Khi học sinh lần đầu chạm tay vào robot

Đây là phòng STEM đầu tiên được đưa vào sử dụng trong chuỗi 3 trường thụ hưởng chương trình STEM Innovation Petrovietnam trên địa bàn tỉnh Tây Ninh, đánh dấu một bước đi cụ thể trong nỗ lực đổi mới phương pháp dạy và học theo định hướng phát triển năng lực.

Trong vài năm gần đây, các trường phổ thông trên địa bàn tỉnh Tây Ninh đã chủ động đưa STEM vào giảng dạy theo nhiều cách khác nhau: lồng ghép vào môn học, thành lập câu lạc bộ, tận dụng các phòng thực hành sẵn có. Tuy nhiên, theo cô Nguyễn Thị Kim Ngân - Hiệu trưởng Trường THPT Tân An, điểm nghẽn lớn nhất là không gian và thiết bị. Khi phòng thực hành chưa đáp ứng yêu cầu, việc chuyển từ phương pháp giảng dạy nặng về lý thuyết sang học tập trải nghiệm vẫn còn nhiều rào cản.

Học sinh Trường THPT Tân An trải nghiệm mô hình robot tại phòng STEM vừa khánh thành.

Được sự quan tâm của lãnh đạo các cấp, ngành giáo dục địa phương và đặc biệt là sự đồng hành, hỗ trợ của Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam) cùng đơn vị thành viên là Tổng công ty Phân bón Dầu khí Cà Mau (PVCFC), phòng thực hành giáo dục STEM đã được hình thành. Đây không đơn thuần là bổ sung thêm một phòng thực hành, mô hình STEM được kỳ vọng tạo ra một không gian học tập mở, nơi học sinh có thể tự tay chế tạo, lập trình, thử nghiệm và chuyển hóa kiến thức trong sách giáo khoa thành sản phẩm thực tế.

Ông Trần Quang Dũng - Phó Bí thư phụ trách Đảng bộ Petrovietnam cho biết, các phòng STEM trong chương trình STEM Innovation Petrovietnam được đầu tư theo phương châm: “Một mô hình - Một chất lượng”. Mỗi phòng học không chỉ được trang bị đồng bộ theo chuẩn quốc tế, mà còn được đặt trong một hệ sinh thái kết nối, nơi học sinh địa phương có thể giao lưu, học hỏi với bạn bè ở những vùng miền khác và xa hơn là không gian học tập mở rộng ra bên ngoài lớp học truyền thống.

Ông Trần Quang Dũng - Phó Bí thư phụ trách Đảng bộ Petrovietnam tin tưởng rằng, đầu tư cho STEM chính là đầu tư cho phát triển bền vững, bởi trí tuệ và sức sáng tạo của con người là tài nguyên vô hạn.

Trong bối cảnh Tây Ninh duy trì tốc độ tăng trưởng cao, nhu cầu về nguồn nhân lực chất lượng ngày càng trở nên cấp thiết. Ông Trần Quang Dũng tin rằng, đầu tư cho STEM chính là đầu tư cho phát triển bền vững, bởi trí tuệ và sức sáng tạo của con người là tài nguyên vô hạn.

Ông Đoàn Trung Kiên - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Tây Ninh gọi những phòng STEM được trao tặng là “món quà đặc biệt” dành cho sự nghiệp giáo dục và đào tạo của tỉnh. Không chỉ là sự hỗ trợ về điều kiện dạy học, chương trình còn thể hiện tình cảm, trách nhiệm của người lao động Petrovietnam, sự quan tâm của lãnh đạo Đảng và Nhà nước đối với thế hệ trẻ. Tỉnh kỳ vọng, cùng với việc tiếp nhận phòng học, các nhà trường sẽ được chuyển giao công nghệ, tập huấn giáo viên, kết nối vào hệ sinh thái 100 phòng STEM trên toàn quốc để mô hình này được vận hành hiệu quả và lan tỏa giá trị lâu dài.

