Hậu vụ án Phúc Sơn: Gỡ vướng thế nào cho các dự án BT tại Khánh Hòa?

Trung tuần tháng 8 và đầu tháng 9/2026, hơn 200 khách hàng, nhà đầu tư đã gửi kiến nghị tới Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh Khánh Hòa và các cơ quan chức năng, đề nghị tháo gỡ khó khăn, vướng mắc liên quan đến 3 dự án BT do Công ty CP Tập đoàn Phúc Sơn thực hiện và khu đất sân bay Nha Trang cũ dùng để hoàn vốn.

Ba dự án gồm Các tuyến đường, các nút giao thông kết nối khu sân bay Nha Trang; Nút giao Ngọc Hội; Đường vành đai kết nối nút giao thông Ngọc Hội, có tổng mức đầu tư hơn 3.500 tỷ đồng.

Nhiều hạng mục của các dự án đã được xây dựng và đưa vào sử dụng. Tại Nút giao Ngọc Hội, cầu vượt các nhánh N1, N2, N3, vòng xuyến cùng hai khu tái định cư cơ bản hoàn thành; các nhánh N1, N2, N3 và vòng xuyến đang được khai thác tạm.

Đường vành đai kết nối nút giao Ngọc Hội, nhánh phía Nam cũng đã hoàn thành các hạng mục chính. Với dự án Các tuyến đường, các nút giao thông kết nối khu sân bay Nha Trang, nhà đầu tư đã hoàn thành các khu tái định cư 1-6, nút N3 và nút N7; một số hạng mục khác chưa triển khai do còn vướng mặt bằng đất quốc phòng chưa được bàn giao.

Tiến độ các dự án bị ảnh hưởng mạnh từ đầu năm 2024. Theo Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình Nông nghiệp và Giao thông tỉnh Khánh Hòa, từ ngày 26/2/2024, do lãnh đạo Công ty Phúc Sơn phải phục vụ công tác điều tra, dự án Nút giao Ngọc Hội chỉ còn thực hiện một số công việc hạn chế.

Đến ngày 1/12/2024, thời gian thực hiện dự án và Hợp đồng BT hết hạn. Đường gom N1, N3 chưa được hoàn thiện, gây ngập khi mưa, bụi khi nắng và ảnh hưởng an toàn giao thông. Người dân, cử tri địa phương nhiều lần kiến nghị sớm hoàn thành các hạng mục này.

Nút thắt ở quỹ đất hoàn vốn

Tháng 4/2026, Chính phủ ban hành Nghị quyết 16/2026/NQ-CP về cơ chế, chính sách tháo gỡ khó khăn, vướng mắc đối với dự án đầu tư theo hình thức BT. Tại Khánh Hòa, 18 dự án BT được đưa vào danh mục xem xét tháo gỡ, trong đó có 3 dự án của Phúc Sơn.

Từ cuối tháng 4, UBND tỉnh Khánh Hòa đã ban hành kế hoạch triển khai, rà soát và phân nhóm các dự án cần xử lý. Đầu tháng 8, tỉnh tiếp tục giao các cơ quan chuyên môn rà lại hồ sơ 3 dự án của Phúc Sơn, trong đó có hợp đồng, phụ lục hợp đồng, các thủ tục liên quan đến quỹ đất hoàn vốn và các kết luận, kiến nghị của cơ quan có thẩm quyền.

Qua các hồ sơ rà soát, vướng mắc lớn hiện nay tập trung ở việc xử lý quỹ đất sân bay Nha Trang cũ dùng để hoàn vốn.

Báo cáo ngày 20/8 của Ban Quản lý dự án Phát triển tỉnh Khánh Hòa về dự án Các tuyến đường, các nút giao thông kết nối khu sân bay Nha Trang cho biết dự án có tổng mức đầu tư khoảng 1.015 tỷ đồng, giá trị Hợp đồng BT khoảng 967 tỷ đồng.

