Hơn 2 tỷ USD sắp chảy vào Việt Nam

Tại Buổi đối thoại cùng chuyên gia kinh tế UOB ngày 18/9, bà Thiều Thị Nhật Lệ, Tổng giám đốc Công ty Quản lý quỹ UOB Asset Management Việt Nam, cho biết trong 8 tháng đầu năm, thị trường chứng khoán Việt Nam chỉ tăng khoảng 2,6%. Nếu loại trừ một số cổ phiếu có mức tăng trưởng rất mạnh trong giai đoạn này, thị trường thậm chí đang ở mức tăng trưởng âm.

Thu hút dòng vốn ngoại

Bà Lệ phân tích diễn biến trên chưa phản ánh tương xứng với bức tranh vĩ mô tích cực của Việt Nam. Chính phủ đang đặt mục tiêu tăng trưởng GDP 10%, đi kèm nhiều chính sách hỗ trợ để đạt được mục tiêu này. Trong khi đó, tăng trưởng lợi nhuận doanh nghiệp và sức khỏe của nền kinh tế chưa được phản ánh tương xứng vào diễn biến chỉ số VN-Index từ đầu năm đến nay.

Tuy nhiên, bà Lệ cho rằng triển vọng thị trường sẽ tích cực hơn trong những tháng cuối năm và bước sang năm 2027.

Cơ sở cho kỳ vọng này nằm ở diễn biến lợi nhuận của các doanh nghiệp niêm yết. Riêng trong quý II, lợi nhuận của các doanh nghiệp niêm yết trên toàn thị trường đã tăng khoảng 48% so với cùng kỳ năm trước. Mức tăng này cao hơn đáng kể so với dự báo được đưa ra hồi đầu năm, trong khi thị trường kỳ vọng lợi nhuận doanh nghiệp cả năm 2026 chỉ tăng khoảng 20%.

Bà Thiều Thị Nhật Lệ, Tổng giám đốc Công ty Quản lý quỹ UOB Asset Management Việt Nam. Ảnh: BTC.

"Với bức tranh vĩ mô hiện tại, chúng tôi đang kỳ vọng lợi nhuận doanh nghiệp sẽ tiếp tục tốt trong quý III và IV. Đây chính là yếu tố nền tảng hỗ trợ đà tăng của thị trường từ nay đến cuối năm và bước sang năm 2027", bà Lệ nói thêm.

Đáng chú ý, chuyên gia UOB nhấn mạnh một trong những động lực được thị trường quan tâm hiện nay là việc Việt Nam được FTSE Russell nâng hạng từ Thị trường cận biên lên Thị trường mới nổi thứ cấp, dự kiến có hiệu lực vào ngày 21/9.

Trước đây, UOB Asset Management Việt Nam ước tính dòng vốn thụ động vào thị trường Việt Nam trong 12 tháng tới ở mức 1,5 tỷ USD. Tuy nhiên, theo bà Lệ, con số này có thể cao hơn 2 tỷ USD do sự thay đổi tỷ trọng của Việt Nam trong các chỉ số.

Cụ thể, Indonesia đang được MSCI rà soát và theo dõi chặt chẽ, trong khi tỷ trọng của nước này trong các chỉ số hiện được giữ nguyên. Ngược lại, tỷ trọng của Việt Nam đã được tăng lên trong đợt điều chỉnh gần nhất, qua đó có thể giúp Việt Nam thu hút thêm dòng vốn thụ động.

Bà Lệ nhận định dòng vốn này sẽ có tác động tích cực đến thị trường và cải thiện tâm lý nhà đầu tư. Dù vậy, tác động lớn và dài hạn của việc nâng hạng lại nằm ở sự thúc đẩy cơ quan quản lý tiếp tục cải cách thị trường, nâng cao chất lượng và hoàn thiện cấu trúc thị trường, đưa thị trường chứng khoán Việt Nam tiếp cận gần hơn với các tiêu chuẩn quốc tế và các thị trường trong khu vực.

"Mục tiêu này nhằm thu hút sự tham gia của các định chế tài chính lớn và các nhà đầu tư tổ chức lớn trên thế giới. Đây mới là tác động quan trọng và lâu dài đối với thị trường Việt Nam", bà diễn giải.

Bên cạnh đó, mục tiêu tiếp theo mà thị trường chứng khoán Việt Nam cần hướng tới là được MSCI nâng hạng. Thông thường, các định chế tài chính lớn trên thế giới sử dụng các chỉ số của MSCI nhiều hơn so với các chỉ số của FTSE Russell.

Lợi nhuận doanh nghiệp cần phản ánh vào giá cổ phiếu

Một điểm đáng chú ý khác là tăng trưởng lợi nhuận của các doanh nghiệp niêm yết trong quý II được phân bổ trên nhiều ngành, thay vì tập trung vào một ngành duy nhất. Đây là yếu tố quan trọng để đánh giá sức khỏe thực sự của nền kinh tế.

