Khi 'người khổng lồ' logistics Viettel Post hụt hơi

Nỗi lo từ nội tại

Kết quả kinh doanh Quý 1/2026 của Viettel Post không chỉ đơn thuần là một bản báo cáo sụt giảm, mà là một sự phản chiếu chân thực cho những khó khăn mà doanh nghiệp đang đối mặt. Doanh thu thuần đạt hơn 4.758 tỷ đồng, giảm 5,6% so với cùng kỳ năm 2025. Tuy nhiên, đáng chú ý hơn cả là lợi nhuận sau thuế của công ty mẹ "bốc hơi" gần 44%, chỉ còn vỏn vẹn hơn 38,9 tỷ đồng.

Điều khiến giới phân tích tài chính quan ngại không chỉ là sự sụt giảm ở dòng dưới (lợi nhuận), mà là sự phình to khó kiểm soát của các chi phí. Trong khi doanh thu giảm, chi phí bán hàng lại tăng vọt lên hơn 41,6 tỷ đồng, chi phí quản lý doanh nghiệp cũng neo ở mức cao hơn 166,5 tỷ đồng. Một bộ máy cồng kềnh đang "ăn mòn" lợi nhuận nhanh hơn tốc độ khai thác thị trường. Thêm vào đó, lưu chuyển tiền tệ từ hoạt động kinh doanh âm hơn 81,2 tỷ đồng – một tín hiệu nguy hiểm cho một doanh nghiệp dịch vụ vốn dĩ cần dòng tiền xoay vòng nhanh.

Đứng sau tay lái của con tàu Viettel Post trong giai đoạn đầy giông bão này là ông Nguyễn Việt Dũng – tân Chủ tịch HĐQT, người tiếp quản vị trí từ cuối năm 2024, cùng với Tổng Giám đốc Phùng Văn Cường. Sự thay đổi nhân sự cấp cao trong một giai đoạn chuyển đổi chiến lược sang logistics và thị trường quốc tế cho thấy tham vọng của tập đoàn, nhưng thực tế triển khai lại đang gặp phải những vật cản không hề nhỏ.

Tại các buổi gặp gỡ nhà đầu tư, lãnh đạo Viettel Post không ngần ngại thừa nhận những khó khăn. Ông Phùng Văn Cường từng thẳng thắn chia sẻ về việc quy mô tài sản và vốn điều lệ hiện tại của doanh nghiệp vẫn còn "quá nhỏ" để thực hiện các dự án quốc tế tầm cỡ. Điều này lý giải cho việc Viettel Post liên tục phải thực hiện các đợt phát hành cổ phiếu để tăng vốn. Tuy nhiên, thị trường chứng khoán – nơi luôn đặt câu hỏi về hiệu quả sử dụng vốn – không dễ dàng bị thuyết phục bởi những câu chuyện dài hơi khi hiệu quả sinh lời trên từng đồng vốn (ROE) đang bị thu hẹp đáng kể.

Thách thức từ "giấc mơ quốc tế" và áp lực nội địa

Chiến lược "Go Global" của Viettel Post, với việc mở rộng sang thị trường Trung Quốc thông qua Công ty TNHH Logistics và Thương mại Viettel Post tại Quảng Tây, được xem là mũi nhọn mới. Thế nhưng, trong bối cảnh giá nhiên liệu biến động mạnh, chi phí vận hành tăng cao, và áp lực cạnh tranh khốc liệt từ các đơn vị chuyển phát nhanh xuyên biên giới, tham vọng nâng tỷ trọng doanh thu nước ngoài lên 15% trong 5 năm tới đang trở thành một canh bạc rủi ro.

Ở thị trường trong nước, nơi Viettel Post từng tự tin với vị thế dẫn đầu, thực tế lại đang chứng kiến sự cạnh tranh gay gắt về giá và chất lượng dịch vụ. Các đơn vị này không chỉ phải đối đầu với nhau mà còn phải giải quyết bài toán hàng tồn kho tăng gấp 2,2 lần trong quý đầu năm 2026. Một lượng hàng tồn kho lớn trong ngành dịch vụ chuyển phát, logistics không chỉ là dấu hiệu của sự ách tắc trong luân chuyển mà còn là "cái bẫy" chôn vốn.

Việc HoSE gần đây phải ra văn bản nhắc nhở Viettel Post do chậm công bố thông tin về kết quả chào bán cổ phiếu cũng phần nào cho thấy sự thiếu sót trong quản trị tuân thủ – một điểm yếu khó chấp nhận với một doanh nghiệp có gốc gác "uy tín" và vị thế niêm yết trên sàn chứng khoán.

Lãnh đạo Viettel Post đang đặt mục tiêu doanh thu 65.000 – 80.000 tỷ đồng vào năm 2030, chuyển dịch mạnh mẽ sang logistics. Đây là một lộ trình dài hơi đòi hỏi không chỉ là nguồn vốn, mà là sự đột phá về tư duy quản trị. Tuy nhiên, sự chênh lệch giữa kế hoạch và thực tế – vốn thường thấp hơn khoảng 15% trong suốt 7 năm qua – đang tạo ra một "vùng xám" về niềm tin.

Đối với một doanh nghiệp logistics, sự nhanh nhạy, tính minh bạch và hiệu quả dòng tiền là yếu tố sống còn. Viettel Post hiện tại giống như một người khổng lồ đang cố gắng khoác lên mình chiếc áo mới của một công ty logistics công nghệ cao, trong khi những "cơ bắp" cũ vẫn đang phải gồng mình chịu đựng sức ép từ chi phí quản lý và nợ xấu chưa xử lý dứt điểm.

Nếu không sớm cắt tỉa những bộ phận cồng kềnh, cải thiện dòng tiền từ hoạt động cốt lõi thay vì mãi loay hoay với các đợt phát hành vốn, tham vọng 80.000 tỷ đồng có thể sẽ mãi chỉ nằm trên trang giấy. Viettel Post đang ở giữa lằn ranh của một cuộc chuyển mình ngoạn mục hoặc là sự suy thoái chậm rãi của một gã khổng lồ cũ kỹ trước làn sóng công nghệ logistics hiện đại. Câu trả lời không nằm ở những buổi analyst meeting hào nhoáng, mà nằm ở chính hiệu quả kinh doanh của những quý tiếp theo, nơi các nhà đầu tư và khách hàng sẽ kiểm chứng sự thay đổi của bộ máy lãnh đạo mới.