Hủy bỏ loạt dự án xe điện, Honda đối mặt khoản lỗ 15,7 tỷ USD từ chiến lược bảo thủ

Khoản lỗ khổng lồ 15,7 tỷ USD và sự đổ vỡ của các dự án trọng điểm

Theo công bố mới nhất, Honda đưa ra dự báo có thể ghi nhận khoản lỗ lên tới 2,5 nghìn tỷ yen, tương đương 15,7 tỷ USD trong hai năm tới do rủi ro từ chiến lược xe điện. Quyết định này đi kèm với việc hãng phải hủy bỏ hàng loạt kế hoạch phát triển sản phẩm đã được công bố trước đó. Ban lãnh đạo doanh nghiệp từng cam kết hướng tới mục tiêu trung hòa carbon thông qua mối quan hệ hợp tác chiến lược với General Motors để phát triển xe điện giá rẻ. Tuy nhiên, dự án này hiện đã bị đình chỉ. Các sản phẩm hợp tác như Acura ZDX bị khai tử chỉ sau chưa đầy hai năm ra mắt để nhường chỗ cho mẫu RSX, nhưng chính RSX cũng bị hủy bỏ trước khi đưa ra thị trường.

Trọng tâm của Honda từng được đặt vào dòng 0 Series, một dự án xe điện dựa trên nền tảng phần mềm với ba mẫu xe dự kiến sản xuất tại Mỹ vào cuối năm 2026. Đến nay, toàn bộ kế hoạch này cũng đã bị hủy bỏ. Nhìn lại lịch sử phát triển xe điện, hãng thường áp dụng chung một công thức là tung ra các mẫu xe sản lượng thấp, tầm hoạt động ngắn như Clarity Electric, Fit EV hay Honda e chỉ để đáp ứng yêu cầu pháp lý về khí thải tại một số thị trường nhất định, sau đó nhanh chóng khai tử vì doanh số thấp. Doanh nghiệp lựa chọn đứng ngoài quan sát, chờ đợi công nghệ xe điện hoàn thiện và chi phí giảm xuống thay vì trực tiếp đầu tư nghiên cứu để làm chủ công nghệ.

Tụt hậu công nghệ phần mềm và sự thu hẹp của các mảng kinh doanh cốt lõi

Sự thất bại của Honda thể hiện rõ nhất tại thị trường Trung Quốc, nơi tiêu chuẩn chọn xe của khách hàng đã chuyển dịch mạnh mẽ. Người tiêu dùng không còn đặt nặng các yếu tố phần cứng như không gian cabin hay mức tiêu hao nhiên liệu, mà chuyển sang ưu tiên các tính năng phần mềm có khả năng cập nhật liên tục (SDV) và hệ thống hỗ trợ lái xe tiên tiến. Honda thừa nhận không thể cung cấp sản phẩm có giá trị vượt trội so với các nhà sản xuất xe điện mới nổi vốn có chu kỳ phát triển sản phẩm rất ngắn. Trong lúc đó, mảng kinh doanh cốt lõi gồm xe xăng và xe hybrid cũng đối mặt với tình trạng suy giảm biên lợi nhuận do ảnh hưởng từ các chính sách thuế quan mới.

Dù là hãng ra mắt xe hybrid đầu tiên tại Mỹ cách đây hơn 20 năm với mẫu Insight, Honda lại để vuột mất lợi thế vào tay Toyota. Hiện tại, hãng chỉ sở hữu duy nhất mẫu SUV hybrid là CR-V, trong khi các dòng hybrid khác như Accord, Civic hay Prelude lại thuộc phân khúc sedan đang bị thu hẹp thị phần. Trái ngược với việc cắt giảm đầu tư cho xe điện vì lý do nhu cầu giảm, hãng lại tiếp tục rót vốn cho dự án xe chạy bằng hydro CR-V e:FCEV, một sản phẩm phụ thuộc vào loại nhiên liệu đắt đỏ và thiếu hạ tầng trạm sạc. Từ một doanh nghiệp từng phá vỡ thế độc quyền của các hãng xe Mỹ bảo thủ bằng những sản phẩm tiết kiệm nhiên liệu trong thập niên 1970, Honda nay lại rơi vào thế bị động và mất thị phần vào tay những nhà sản xuất xe điện nhạy bén hơn như Tesla hay BYD.

Khánh Mai