Lễ hội đền Hả và đón nhận Quyết định Công bố Nghệ thuật trình diễn dân gian Soọng cô là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

Lãnh đạo Cục Di sản văn hóa trao Quyết định công bố Nghệ thuật trình diễn dân gian Soọng cô của người Sán Dìu là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Đền Hả tọa lạc ở nơi đắc địa trên khu đất xưa là gò Kỳ Lan (còn có tên gọi khác là Rừng Từ), vùng đất hội đủ tứ linh: Long, Ly, Quy, Phượng, nay thuộc tổ dân phố Kép 2B, phường Chũ, tỉnh Bắc Ninh.

Lễ hội đền Hả được tổ chức nhằm tưởng nhớ công lao to lớn của Tướng quân Vũ Thành (Thân Cảnh Phúc) cùng nghĩa binh các dân tộc miền núi trong cuộc kháng chiến chống quân Tống xâm lược thế kỷ XI (1075 - 1077). Qua đó, ôn lại trang sử hào hùng của cha ông, khơi dậy niềm tự hào, tinh thần đoàn kết, ý chí quật cường của Nhân dân trong sự nghiệp dựng nước và giữ nước. Điểm nhấn ở lễ hội đền Hả năm nay là Lễ đón nhận Quyết định của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công bố đưa Nghệ thuật trình diễn dân gian Soọng cô của người Sán Dìu vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Trình diễn lễ đón dâu của người Sán Dìu tại lễ hội đền Hả 2026.

Phát biểu khai hội, đồng chí Phạm Hồng Long, Chủ tịch UBND phường Chũ, Trưởng Ban Tổ chức lễ hội đền Hả Xuân Bính Ngọ 2026 nhấn mạnh: Phường Chũ là vùng đất cổ có bề dày truyền thống lịch sử, văn hóa với nhiều di tích cổ quan trọng, trong đó di tích đền Hả gắn liền với giai đoạn lịch sử thời Lý - Trần được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận là Di sản văn hóa cấp quốc gia năm 1991. Di tích đền Hả còn lưu giữ nhiều di vật, cổ vật có giá trị quan trọng như: Ngai thờ, tượng thờ, án thờ, chuông đồng, khánh đá, đặc biệt là 21 đạo sắc phong cùng nhiều di sản Hán Nôm khác.

Đáng chú ý, qua khai quật khảo cổ học đã phát hiện nhiều hiện vật gạch, gốm, sứ và dấu tích văn hóa quan trọng qua các thời Lý, Trần, Nguyễn... làm sáng tỏ giá trị lịch sử, văn hóa của ngôi đền và khẳng định bề dày truyền thống văn hóa vùng đất phường Chũ nói riêng và tỉnh Bắc Ninh nói chung.

Đại biểu dâng hương tưởng niệm Tướng quân Thân Cảnh Phúc tại đền Hả.

Trải qua thăng trầm lịch sử, với sự đầu tư của Nhà nước và hưng công đóng góp của nhiều tập thể, cá nhân, di tích đền Hả được tu bổ, tôn tạo ngày càng khang trang, tố hảo và giữ được nhiều nét kiến trúc cổ kính. Hằng năm, để ghi nhớ công đức của Tướng quân Thân Cảnh Phúc, Nhân dân địa phương duy trì, tổ chức lễ hội truyền thống trong 3 ngày, từ mùng 6 đến hết mùng 8 tháng Giêng. Đây là lễ hội lớn trong vùng, thu hút đông đảo Nhân dân và du khách thập phương về trảy hội.

Thi mâm lễ dâng hương trong khuôn khổ lễ hội đền Hả Xuân Bính Ngọ.

Phần lễ được duy trì xuyên suốt ba ngày với các nghi thức tế lễ truyền thống, dâng hương, lễ rước hội trang nghiêm. Phần hội diễn ra sôi nổi, phong phú, đậm đà bản sắc với chương trình giao lưu văn nghệ, trình diễn dân ca Soọng cô giữa các câu lạc bộ của phường Chũ, Phượng Sơn và các xã Kiên Lao, Nam Dương, Lục Ngạn, Đèo Gia; giao lưu dân ca các dân tộc trên địa bàn và biểu diễn văn nghệ mừng Đảng, mừng Xuân với sự tham gia của 16 tổ dân phố; thi mâm lễ dâng hương; trưng bày sinh vật cảnh.

Ngoài ra, lễ hội còn có các trò chơi dân gian như bịt mắt đập niêu, nhảy bao bố, bịt mắt bắt vịt; các giải thể thao trong khuôn khổ Đại hội Thể dục thể thao phường Chũ lần thứ I như bóng đá nam, cờ tướng, bóng bàn, bóng chuyền hơi… thu hút đông đảo vận động viên và cổ động viên tham gia, tạo khí thế thi đua sôi nổi ngay từ những ngày đầu năm mới.

Không gian viết thư pháp tại đền Hả.

Lễ hội đền Hả là hoạt động gắn kết cộng đồng, tạo dựng không gian văn hóa trang trọng, linh thiêng, tưng bừng, náo nức, là nơi để Nhân dân tìm hiểu truyền thống lịch sử, tưởng nhớ công ơn của các bậc tiền nhân và cầu mong mưa thuận gió hòa, mùa màng tươi tốt, cuộc sống bình an, hạnh phúc, tiếp thêm năng lượng tích cực trong những ngày đầu xuân mới.

Tin, ảnh: Thanh Lâm