Lo ngại việc áp dụng tùy nghi 'tỷ lệ an toàn khác' đối với ngân hàng

ĐB Nguyễn Thanh Tùng (TPHCM), Chủ tịch Hội đồng Quản trị Vietcombank phát biểu tại phiên họp tổ ĐB Quốc hội TPHCM chiều 6-8. Ảnh: QUANG PHÚC

Quy định chung chung có thể gây tùy nghi khi thực hiện

Thảo luận về dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Luật Phòng, chống rửa tiền và Luật Các tổ chức tín dụng tại tổ đại biểu (ĐB) Quốc hội, một số ý kiến nhận định, việc sửa đổi, bổ sung Luật Ngân hàng nhà nước (cụ thể là quy định Ngân hàng Nhà nước “áp dụng một hoặc một số tỷ lệ an toàn khác so với mức quy định để thực hiện yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội”) là khá chung chung và có thể gây tùy nghi trong quá trình thực hiện.

ĐB Đỗ Đức Hiển (TPHCM) đề nghị cơ quan soạn thảo cân nhắc làm rõ trong dự thảo luật về nội dung này hoặc bổ sung nội dung giao Chính phủ quy định về các trường hợp, điều kiện, tiêu chí áp dụng tỷ lệ an toàn khác, thời hạn mà đối tượng thanh tra, giám sát ngân hàng được thực hiện, việc giám sát trong thời gian áp dụng tỷ lệ khác và các nội dung khác có liên quan để bảo đảm việc áp dụng thuận lợi, thống nhất, chặt chẽ.

ĐB Trần Thị Hiền (Ninh Bình) cũng lo ngại, nội hàm “tỷ lệ an toàn khác” chưa rõ ràng, dễ bị lạm dụng và có thể gây rủi ro cho hệ thống. ĐB đề nghị quy định rõ đây là tỷ lệ thấp hơn hay cao hơn và giao Chính phủ quy định chi tiết về điều kiện, thời hạn áp dụng.

Đề cập đến Luật Các tổ chức tín dụng trong một nội dung có liên quan, ĐB Nguyễn Thanh Tùng (TPHCM), Chủ tịch Hội đồng Quản trị Vietcombank phân tích, quy định về giới hạn cấp tín dụng và các tỷ lệ an toàn gây khó khăn cho các ngân hàng đang trong quá trình tái cơ cấu hoặc có vốn chủ sở hữu âm. “Cần có sự linh hoạt trong việc áp dụng các chỉ số này tùy theo tình hình thực tế của từng ngân hàng”, ĐB góp ý.

Về thị trường trái phiếu doanh nghiệp, ĐB Nguyễn Thanh Tùng ủng hộ việc cho phép các tổ chức tín dụng thực hiện chức năng đại lý quản lý tài sản bảo đảm của trái phiếu doanh nghiệp. ĐB Nguyễn Thanh Tùng dẫn chứng, quy mô thị trường trái phiếu Việt Nam hiện quá thấp (10% GDP) so với các nước trong khu vực, trong khi áp lực tín dụng ngân hàng lại quá lớn (145% GDP). Việc ngân hàng tham gia sẽ tạo sự yên tâm cho nhà đầu tư và thúc đẩy thị trường phát triển.

Đầu tư mạnh công nghệ để kiểm soát rủi ro dòng tiền

Đối với Luật Phòng, chống rửa tiền, ĐB Nguyễn Thanh Tùng nhận xét, việc bổ sung quy định về dịch vụ tài sản mã hóa là đối tượng phải báo cáo là rất cần thiết để đưa Việt Nam ra khỏi "danh sách xám" của FATF (Lực lượng đặc nhiệm tài chính quốc tế). Tuy nhiên, những thách thức trong thực thi đặt ra cho các tổ chức tín dụng là rất lớn.

Cụ thể là thách thức trong nhận diện rủi ro tài sản mã hóa (tính phi tập trung, xuyên biên giới, tốc độ nhanh); chi phí tuân thủ công nghệ rất lớn (phải dùng AI thay vì con người); cân bằng giữa kiểm soát và trải nghiệm khách hàng và sự cần thiết phải phối hợp chia sẻ thông tin liên ngành, quốc tế.

Quang cảnh phiên họp tổ ĐB Quốc hội TPHCM chiều 6-8. Ảnh: QUANG PHÚC

Để hóa giải những thách thức khi thực thi luật phòng, chống rửa tiền, đặc biệt là trong lĩnh vực tài sản mã hóa, ĐB Nguyễn Thanh Tùng khẳng định, với tính chất phi tập trung, xuyên biên giới và tốc độ giao dịch cực nhanh của tài sản mã hóa, các phương pháp thủ công truyền thống không thể kiểm soát được. Do đó, các ngân hàng cần phải đầu tư mạnh vào công nghệ, sử dụng AI để hỗ trợ con người trong việc nhận diện và kiểm soát rủi ro dòng tiền.

Các ngân hàng cũng cần cân nhắc thiết lập các quy trình, quy chế nội bộ một cách khoa học để vừa đảm bảo quản lý rủi ro, vừa không làm kéo dài thời gian giao dịch hay gây phiền hà cho khách hàng; đồng thời tăng cường phối hợp liên ngành và hợp tác quốc tế. Các cơ quan chức năng trong nước và thậm chí là cả các tổ chức đối tác quốc tế cũng cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa để chia sẻ thông tin và cùng giám sát.