Mắc polyp túi mật có nguy hiểm không?

Tuy nhiên, một số polyp có thể liên quan đến nguy cơ ung thư túi mật. Vì vậy, người bệnh cần được đánh giá dựa trên kích thước, hình dạng, sự thay đổi theo thời gian và các yếu tố nguy cơ để có hướng theo dõi hoặc điều trị phù hợp.

Polyp túi mật là những tổn thương dạng nhô lên từ niêm mạc vào lòng túi mật. Phần lớn các tổn thương này lành tính, thường không gây triệu chứng và được phát hiện tình cờ khi người bệnh siêu âm ổ bụng định kỳ hoặc kiểm tra các bệnh lý khác như sỏi túi mật.

Polyp túi mật có thể gặp ở cả người lớn và trẻ em, nhưng thường được phát hiện ở người trưởng thành. Nhiều nghiên cứu cho thấy tỷ lệ phát hiện polyp túi mật qua siêu âm ở cộng đồng vào khoảng vài phần trăm.

Điều đáng lưu ý là không phải tất cả tổn thương dạng polyp đều là khối u thực sự. Phần lớn là những tổn thương giả polyp, thường liên quan đến sự lắng đọng cholesterol hoặc những thay đổi viêm của thành túi mật.

Do đó, khi được thông báo có polyp túi mật, người bệnh không nên quá lo lắng nhưng cũng không nên chủ quan. Điều quan trọng là xác định đặc điểm của polyp và đánh giá nguy cơ ác tính.

1. Không phải polyp túi mật nào cũng là bướu

Các tổn thương dạng polyp túi mật có thể được chia thành hai nhóm chính là tổn thương không tân sinh và tổn thương tân sinh.

Nhóm tổn thương lành tính. Trong đó, polyp cholesterol là dạng thường gặp nhất. Đây thực chất là những tổn thương giả polyp do cholesterol lắng đọng trong niêm mạc túi mật. Polyp cholesterol thường có kích thước nhỏ, có thể xuất hiện đơn độc hoặc nhiều polyp cùng lúc.

Nhóm tăng sản cơ tuyến túi mật. Tình trạng này liên quan đến sự tăng sinh của các tuyến niêm mạc và lớp cơ thành túi mật, khiến thành túi mật dày lên. Khi tổn thương khu trú, đặc biệt ở vùng đáy túi mật, hình ảnh trên siêu âm có thể giống một polyp.

Một số người bệnh mắc polyp túi mật có thể xuất hiện đau vùng hạ sườn phải, đầy bụng, Ảnh: AI

Ngoài ra còn có polyp viêm, thường liên quan đến tình trạng viêm mạn tính của túi mật. Những tổn thương này cũng chủ yếu lành tính.

Nhóm tổn thương lành tính là những tổn thương thực sự hình thành do sự tăng sinh bất thường của tế bào. Trong nhóm này có u tuyến túi mật, một loại tổn thương hiếm gặp nhưng có khả năng tiến triển thành ung thư. Ngoài ra còn có một số loại u khác như u xơ, u cơ trơn, u mỡ..., song rất hiếm gặp.

Như vậy, polyp túi mật trên kết quả siêu âm không đồng nghĩa với ung thư. Bản chất của tổn thương cần được đánh giá dựa trên nhiều yếu tố khác nhau.

2. Hầu hết polyp túi mật không gây triệu chứng

Đa số người có polyp túi mật hoàn toàn không có biểu hiện bất thường. Tổn thương thường được phát hiện tình cờ khi siêu âm bụng vì một lý do khác.

Một số người bệnh có thể xuất hiện đau vùng hạ sườn phải, đầy bụng, buồn nôn hoặc khó chịu sau ăn. Tuy nhiên, những triệu chứng này không đặc hiệu cho polyp túi mật và có thể liên quan đến sỏi túi mật, rối loạn co bóp túi mật hoặc các bệnh lý khác của hệ tiêu hóa.

Siêu âm là phương tiện thường được sử dụng để phát hiện và theo dõi polyp túi mật. Tuy nhiên, siêu âm không phải lúc nào cũng xác định chính xác bản chất của tổn thương. Một số trường hợp cần thực hiện thêm các phương pháp chẩn đoán hình ảnh khác hoặc theo dõi diễn biến theo thời gian để bác sĩ đánh giá nguy cơ.

3. Khi nào polyp túi mật cần phẫu thuật?

Không phải trường hợp nào phát hiện polyp túi mật cũng phải phẫu thuật. Quyết định điều trị phụ thuộc vào kích thước và đặc điểm của polyp, tuổi người bệnh, triệu chứng, các yếu tố nguy cơ và sự thay đổi của tổn thương qua các lần kiểm tra.

Kích thước polyp là một trong những yếu tố quan trọng để đánh giá nguy cơ. Những polyp lớn, đặc biệt từ khoảng 10 mm trở lên, thường cần được bác sĩ chuyên khoa đánh giá kỹ hơn vì nguy cơ tổn thương tân sinh hoặc ác tính cao hơn so với polyp nhỏ.

Tuy nhiên, không nên hiểu rằng polyp dưới 10 mm hoàn toàn không có nguy cơ ung thư. Nguy cơ thường thấp hơn, nhưng bác sĩ vẫn cần xem xét hình thái tổn thương, sự phát triển theo thời gian và các yếu tố nguy cơ đi kèm.

Một số trường hợp có thể được cân nhắc phẫu thuật cắt túi mật khi polyp có kích thước lớn hoặc tăng kích thước đáng kể, có hình thái đáng ngờ, người bệnh có triệu chứng phù hợp hoặc có các yếu tố nguy cơ đặc biệt. Người bệnh đồng thời có sỏi túi mật và triệu chứng cũng có thể được bác sĩ cân nhắc chỉ định phẫu thuật tùy từng trường hợp.

Khi có chỉ định, cắt túi mật nội soi hiện là phương pháp được sử dụng phổ biến. Sau khi cắt túi mật, cơ thể vẫn có thể tiêu hóa và hấp thu chất béo bình thường. Mật do gan sản xuất vẫn được dẫn trực tiếp xuống ruột để tham gia tiêu hóa.

4. Phát hiện polyp túi mật không nên quá lo lắng

Phần lớn polyp túi mật lành tính và không cần can thiệp ngay. Điều quan trọng là người bệnh không nên tự suy đoán nguy cơ ung thư chỉ dựa vào việc có polyp trên siêu âm.

Tùy đặc điểm tổn thương, bác sĩ có thể chỉ định theo dõi bằng siêu âm định kỳ với khoảng thời gian khác nhau hoặc cân nhắc điều trị phẫu thuật. Người bệnh cần tuân thủ lịch tái khám, đặc biệt khi polyp có kích thước lớn, tăng trưởng hoặc xuất hiện những đặc điểm bất thường.

Tóm lại, phát hiện polyp túi mật không đồng nghĩa với mắc ung thư. Phần lớn trường hợp là tổn thương lành tính và chỉ cần theo dõi. Tuy nhiên, một tỷ lệ nhỏ tổn thương có nguy cơ tiến triển ác tính, vì vậy việc đánh giá đúng nguy cơ và theo dõi theo hướng dẫn của bác sĩ là rất cần thiết. Khi có đau hạ sườn phải kéo dài, sốt, vàng da, nôn nhiều hoặc các triệu chứng bất thường khác, người bệnh nên đi khám để được xác định nguyên nhân và điều trị phù hợp.