Lào: Bí mật sốc về Cánh đồng Chum lần đầu được hé lộ
Những bằng chứng khảo cổ đột phá bên trong 'Chum số 1' đã xác nhận giả thuyết kéo dài hàng thập kỷ về Cánh đồng Chum.
Trong một nghiên cứu vừa được công bố trên tạp chí khoa học Antiquity, nhóm khảo cổ quốc tế từ Úc, Pháp, Mỹ, Đức và Lào tuyên bố họ đã tìm thấy nhiều hài cốt người được sắp xếp cẩn thận bên trong một chiếc chum đá ở Cánh đồng Chum, một di tích cự thạch nổi tiếng ở cao nguyên Xieng Khouang, phía Bắc nước Lào.
Mặc dù từ lâu các nhà khoa học đã tin rằng Cánh đồng Chum liên quan đến những nghi lễ chôn cất cổ xưa, nhưng trong hàng chục năm hài cốt người chỉ mới được tìm thấy xung quanh những chiếc chum đá hoặc ở những vị trí trống trong khuôn viên di tích.
Đây là lần đầu tiên hài cốt người được tìm thấy bên trong một chiếc chum. Không những vậy, số lượng hài cốt lẫn cách sắp xếp đã gây kinh ngạc cho các nhà khoa học.
Di tích Cánh đồng Chum ở Lào - Ảnh: HERITAGE DAILY
Theo Live Science, phát hiện đột phá đến từ "Chum số 1", đường kính lên tới 2,05 m và là một trong những chiếc lớn nhất ở Cánh đồng Chum.
Số lượng xương người bên trong chum này rất lớn và đến từ những bộ phận khác nhau. Ví dụ, sọ người được đặt dọc theo mép chum, trong khi xương tay và xương chân được gom lại với nhau. Điều này cho thấy đây chỉ là nơi chôn cất thứ cấp.
Bên trong chum còn có những hạt cườm thủy tinh nhiều màu, nhiều trong số đó được sản xuất tại Ấn Độ.
Bên trong Chum số 1 - Ảnh: Nicholas Skopal
Việc định tuổi bằng đồng vị carbon phóng xạ trên một số chiếc răng trong chum còn mang lại bất ngờ lớn hơn: Hài cốt được đưa vào chum ở nhiều thời điểm khác nhau trong khoảng thời gian từ năm 890 đến năm 1160.
Theo đồng tác giả Nicholas Skopal, một nhà khảo cổ học tại Đại học James Cook (Úc), các bằng chứng trên cho thấy Chum số 1 là một không gian phục vụ việc cải táng tập thể, được sử dụng qua nhiều thế hệ, có thể thuộc về một gia tộc.
Tiến sĩ Skopal cho biết nhóm nghiên cứu sẽ tiếp tục phân tích DNA của các bộ hài cốt bên trong chum để xác định mối quan hệ sinh học giữa các cá nhân.
Phát hiện này đã giúp làm rõ thêm bức màn bí ẩn bao trùm Cánh đồng Chum ở Lào. Di tích này có đến hơn 2.000 chiếc chum đá, nhưng thông tin về nền văn minh đã xây nên chúng cho đến nay vẫn rất ít ỏi.
Một vấn đề khác là phần lớn chum đá trong Cánh đồng Chum được xây dựng dọc theo các tuyến thương mại sầm uất từ năm 500 trước Công nguyên đến năm 500 sau Công nguyên. Tuy nhiên các hài cốt trong Chum số 1 cho thấy một niên đại gần đây hơn nhiều, mở ra nhiều câu hỏi mới.
Ngoài ra, việc các chum đá khác có được sử dụng cùng mục đích như Chum số 1 hay không vẫn là ẩn số.
Tin nóng
Các nhà khoa học sững sờ trước 'quái vật' vật chất tối lớn nhất lịch sử từng được tìm thấy.
Năng lượng tái tạo phát triển nhanh đang tác động đến khí hậu Trái Đất theo chiều hướng tích cực.
Cuộc đối đầu giữa rắn hổ mang rừng rậm và đại bàng săn rắn nâu đã thu hút sự chú ý của nhiều người xem khi cái kết hoàn toàn bất ngờ. Dù sở hữu nọc độc cực mạnh, con rắn hổ mang vẫn không thể thoát khỏi những cú tấn công đầy uy lực của đối thủ trên không.
Chú hà mã đã có hành động gây áp lực khiến con cá sấu buộc phải tha mạng cho linh dương con.
Kết thúc tháng 4, Toyota Vios là mẫu sedan duy nhất góp mặt trong top 10 mẫu xe xăng/dầu bán chạy nhất thị trường - cho thấy sức hút với nhóm người trẻ ưu tiên giá trị dài hạn.
Khi đi rừng, leo núi, một số người dường như dễ nhìn thấy hoặc cảm thấy những chuyện 'siêu nhiên' hơn những người khác và trở nên sợ hãi. Hiện tượng này hay được gọi là 'yếu bóng vía', nhưng thực chất có thể được giải thích bằng tâm lý học và cách não bộ xử lý tín hiệu.
Tin mới
Suốt nhiều năm, những người giữ rùa ở Hòn Cau (xã Liên Hương, tỉnh Lâm Đồng) quen với nhịp sống ngược. Khi biển chìm vào bóng tối cũng là lúc họ bắt đầu công việc của mình: lặng lẽ đi dọc bãi cát, chờ dấu chân rùa mẹ từ đại dương trở về…
Người dân ở Đắk Lắk đã tự nguyện giao nộp chim diều hoa Miến Điện và tê tê Java cho cơ quan chức năng để chăm sóc, thả về môi trường tự nhiên.
Theo kết quả phân tích những bức ảnh chụp từ vệ tinh quang học độ phân giải cao Airbus DS Pleíades Neo mới được công bố ngày 19/5, dầu loang từ vụ nhà máy lọc dầu Lavan (Iran) bị tấn công hồi đầu tháng 4 đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến vùng sinh thái chiến lược của nước này.
Ước tính tổng số lượng chim tại vườn chim Hai Chìa ở Vĩnh Long khoảng 2.000 con chim, trong đó loài cò ốc khoảng 1.000 con.
Ngày 19/5, Vườn quốc gia Hoàng Liên phối hợp với UBND xã Tả Van (Lào Cai) tổ chức thả 18 cá thể động vật hoang dã, thuộc 5 loài, về môi trường tự nhiên sau thời gian cứu hộ, chăm sóc thành công.
Dù vô hình trước mắt thường, vi khuẩn lại tạo nên một thế giới đông đúc và quyền lực hơn con người tưởng tượng rất nhiều.
Những ngày qua, nhiều tàu cá và ca nô chở khách hoặc nhiếp ảnh gia tiếp cận quá gần để chụp cận cảnh tại khu vực cù lao Mái Nhà, có thể khiến cá voi bị stress, mất phương hướng hoặc va chạm gây tổn thương.
Ngày 19/5, giới chức Na Uy cho biết, lần đầu tiên phát hiện virus cúm gia cầm ở một con gấu Bắc Cực tại quần đảo Svalbard, nằm giữa lục địa Na Uy và Bắc Cực. Đây cũng là lần đầu tiên virus cúm gia cầm được ghi nhận ở gấu Bắc Cực tại châu Âu.