Hiện đại hóa công tác bảo vệ tài nguyên rừng

Trên địa bàn tỉnh có diện tích rừng và đất lâm nghiệp lớn, trải rộng trên nhiều vùng đồi núi, địa hình chia cắt, nhiều khu vực rừng ở xa khu dân cư khiến việc tuần tra, kiểm soát theo phương thức truyền thống tốn nhiều thời gian, nhân lực. Trong khi đó, yêu cầu đặt ra là phải kịp thời phát hiện các hành vi vi phạm lâm luật, ngăn chặn cháy rừng, theo dõi chặt chẽ diễn biến tài nguyên rừng.

Để đáp ứng yêu cầu đó, lực lượng kiểm lâm trong toàn tỉnh đã đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng khoa học công nghệ vào hoạt động chuyên môn. Các phần mềm quản lý cơ sở dữ liệu, hệ thống bản đồ số, công nghệ ảnh viễn thám, thiết bị định vị GPS cùng nhiều công cụ hỗ trợ hiện đại đã trở thành “trợ thủ” đắc lực của cán bộ kiểm lâm trong thực hiện nhiệm vụ.

Tại Hạt Kiểm lâm Đoan Hùng, việc ứng dụng công nghệ thông tin vào công tác quản lý, bảo vệ rừng đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Đồng chí Trần Quốc Toản - Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm Đoan Hùng cho biết: Đơn vị quản lý gần 13.000ha rừng và đất lâm nghiệp, phần lớn nằm trên địa hình đồi núi, giáp ranh với các địa phương khác nên công tác quản lý gặp không ít khó khăn. Những năm gần đây, đơn vị đã chủ động ứng dụng các giải pháp công nghệ vào quản lý, bảo vệ rừng kết hợp với thiết bị định vị GPS và công nghệ ảnh viễn thám để theo dõi biến động diện tích rừng. Các phần mềm này cho phép cán bộ kiểm lâm nhanh chóng cập nhật hiện trạng rừng, xác định chính xác vị trí, khoanh vùng những khu vực có nguy cơ bị tác động hoặc có dấu hiệu vi phạm. Khi phát hiện bất thường, lực lượng chức năng có thể tổ chức kiểm tra thực địa kịp thời, rút ngắn đáng kể thời gian so với phương pháp quản lý truyền thống.

Lực lượng kiểm lâm Đoan Hùng ứng dụng công nghệ số trong theo dõi diễn biến tài nguyên rừng, từ đó nâng cao hiệu quả quản lý và bảo vệ rừng.

Việc sử dụng các thiết bị hiện đại giúp cán bộ kiểm lâm xác định chính xác vị trí tuần tra, theo dõi biến động diện tích rừng trên phạm vi rộng, xác minh hiện trường các vụ việc liên quan đến đất lâm nghiệp. Thông qua đó, cán bộ kiểm lâm có thể phát hiện sớm các khu vực có dấu hiệu suy giảm diện tích rừng, nguy cơ cháy rừng hoặc khai thác trái phép để tổ chức kiểm tra, xử lý kịp thời.

Không chỉ tại Đoan Hùng, việc hiện đại hóa công tác quản lý rừng đang được triển khai đồng bộ tại các hạt kiểm lâm trên địa bàn tỉnh. Dữ liệu về hiện trạng rừng được số hóa, cập nhật thường xuyên, tạo thành cơ sở dữ liệu thống nhất phục vụ công tác quản lý. Thông tin giữa các đơn vị được chia sẻ nhanh chóng, giúp nâng cao hiệu quả phối hợp trong kiểm tra, xử lý các vụ việc vi phạm lâm luật.

Song song với ứng dụng công nghệ, lực lượng kiểm lâm còn tăng cường phối hợp với chính quyền địa phương, công an, quân sự và các chủ rừng trong công tác quản lý, bảo vệ rừng. Các đợt tuần tra liên ngành được tổ chức thường xuyên tại những khu vực trọng điểm, khu vực giáp ranh, nơi có nguy cơ xảy ra khai thác, vận chuyển lâm sản trái phép hoặc cháy rừng. Khi kết hợp giữa dữ liệu số với hoạt động kiểm tra thực địa, hiệu quả phát hiện và xử lý vi phạm được nâng cao.

Việc hiện đại hóa góp phần giảm áp lực cho lực lượng kiểm lâm. Nếu trước đây, nhiều nội dung phải thực hiện thủ công, mất nhiều ngày mới hoàn thành thì nay, với sự hỗ trợ của công nghệ, nhiều công việc được xử lý nhanh hơn, chính xác hơn, giúp cán bộ dành nhiều thời gian cho công tác kiểm tra thực địa và tuyên truyền pháp luật về lâm nghiệp.

Một trong những lợi ích quan trọng của chuyển đổi số trong ngành Lâm nghiệp là nâng cao tính minh bạch trong quản lý tài nguyên rừng. Các thông tin về hiện trạng rừng, diễn biến diện tích rừng, hồ sơ quản lý được lưu trữ tập trung, dễ dàng tra cứu, đối chiếu, cập nhật.

Điều này không chỉ phục vụ công tác quản lý Nhà nước mà còn tạo điều kiện thuận lợi trong thực hiện các chương trình phát triển lâm nghiệp bền vững, chi trả dịch vụ môi trường rừng và kiểm kê rừng định kỳ.

Hiện đại hóa công tác bảo vệ tài nguyên rừng không chỉ là xu thế tất yếu mà còn là giải pháp quan trọng nhằm nâng cao hiệu lực quản lý Nhà nước về lâm nghiệp. Với sự đầu tư đồng bộ về công nghệ, trang thiết bị cùng tinh thần trách nhiệm của lực lượng kiểm lâm, công tác quản lý, giám sát và bảo vệ rừng trên địa bàn tỉnh đang từng bước chuyển từ phương thức truyền thống sang quản lý thông minh, góp phần gìn giữ những cánh rừng xanh, bảo vệ môi trường sinh thái và tạo nền tảng vững chắc cho phát triển lâm nghiệp bền vững.