Hướng đi mới trong chuyển đổi năng lượng của Trung Quốc

Tại trung tâm nhà máy, muối nóng chảy được đun nóng lên trên 500 độ C trước khi được lưu trữ trong các bể chứa nhiệt, nguồn nhiệt này sau đó được sử dụng để tạo hơi nước, vận hành tua-bin và phát điện. (Ảnh: Công Tuyên/TTXVN)

Giữa vùng sa mạc Gobi rộng lớn thuộc thành phố Đôn Hoàng, tỉnh Cam Túc, nhà máy điện Mặt Trời nhiệt tháp muối nóng chảy đang trở thành một trong những dự án tiêu biểu trong quá trình phát triển năng lượng sạch của Trung Quốc.

Với công nghệ lưu trữ nhiệt bằng muối nóng chảy, nhà máy có thể phát điện liên tục ngay cả khi không có ánh nắng Mặt Trời, góp phần nâng cao tính ổn định của hệ thống điện.

Theo phóng viên TTXVN tại Trung Quốc, đây là một trong những dự án trình diễn nhiệt điện Mặt Trời cấp quốc gia đầu tiên của Trung Quốc, đồng thời là nhà máy điện Mặt Trời nhiệt tháp công suất 100 MW đầu tiên được vận hành thương mại.

Nhà máy được xây dựng tại Khu công nghiệp quang điện Đôn Hoàng với hơn 12.000 kính định nhật tự động. Hệ thống gương phản xạ ánh sáng Mặt Trời tới tháp hấp thụ cao khoảng 260 m ở trung tâm nhà máy, nơi muối nóng chảy được đun nóng trên 500 độ C rồi lưu trữ trong các bể chứa nhiệt để tạo hơi nước, vận hành tua-bin và phát điện.

Khác với điện Mặt Trời quang điện chỉ phát điện khi có bức xạ Mặt Trời, công nghệ điện Mặt Trời nhiệt tháp muối nóng chảy cho phép lưu trữ nhiệt trong thời gian dài. Hệ thống tích nhiệt có thể duy trì phát điện khoảng 11 giờ sau khi Mặt Trời lặn hoặc trong điều kiện thời tiết bất lợi.

Theo thiết kế, nhà máy phát khoảng 390 triệu kWh điện mỗi năm, đáp ứng nhu cầu của hàng trăm nghìn hộ gia đình, đồng thời góp phần giảm tiêu thụ nhiên liệu hóa thạch và phát thải khí nhà kính.

Ông Lưu Phúc Quốc, Tổng Giám đốc Công ty Trách nhiệm hữu hạn Tiết kiệm năng lượng Shouhang Đôn Hoàng, trả lời phỏng vấn phóng viên TTXVN. (Ảnh: Công Tuyên/TTXVN)

Trả lời phỏng vấn phóng viên TTXVN tại Trung Quốc, ông Lưu Phúc Quốc (Liu Fuguo), Tổng Giám đốc Công ty Trách nhiệm hữu hạn Tiết kiệm năng lượng Shouhang Đôn Hoàng, cho biết doanh nghiệp đang ứng dụng công nghệ nhiệt điện Mặt Trời nhằm khai thác hiệu quả nguồn năng lượng sạch.

Theo ông Lưu Phúc Quốc, ưu thế lớn nhất của công nghệ này so với quang điện là khả năng lưu trữ năng lượng dưới dạng nhiệt. Trong thời gian có nắng, nhà máy vừa phát điện vừa tích trữ nhiệt; sau khi Mặt Trời lặn, lượng nhiệt được lưu trữ tiếp tục được sử dụng để phát điện, qua đó duy trì hoạt động liên tục suốt 24 giờ.

Ông cho biết thêm nhà máy có công suất lắp đặt 100 MW, tương đương khoảng 100.000 kW, với sản lượng phát điện khoảng 100.000 kWh mỗi giờ khi vận hành ở công suất thiết kế. Tuy nhiên, so với tổng công suất lắp đặt nguồn điện của Trung Quốc, ước đạt khoảng 1,7 tỷ kW vào cuối năm 2025, quy mô của nhà máy vẫn còn rất nhỏ trong toàn hệ thống điện quốc gia.

Theo các chuyên gia, nhiệt điện Mặt Trời sử dụng công nghệ muối nóng chảy là hướng phát triển quan trọng của năng lượng tái tạo nhờ khả năng tích trữ năng lượng và điều chỉnh công suất linh hoạt, góp phần khắc phục tính gián đoạn của điện gió và quang điện, hỗ trợ cân bằng cung - cầu điện và nâng cao độ ổn định của lưới điện.

Đôn Hoàng là một trong những trung tâm phát triển năng lượng sạch của Trung Quốc nhờ cường độ bức xạ Mặt Trời cao và diện tích sa mạc rộng lớn. Việc kết hợp phát triển nhiệt điện Mặt Trời, quang điện và điện gió đang hình thành cụm năng lượng tái tạo quy mô lớn tại khu vực Tây Bắc nước này.

Trong bối cảnh Trung Quốc đẩy mạnh chuyển đổi năng lượng và thực hiện mục tiêu trung hòa carbon, nhà máy điện Mặt Trời nhiệt tháp muối nóng chảy Đôn Hoàng được xem là mô hình khai thác hiệu quả năng lượng tái tạo tại các vùng sa mạc, góp phần tăng tỷ trọng điện sạch và bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia./.