Ông Đoàn Trung Kiên - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Tây Ninh: Phòng STEM được Petrovietnam trao tặng là “món quà đặc biệt” dành cho sự nghiệp giáo dục và đào tạo của tỉnh.

Cô Võ Thị Kim Thùy, giáo viên phụ trách phòng STEM tại Trường THPT Tân An chia sẻ, trước khi có phòng STEM, nhiều hoạt động thực hành của học sinh phải lồng ghép trong các phòng học bộ môn hoặc mượn không gian sáng tạo bên ngoài nhà trường. Hiện nay, với hệ thống thiết bị được đầu tư đồng bộ, việc nghiên cứu, thử nghiệm và sáng tạo được thực hiện ngay trong khuôn viên trường, tạo điều kiện thuận lợi để các ý tưởng được nuôi dưỡng và phát triển.

Với học sinh Trường THPT Tân An, STEM từ nay không còn là khái niệm trừu tượng. Em Phạm Minh Ngọc, học sinh lớp 11A2, chia sẻ: "Khi bước vào phòng STEM, chúng em được trực tiếp thực hành và quan sát cách những cánh tay robot vận hành, điều khiển robot di chuyển và gắp các vật thể. Chính những trải nghiệm ấy giúp các nguyên lý trong các môn Toán, Vật lý và Khoa học - Công nghệ vốn quen thuộc trong sách trở nên dễ hiểu và sinh động hơn".

Trải nghiệm vận hành robot tại phòng STEM giúp các em học sinh dễ dàng hiểu rõ nguyên lý của các môn học Vật lý và Khoa học - Công nghệ.

“Nhờ được trực tiếp thực hành, chúng em hiểu bài tốt hơn và thấy các môn học không còn khô khan như trước”, Minh Ngọc nói. Theo em, hệ thống thiết bị trong phòng STEM được trang bị hiện đại, đồng bộ, giúp việc thực hành trở nên thuận tiện và hiệu quả hơn rất nhiều. Những nội dung mà trước đây học sinh ít có cơ hội tiếp cận, nay được trực tiếp trải nghiệm, từ đó không chỉ giúp các em hiểu bài sâu hơn mà còn hình dung rõ hơn về những ngành nghề trong tương lai mà bản thân đang quan tâm.

Nhân dịp này, Petrovietnam trao 30 suất học bổng cho học sinh Trường THPT Tân An đạt thành tích cao trong học tập và các em học sinh có hoàn cảnh khó khăn.

Từ phòng thực hành STEM mới, một phương pháp học tập mới tại Trường THPT Tân An đang dần hình thành. Khi những cánh tay robot chuyển động, đó không chỉ là một buổi thực hành STEM, mà còn là tín hiệu cho thấy giáo dục đang dịch chuyển theo hướng gần hơn với thực tiễn, gần hơn với nhu cầu phát triển của địa phương và đất nước. Và từ những trải nghiệm ấy, những ước mơ khoa học - công nghệ của thế hệ trẻ Tây Ninh đang được khơi mở một cách tự nhiên và bền bỉ.

Xuất phát từ ý tưởng của Tổng Bí thư Tô Lâm, Petrovietnam đã sáng kiến và triển khai chương trình “STEM Innovation Petrovietnam”, được đích thân Tổng Bí thư, Thủ tướng Chính phủ cùng các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước khởi động tại Lễ kỷ niệm 50 năm thành lập Petrovietnam. Với mục tiêu xây dựng 100 phòng STEM đạt chuẩn quốc tế tại 34 tỉnh, thành phố, đây là dự án giáo dục quy mô lớn nhất từ trước đến nay do một doanh nghiệp khởi xướng, mang tầm chiến lược quốc gia trong đào tạo nguồn nhân lực khoa học - công nghệ, góp phần hình thành thế hệ công dân tri thức năng lượng mới của Việt Nam.

Lê Trúc - Minh Châu