Khúc tráng ca Rạch Già và người anh hùng Khmer Sơn Ton
Có những địa danh không chỉ nằm trên bản đồ, mà sống mãi trong ký ức dân tộc. Bia Chiến thắng Rạch Già (xã An Thạnh, TP. Cần Thơ) là nơi kể lại câu chuyện về lòng yêu nước, về tinh thần đoàn kết Kinh - Khmer trong kháng chiến và về người anh hùng Sơn Ton đã góp phần viết nên trang sử vẻ vang của quê hương.
Rạch Già - ký ức không phai của vùng đất anh hùng
Năm 1947, trong bối cảnh thực dân Pháp đẩy mạnh các cuộc càn quét nhằm kiểm soát vùng căn cứ cách mạng ở Cù Lao Dung, Rạch Già trở thành điểm nóng của cuộc đấu trí, đấu lực giữa ta và địch.

Bia chiến thắng Rạch Già.
Trong điều kiện vô cùng thiếu thốn, lực lượng du kích Long Phú và đội tự vệ địa phương chỉ có vài khẩu súng thô sơ, còn lại là dao mác, gậy gộc, thậm chí tự chế vũ khí để chiến đấu. Nhưng chính trong gian khó ấy, tinh thần quyết tâm giữ đất, giữ dân càng được hun đúc mạnh mẽ. Với sự mưu trí và am hiểu địa hình sông nước, các chiến sĩ đã bố trí trận địa phục kích ngay tại Rạch Già, tận dụng từng con rạch, từng lùm cây làm nơi ẩn nấp, chờ thời cơ phản công.
Ngày 19/5/1947, tại Nhà thông tin vàm Rạch Già, Huyện ủy tổ chức mít tinh kỷ niệm 57 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh nhằm cổ vũ tinh thần kháng chiến của cán bộ, chiến sĩ và nhân dân địa phương. Ngay sau đó, thực dân Pháp huy động lực lượng từ nhiều hướng tiến vào khu vực Rạch Già với ý đồ triệt phá cơ sở cách mạng, tiêu diệt lực lượng du kích đang đứng chân tại đây.
Trước tình thế cấp bách, lực lượng tự vệ và du kích Long Phú nhanh chóng triển khai đội hình chiến đấu, tận dụng địa hình sông rạch để tổ chức phản công quyết liệt. Bị đánh bất ngờ, đội hình địch rối loạn, buộc phải tháo chạy khỏi khu vực Rạch Già, để lại nhiều thương vong. Trận đánh tuy diễn ra trong điều kiện lực lượng ta còn mỏng, vũ khí thô sơ, nhưng đã tạo tiếng vang lớn, góp phần củng cố niềm tin của nhân dân vào phong trào kháng chiến, đồng thời khẳng định ý chí kiên cường của quân và dân vùng đất cù lao anh hùng.
Không dừng lại ở đó, đến tháng 9/1948, khi địch tiếp tục tổ chức cuộc càn quét quy mô lớn nhằm đánh vào căn cứ tại Rạch Già, lực lượng du kích Long Phú đã phối hợp cùng bộ đội địa phương bí mật bố trí thủy lôi dưới lòng sông, đồng thời triển khai hỏa lực trên bờ tạo thế trận phục kích nhiều lớp. Khi đoàn tàu chiến của địch tiến vào khu vực, ta bất ngờ kích nổ, kết hợp hỏa lực tấn công từ hai bên bờ khiến đội hình địch rối loạn, buộc phải rút chạy. Trận đánh kết thúc với nhiều tên địch bị tiêu diệt và bị thương, trong khi lực lượng ta bảo toàn được lực lượng, tiếp tục giữ vững căn cứ cách mạng.
Những chiến công tại Rạch Già đã góp phần nâng cao uy tín và vị thế của lực lượng du kích Long Phú, khiến kẻ thù e dè mỗi khi tiến vào vùng đất cù lao này. Từ những trận đánh ấy, tinh thần chiến đấu của quân và dân địa phương càng được củng cố, phong trào kháng chiến ngày càng lan rộng.
Ngày nay, tại xã An Thạnh, Bia Chiến thắng Rạch Già được xây dựng trang trọng, trở thành địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống cách mạng cho các thế hệ.
Trong ký ức của nhiều người dân địa phương, chiến thắng Rạch Già không chỉ là một trận đánh, mà còn là biểu tượng của tinh thần “không có gì quý hơn độc lập, tự do”. Những con người bình dị, quen với ruộng đồng, sông nước, khi Tổ quốc lâm nguy đã sẵn sàng đứng lên cầm vũ khí, bảo vệ quê hương.
Người anh hùng Khmer một lòng theo Đảng
Gắn liền với chiến công Rạch Già là tên tuổi Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân Sơn Ton, người nông dân Khmer Nam Bộ đã trở thành biểu tượng tiêu biểu cho tinh thần yêu nước và lòng trung thành với cách mạng.
Chứng kiến cảnh quê hương chịu nhiều áp bức, bóc lột dưới ách thống trị của thực dân, phong kiến đã hun đúc trong ông ý chí đấu tranh vì độc lập, tự do cho dân tộc. Khi phong trào cách mạng lan rộng, ông tích cực tham gia lực lượng du kích địa phương, trở thành một trong những hạt nhân nòng cốt trong các hoạt động kháng chiến.
Không chỉ là người chiến sĩ quả cảm trên chiến trường, ông còn là cầu nối quan trọng trong việc vận động đồng bào Khmer tham gia cách mạng, góp phần củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Tinh thần “theo Đảng, vì nước quên thân, vì dân chiến đấu” của ông đã trở thành tấm gương sáng, truyền cảm hứng cho nhiều thế hệ cán bộ, chiến sĩ và nhân dân noi theo.
Tấm gương kiên trung của ông đã trở thành niềm tự hào của đồng bào Khmer nói riêng và nhân dân Nam Bộ nói chung. Với những đóng góp to lớn ấy, ông vinh dự được Đảng và Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân, nhiều lần được gặp Chủ tịch Hồ Chí Minh, phần thưởng cao quý dành cho người chiến sĩ trọn đời vì nước, vì dân.
Trải qua nhiều năm hòa bình và phát triển, vùng đất An Thạnh hôm nay đã có nhiều đổi thay tích cực. Những con đường quê được mở rộng, đời sống kinh tế - xã hội từng bước khởi sắc, diện mạo nông thôn ngày càng khang trang. Dẫu vậy, ký ức về Chiến thắng Rạch Già và tấm gương kiên trung của Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân Sơn Ton vẫn luôn được người dân trân trọng gìn giữ như một phần máu thịt của quê hương.
Từ những mất mát của chiến tranh, quê hương hôm nay đang từng bước vươn mình phát triển, đời sống người dân ngày càng ổn định, khởi sắc. Những hoạt động về nguồn, những bước chân của đoàn viên, thanh niên tìm về địa chỉ đỏ chính là sự tiếp nối mạch nguồn truyền thống, để lịch sử không chỉ được nhắc nhớ, mà còn được gìn giữ và lan tỏa qua từng thế hệ.
Nguồn Công Lý: https://congly.vn/khuc-trang-ca-rach-gia-va-nguoi-anh-hung-khmer-son-ton-520705.html











