Kính thiên văn lớn nhất thế giới đang được xây dựng gây choáng ngợp
Một “con mắt” khổng lồ đang mọc lên giữa sa mạc Chile, hứa hẹn nhìn sâu hơn vào những thế giới xa xôi của vũ trụ.
Trên đỉnh Cerro Armazones, giữa sa mạc Atacama khô cằn của Chile, Đài quan sát Nam Âu đang xây dựng Kính thiên văn Cực lớn (Extremely Large Telescope - ELT) – kính thiên văn quang học và hồng ngoại lớn nhất thế giới khi hoàn thành. Công trình nằm ở độ cao hơn 3.000m, một trong những địa điểm quan sát thiên văn lý tưởng nhất Trái Đất. Khu vực này có hơn 320 đêm trời quang mỗi năm và rất ít ô nhiễm ánh sáng.

Ảnh: eso
Điểm gây choáng ngợp nhất của ELT là gương chính đường kính 39m. Nó lớn đến mức không thể chế tạo từ một tấm kính duy nhất. Thay vào đó, gương được ghép từ 798 mảnh hình lục giác, mỗi mảnh rộng khoảng 1,5m và dày khoảng 5cm. Khi phối hợp chính xác, chúng hoạt động như một chiếc gương khổng lồ duy nhất. Tổng cộng có 949 phôi gương được đặt hàng, bao gồm cả các mảnh dự phòng và thay thế trong tương lai.

Ảnh: eso
Để hình dung kích thước của nó, đường kính gương 39m gần bằng một nửa chiều dài sân bóng đá. ELT cũng không phải một chiếc kính thiên văn đơn giản đặt trong mái vòm. Hệ thống quang học gồm năm gương, kết hợp với hơn 5.000 bộ chấp hành để điều chỉnh hình dạng và vị trí gương cực kỳ chính xác. Một trong những gương phụ có thể biến dạng tới khoảng 1.000 lần mỗi giây nhằm bù lại sự nhiễu loạn của khí quyển.
Toàn bộ mái vòm cũng khổng lồ: khi hoàn thiện, nó sẽ cao khoảng 80m, nặng khoảng 6.100 tấn và có thể xoay 360 độ để hướng kính về những vùng khác nhau trên bầu trời.

Ảnh: eso
Nhưng mục tiêu của ELT không phải chỉ để tạo ra những bức ảnh đẹp hơn. Với khả năng thu nhận ánh sáng vượt xa các kính thiên văn quang học hiện nay, nó sẽ nghiên cứu các hành tinh ngoài hệ Mặt Trời, sự hình thành thiên hà, những ngôi sao đầu tiên và quá trình tiến hóa của vũ trụ. Đặc biệt, các nhà thiên văn hy vọng ELT có thể trực tiếp quan sát một số hành tinh đá quanh các ngôi sao khác và nghiên cứu thành phần khí quyển của chúng.
Điều hấp dẫn nhất là ELT có thể giúp trả lời những câu hỏi mà hiện nay chúng ta mới chỉ có thể suy đoán: Trái Đất có phải là một thế giới hiếm? Có hành tinh nào khác sở hữu điều kiện thích hợp cho sự sống? Và vũ trụ đã tiến hóa như thế nào từ thuở sơ khai?
Một công trình khổng lồ đang được dựng giữa sa mạc, nhưng mục đích cuối cùng của nó lại là nhìn về quá khứ xa xôi nhất của vũ trụ – và tìm kiếm những thế giới có thể giống chúng ta.
Giống cừu kỳ lạ với bốn sừng cong đối xứng và gần như không có đuôi