Theo phân tích, trong quý II, lợi nhuận toàn thị trường đã tăng khoảng 48%. Bất động sản ghi nhận mức tăng cao, do một số doanh nghiệp đẩy nhanh việc đưa dự án ra thị trường, theo sau là năng lượng và một số ngành bán lẻ. Nhiều ngành cũng ghi nhận kết quả tích cực khi đạt mức tăng trưởng 20% trở lên.

Theo bà Lệ, việc lợi nhuận và kết quả kinh doanh tăng trưởng trải rộng cho thấy sự cải thiện không chỉ tập trung ở một hoặc 2 ngành của nền kinh tế. Tuy nhiên, bức tranh tích cực này vẫn chưa được phản ánh tương xứng vào giá cổ phiếu của các doanh nghiệp đầu ngành. Nếu sức khỏe doanh nghiệp và lợi nhuận tiếp tục cải thiện trong quý III và quý IV, đây sẽ là yếu tố giúp thị trường duy trì đà tăng.

Hiện nhà đầu tư đang đặt nhiều kỳ vọng vào việc nâng hạng thị trường và điều này đang hỗ trợ tích cực cho VN-Index nhưng khi việc nâng hạng diễn ra, kỳ vọng này có thể giảm xuống. Khi đó, yếu tố nền tảng là sức khỏe doanh nghiệp và kết quả kinh doanh sẽ đóng vai trò lớn hơn trong việc hỗ trợ thị trường ổn định trong năm 2027.

Bên cạnh triển vọng tích cực, bà Lệ lưu có một số rủi ro cần được theo dõi sát.

Cụ thể, đà tăng của thị trường từ đầu năm đến nay đang tập trung quá nhiều vào một nhóm cổ phiếu. Điều này tạo ra rủi ro đối với tính bền vững của đà tăng.

Song song đó, rủi ro lạm phát từ giá dầu cũng cần được cân nhắc. Nếu giá dầu tăng, rủi ro lạm phát toàn cầu có thể quay trở lại, trong đó Việt Nam có thể chịu ảnh hưởng đáng kể do là nước nhập khẩu dầu.

Ngoài ra, các nhà đầu tư cần quan sát tỷ giá. Ngân hàng Nhà nước đã quản lý tỷ giá tương đối tốt dù môi trường bên ngoài có nhiều khó khăn. Tuy nhiên, việc Fed tăng lãi suất vào ngày 16/9 và được kỳ vọng tăng thêm một lần vào cuộc họp tháng 12 sẽ tạo thêm áp lực lên tỷ giá.

Tránh chạy theo các cổ phiếu tăng "nóng"

Về cơ hội đầu tư, trong năm 2027, lãnh đạo UOB Asset Management Việt Nam cho biết quan tâm đến 3 nhóm ngành gồm ngân hàng, vật liệu xây dựng - thép và bán lẻ.

Bà Lệ cho hay ngành ngân hàng được hỗ trợ bởi đầu tư công, nhu cầu sử dụng dịch vụ ngân hàng và tăng trưởng tín dụng tương đối cao. Tuy nhiên, rủi ro cần theo dõi nằm ở sự lệch pha giữa huy động vốn và tăng trưởng tín dụng, nếu khoảng cách này tiếp tục gia tăng.

Với nhóm vật liệu xây dựng và thép, nhu cầu được thúc đẩy bởi đầu tư hạ tầng và các đại dự án của doanh nghiệp lớn. Việc Chính phủ đẩy mạnh các dự án hạ tầng, cùng sự xuất hiện của nhiều đại dự án do khu vực tư nhân triển khai, có thể tạo nhu cầu lớn đối với vật liệu xây dựng trong thời gian tới.

Trong khi đó, bán lẻ được đánh giá là ít chịu tác động từ các yếu tố bên ngoài hơn và chủ yếu được dẫn dắt bởi nhu cầu trong nước.

Chuyên gia lưu ý nhà đầu tư cần thận trọng và không chạy theo các cổ phiếu tăng "nóng" hoặc tăng quá nhanh. Ảnh minh họa: Phương Lâm.

Dù vậy, bà Lệ lưu ý không phải doanh nghiệp nào nằm trong nhóm được hưởng lợi từ việc nâng hạng thị trường hoặc từ chu kỳ kinh tế đều là một khoản đầu tư tốt. Nếu định giá đã quá cao và triển vọng được phản ánh đầy đủ vào giá cổ phiếu, dư địa đầu tư sẽ khác.

Do đó, bên cạnh việc đánh giá triển vọng doanh nghiệp, việc xem xét mức định giá cũng rất quan trọng trong quá trình đưa ra quyết định đầu tư. Nhà đầu tư cần tránh chạy theo những "cổ phiếu nóng" tăng giá quá nhanh nhưng nền tảng doanh nghiệp không tương xứng.