nguyện và nỗ lực của các thành viên. Chính từ cái “khó” ấy, một hướng đi mới đã được mở ra, biến rác thải thành nguồn lực, biến điều tưởng chừng vô giá trị thành những giá trị thiết thực cho cộng đồng. “Ban đầu, chúng tôi chỉ nghĩ đơn giản là gom phế liệu để có thêm kinh phí hoạt động. Nhưng nếu chỉ dừng ở đó thì chưa đủ. Muốn đi xa, phải làm sao để thay đổi được nhận thức của mọi người”, anh Huy chia sẻ.

Từ những buổi thu gom tự phát, mô hình dần được hoàn thiện với cách làm sáng tạo: “Đổi rác lấy quà”. Không chỉ dừng lại ở việc gây quỹ, hoạt động này trở thành một hình thức tuyên truyền trực quan, gần gũi. Anh cùng các tình nguyện viên kiên trì đến từng khu dân cư, “đi từng ngõ, gõ từng nhà”, giải thích cho người dân hiểu rằng rác thải, nếu được phân loại đúng cách, không còn là thứ bỏ đi mà có thể trở thành tài nguyên.

Khẩu hiệu “Hãy phân loại rác, vì rác là tài nguyên quý giá” từ đó dần trở thành một thói quen trong đời sống. Từ những hành động nhỏ, mô hình đã góp phần thay đổi nhận thức cộng đồng, đặc biệt ở khu vực nông thôn, nơi việc phân loại rác trước đó còn chưa được chú trọng. Và cũng từ đây, hành trình thiện nguyện của anh Huy không chỉ dừng lại ở việc cho đi, mà còn lan tỏa một cách sống xanh, bền vững.

Chương trình “ Hồi sinh rác thải - Lan tỏa sức sống xanh 2026”.

Sáng mãi tinh thần “mình vì mọi người”

Hành trình hơn 20 năm của Vũ Quang Huy không phải lúc nào cũng bằng phẳng. Đã có những giai đoạn anh chông chênh giữa trách nhiệm mưu sinh và niềm đam mê với công tác thiện nguyện. Khi là trụ cột gia đình, áp lực cơm áo gạo tiền từng khiến anh nghĩ đến việc dừng lại. Nhưng rồi chính niềm tin của đồng đội, cùng những ánh mắt mong chờ của những hoàn cảnh khó khăn đã níu anh ở lại. “Có lúc tưởng như không thể đi tiếp, nhưng nhìn anh em vẫn tin mình, nhìn những người cần giúp đỡ, tôi lại không nỡ dừng”, anh trải lòng.

Trong ký ức của anh, mỗi chuyến đi là một câu chuyện, mỗi mảnh đời là một dấu ấn. Anh kể về một em nhỏ mồ côi cả cha lẫn mẹ, sống cùng bà ngoại trong căn nhà tạm bợ. Câu lạc bộ đã kêu gọi nguồn lực để xây dựng lại mái ấm cho em. Nhiều năm sau, thấy em trưởng thành, có cuộc sống ổn định hơn, anh không giấu được xúc động. “Mỗi hoàn cảnh mình gặp đều là một người thầy. Họ dạy mình nghị lực, dạy mình biết trân trọng những gì mình đang có”, anh nói.

Không cần đến những lời lẽ lớn lao, thông điệp Vũ Quang Huy gửi tới thế hệ trẻ lại mộc mạc mà thấm thía: “Bạn, tôi, chúng ta hãy biết yêu thương, làm những việc có ý nghĩa, quyết không sống tầm thường”. Đó chính là kết tinh từ chính hành trình anh đã đi qua, hành trình của sự kiên trì, của những lựa chọn không hề dễ dàng. Với anh, sống có ý nghĩa trước hết là từ những việc nhỏ, từ sự sẻ chia chân thành trong cuộc sống hằng ngày. Khi mỗi người biết quan tâm tới người khác, biết đặt lợi ích cộng đồng bên cạnh lợi ích cá nhân, thì những giá trị tốt đẹp sẽ tự nhiên được lan tỏa.

Hơn 20 năm, hành trình của “Huy đồng nát” vẫn lặng lẽ tiếp diễn. Không ồn ào, không phô trương, anh vẫn âm thầm với những việc làm tử tế mỗi ngày, góp phần lan tỏa một lối sống đẹp trong cộng đồng. Màu áo xanh thanh niên theo năm tháng có thể phai đi vì nắng gió, nhưng tinh thần “mình vì mọi người” trong anh thì vẫn vẹn nguyên, như một ngọn lửa âm ỉ mà bền bỉ, tiếp tục được trao truyền và thắp sáng ở những thế hệ sau.