Qua rà soát, cơ quan quản lý dự án đánh giá các thủ tục lập, thẩm định, phê duyệt và công khai trong quá trình lựa chọn nhà đầu tư được thực hiện theo trình tự; nhà đầu tư đáp ứng yêu cầu năng lực theo hồ sơ lựa chọn.

Ở phần đất thanh toán hoàn vốn, báo cáo nêu một số quyết định giao đất được ban hành trước thời điểm ký Hợp đồng BT, có nội dung chưa phù hợp về trình tự. Trong khi đó, giá trị quỹ đất hoàn vốn đến nay chưa được xác định chính thức.

Do chưa xác định được giá trị quỹ đất, diện tích đất thanh toán và nghĩa vụ tài chính tương ứng cũng chưa thể chốt.

Vướng mắc này tác động trực tiếp tới việc hoàn thiện các dự án. Tại Nút giao Ngọc Hội, thời gian thực hiện dự án đã hết nhưng thủ tục điều chỉnh Báo cáo nghiên cứu khả thi, trong đó có điều chỉnh thời gian thực hiện, chưa thể tiến hành do còn vướng phương án xử lý đất sân bay Nha Trang cũ.

Chậm tháo gỡ, nguồn lực tiếp tục bị lãng phí

Trong các kiến nghị gửi cơ quan chức năng tỉnh Khánh Hòa, đại diện hơn 200 khách hàng, nhà đầu tư cho biết phần lớn các giao dịch liên quan đến khu sân bay Nha Trang cũ đã phát sinh từ năm 2018-2019. Đến nay, sau nhiều năm, quyền lợi của họ vẫn chưa được giải quyết dứt điểm.

Trong tháng 8, theo yêu cầu của UBND tỉnh Khánh Hòa, nhóm khách hàng đã cung cấp hồ sơ, tài liệu liên quan đến các giao dịch cho cơ quan chức năng. Ngày 14/8, UBND tỉnh tổ chức đối thoại, ghi nhận các kiến nghị liên quan.

Ông Phạm Duy Hùng, một trong những người đại diện nhóm 206 khách hàng, nhà đầu tư, cho biết nhóm này mong muốn tiếp tục được đối thoại trong quá trình tỉnh xây dựng phương án xử lý, qua đó làm rõ quyền lợi và nghĩa vụ của các bên.

Trong các đơn kiến nghị, nhóm khách hàng, nhà đầu tư cho rằng chủ trương thực hiện 3 dự án BT và sử dụng quỹ đất sân bay Nha Trang cũ để hoàn vốn cho nhà đầu tư không bị phủ nhận; những nội dung còn phải xử lý tập trung ở trình tự, thủ tục giao đất, xác định giá trị quỹ đất và nghĩa vụ tài chính.

Đáng chú ý, tại cả bản án sơ thẩm của Tòa án quân sự Quân khu 5 và bản án phúc thẩm của Tòa án quân sự Trung ương, Tòa đều có kiến nghị UBND tỉnh Khánh Hòa và các cấp có thẩm quyền tiếp tục hoàn thiện thủ tục pháp lý liên quan đến khu đất sân bay Nha Trang cũ, sử dụng đất vào mục đích phát triển kinh tế - xã hội của địa phương, tránh lãng phí và bảo đảm hài hòa lợi ích của các bên liên quan.

Hiện các cơ quan chức năng tỉnh Khánh Hòa đang tiếp tục rà soát 3 dự án theo Nghị quyết 16 và các cơ chế pháp luật liên quan. Những nội dung còn phải làm rõ gồm giá trị công trình đã đầu tư, giá đất, giá trị quỹ đất thanh toán, nghĩa vụ tài chính và các thủ tục còn thiếu.

Việc sớm xác định giá trị công trình, giá đất, quỹ đất thanh toán, nghĩa vụ tài chính và hoàn thiện các thủ tục còn thiếu vì vậy không chỉ nhằm xử lý dứt điểm 3 dự án BT, mà còn để tránh tiếp tục lãng phí nguồn lực của Nhà nước, doanh nghiệp và người dân.