Kết luận thanh tra cơ sở nhà, đất dôi dư tại Bộ Khoa học và Công nghệ

Theo kết luận, từ ngày 1/3/2025, Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Thông tin và Truyền thông được hợp nhất. Cùng với việc sắp xếp, tổ chức lại bộ máy, số lượng đơn vị trực thuộc Bộ được thu gọn từ 74 xuống còn 40 đơn vị. Quá trình này đồng thời làm thay đổi quy mô quản lý tài sản công của Bộ Khoa học và Công nghệ.

12 cơ sở nhà, đất chưa được kê khai; 6 cơ sở nhà, đất dôi dư 

Thanh tra Chính phủ ghi nhận Bộ Khoa học và Công nghệ đã tổ chức kiểm kê, rà soát và lập phương án xử lý đối với 36 cơ sở; trong đó 30 phương án đã được phê duyệt thực hiện. Tuy nhiên, đến ngày 19/6/2026, công tác xử lý vẫn còn nhiều tồn tại. Có 12 cơ sở nhà, đất chưa được kê khai, đăng ký đất đai theo quy định của Luật Đất đai năm 2024; 6 cơ sở nhà, đất dôi dư vẫn chưa được xử lý dứt điểm. Trong số này có những cơ sở liên quan đến thẩm quyền xử lý của địa phương, dẫn tới tiến độ thực hiện kéo dài.

Tại cơ sở nhà, đất Khu R&D, Khu Công nghệ cao Hòa Lạc, Bộ đề xuất địa phương thu hồi. Bộ đã nhiều lần có văn bản đề nghị UBND thành phố Hà Nội xem xét, quyết định thu hồi theo quy định. Tuy nhiên, đến ngày 19/6/2026, việc thu hồi vẫn chưa được thực hiện. Kết luận xác định nguyên nhân là Bộ Khoa học và Công nghệ và UBND thành phố Hà Nội chưa thống nhất được việc áp dụng quy định pháp luật để thực hiện sắp xếp lại đối với cơ sở này.

Tình trạng tương tự cũng xuất hiện tại cơ sở nhà, đất lô B18 khu C30, phường Diên Hồng, Thành phố Hồ Chí Minh. Mặc dù Bộ đã có văn bản đề nghị thu hồi và UBND thành phố có văn bản trao đổi hướng xử lý, nhưng đến ngày 19/6/2026, hai bên vẫn chưa thống nhất được việc áp dụng quy định pháp luật để thực hiện sắp xếp lại.

Tại cơ sở số 70 Trần Hưng Đạo, Bộ Khoa học và Công nghệ đã đề xuất phương án trả lại cơ sở để thành phố Hà Nội thu hồi theo thẩm quyền. Bộ tiếp tục có văn bản đề nghị địa phương đẩy nhanh tiến độ xử lý. Tuy nhiên, đến ngày 19/6/2026, Bộ và UBND thành phố Hà Nội chưa thống nhất được việc áp dụng quy định pháp luật để thực hiện sắp xếp lại cơ sở này.

Đối với khu đất khoảng 400m² tại ngách 19/9 phố Kim Đồng, phường Tương Mai, thành phố Hà Nội, dù Bộ Khoa học và Công nghệ và đơn vị liên quan đã nhiều lần đề nghị địa phương thực hiện thủ tục thu hồi, nhưng đến ngày 19/6/2026, UBND phường Tương Mai vẫn chưa có văn bản thu hồi khu đất này.

Cơ sở nhà, đất số 01 Phan Chu Trinh, phường Vạn Thạnh, tỉnh Khánh Hòa có diện tích đất 281,2m², nhà 771,69m². Đến ngày 19/6/2026, dù phương án chuyển giao cho địa phương đã được phê duyệt, cơ sở này vẫn chưa hoàn tất việc bàn giao.

Đối với diện tích 599.400m² đất rừng tại số 01 đường DT723, phường Lâm Viên - Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng, Bộ đã đề nghị bàn giao cho địa phương quản lý. UBND tỉnh Lâm Đồng cơ bản thống nhất phương án. Bộ tiếp tục có văn bản đôn đốc, đề nghị địa phương đẩy nhanh tiến độ ban hành quyết định thu hồi. Tuy nhiên, đến ngày 19/6/2026, phương án vẫn chưa được thực hiện xong.

Kết luận cũng chỉ ra một số tồn tại trong quản lý, sử dụng các cơ sở nhà, đất ngoài 6 cơ sở dôi dư sau sắp xếp. Tại cơ sở số 96A Trần Phú, phường Hà Đông, thành phố Hà Nội, một số lô đất trống nằm xen kẽ trong khu dân cư đang bị một số hộ dân sử dụng làm kho tạm thời, nơi ở. Tại cơ sở số 113 Trần Duy Hưng, Bộ Khoa học và Công nghệ chưa có phương án xử lý khoảng 8.000m² đất sau khi dừng Dự án Trụ sở Bộ giai đoạn 2, dù trên khu đất đã đầu tư một số hạng mục hạ tầng kỹ thuật. Trong khi đó, tại hai cơ sở số 48 Láng Hạ và 140 Nguyễn Tuân, Viện Công nghệ xạ hiếm chưa thu hồi được tổng cộng hơn 600m² đất bị sử dụng làm ki-ốt, dù đã có quyết định thanh lý hợp đồng từ năm 2014. 

Kiến nghị đẩy nhanh tiến độ sắp xếp lại, xử lý cơ sở nhà, đất

Từ những tồn tại được chỉ ra, Thanh tra Chính phủ yêu cầu Bộ Khoa học và Công nghệ rà soát, làm rõ tính chất, mức độ, hậu quả, nguyên nhân và trách nhiệm cụ thể của từng tổ chức, cá nhân có liên quan qua từng thời kỳ; trên cơ sở đó, nếu đủ căn cứ, tổ chức xem xét trách nhiệm để xử lý nghiêm theo quy định pháp luật.

Đồng thời, yêu cầu Bộ Khoa học và Công nghệ phối hợp với UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương đẩy nhanh tiến độ sắp xếp lại, xử lý cơ sở nhà, đất; tập trung xử lý dứt điểm các cơ sở đã được phê duyệt phương án, sớm đưa tài sản vào khai thác, sử dụng nhằm khơi thông nguồn lực nhà nước.

Đối với diện tích khoảng 8.000m² tại số 113 Trần Duy Hưng, phường Yên Hòa, thành phố Hà Nội, Bộ được yêu cầu có phương án xử lý cụ thể để khơi thông nguồn lực Nhà nước. Đây là khu đất nằm trong tổng thể cơ sở do Bộ quản lý, sử dụng nhưng sau khi hợp nhất, nhu cầu sử dụng đã thay đổi và Bộ chưa có phương án xử lý đối với phần diện tích này.

Thanh tra Chính phủ cũng yêu cầu các đơn vị trực thuộc Bộ khắc phục kịp thời các tồn tại, hạn chế được nêu trong kết luận; trong đó, Viện Năng lượng nguyên tử Việt Nam, Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông và các đơn vị liên quan phải khẩn trương phối hợp với chính quyền địa phương có biện pháp thu hồi phần diện tích đất bị lấn, chiếm.

Đối với UBND Thành phố Hồ Chí Minh và UBND thành phố Hà Nội cần phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ khẩn trương có văn bản xử lý các cơ sở nhà, đất dôi dư trên địa bàn. Riêng UBND phường Tương Mai được yêu cầu thực hiện ngay các thủ tục theo quy định để thu hồi khu đất tại ngách 19/9 phố Kim Đồng; các phường Thanh Xuân, Láng, Hà Đông và cơ quan liên quan phối hợp thu hồi phần diện tích đất bị lấn, chiếm.