Mở lối tương lai từ những trang sách - Bài 2: Nơi những hạt mầm nở hoa

Gala Ðấu trường sách I Review mùa 2, Workshop “Ðưa Văn học tới gần hơn với các bạn học sinh THPT”, toạ đàm “Bản lĩnh gen Z Cà Mau: Ðịnh hình bản sắc - kiến tạo tương lai” tạo nên một ngày nhiều màu sắc. Nhưng hơn cả những tiết mục, phần thi, điều đọng lại là sự kết nối và tình yêu sách lan toả trong thế hệ trẻ. Ðây cũng là dịp nhìn lại hành trình phát triển của Dự án Sách và Hành động tại mảnh đất địa đầu cực Nam.

Hoa tri thức nở trên đất địa đầu cực Nam

Ðề án “Phát triển văn hoá đọc cho học sinh THPT trên địa bàn tỉnh Cà Mau” (BNA PVCFC) giai đoạn 2023-2026 là chương trình hợp tác giữa Sở Giáo dục và Ðào tạo tỉnh Cà Mau và Tổng công ty Phân bón Dầu khí Cà Mau, do Dự án Sách và Hành động (BNA Vietnam) triển khai. Mục tiêu là xây dựng hệ sinh thái các CLB đọc sách và phát triển kỹ năng mềm, hình thành thói quen đọc sách cho học sinh.

Chị Nguyễn Thu Hằng, Chủ tịch Dự án BNA Vietnam giai đoạn 2024-2025, nhớ lại năm 2023, ban điều hành dự án khảo sát hơn 50 ngàn học sinh tại 15 trường THPT với câu hỏi: “Nếu trường chúng ta có CLB sách thì các bạn có mong muốn tham gia hay không?”. Phần lớn học sinh hào hứng trả lời có.

Khi bắt tay triển khai và lập đề án hoạt động trong vòng 3-5 năm với các lộ trình phát triển, PVCFC Cà Mau đã hoàn thành sứ mệnh ban đầu là đưa CLB sách về với các trường. Từ 10 CLB đầu tiên, đến nay, mô hình nhân rộng lên 16 CLB.

“Trong chương trình tổng kết với các CLB, khi được hỏi về cảm nhận sau một năm tham gia, cụm từ được các bạn nhắc đến nhiều nhất là “hạnh phúc”. Ðó cũng là niềm hạnh phúc đối với chúng tôi”, chị Hằng chia sẻ.

Từ chỗ còn mới mẻ, mô hình dần tạo được dấu ấn trong trường. Nhiều giáo viên ban đầu tham gia cố vấn CLB theo phân công của ban giám hiệu, nhưng qua quá trình đồng hành với học sinh, đã tích cực cùng các em lan toả sứ mệnh tích cực của mô hình.

Tiết mục sân khấu hoá xuất sắc của CLB Sách và Hành động PVCFC trong Gala Ðấu trường sách I Review mùa 2 nhận được sự hưởng ứng, cổ vũ nồng nhiệt. (Ảnh ban tổ chức cung cấp)

Cô Huỳnh Hồng Dưng, giáo viên dạy Văn Trường THPT Chuyên Phan Ngọc Hiển, nhìn nhận: Ở giai đoạn đầu của Dự án PVCFC Cà Mau, nhân lực của CLB còn hạn chế, chính giáo viên cũng chưa quen với mô hình CLB mang tính hệ thống toàn quốc, những điều mới mẻ cũng tạo nên không ít khó khăn trong tư duy của học sinh. Tuy nhiên, với sự chung sức, đồng lòng, từ hoạt động mang tính học thuật nội bộ, những buổi sinh hoạt dần lan toả thành chương trình quy mô, chuyên nghiệp, để các trường có CLB cùng học hỏi, trao đổi kinh nghiệm. Nhiều hình thức sinh động mang tính tuyên truyền rất lớn trong nâng cao nhận thức về vai trò của việc đọc sách, để mọi người cùng thấy rằng dù thời đại công nghệ phát triển, bùng nổ các phương tiện thông tin, mạng xã hội nhưng sách vẫn giữ vững sứ mệnh cung cấp kiến thức.

BNA PVCFC tự hào là đề án tiên phong trong mảng phát triển văn hoá đọc cho học sinh THPT. Ngoài duy trì CLB bằng hình thức tự gây quỹ, Tổng công ty Phân bón Dầu khí Cà Mau tiếp sức bằng cách hỗ trợ kinh phí trong suốt 2 giai đoạn dự án triển khai.

Từ trang sách đến hành động

Gala Sách và Hành động, Galashow I Review nhận được sự hưởng ứng, cổ vũ nồng nhiệt. Thông qua hình thức diễn thuyết và trả lời vấn đáp trực tiếp, hoạt động này trở thành cầu nối để 5 đội thi xuất sắc nhất thể hiện tài năng và tình yêu với sách.

“Khi xem 5 đội thể hiện các tiết mục review sách, em thực sự bị cuốn hút. Qua những cuốn sách được các bạn giới thiệu, em có thêm nhiều góc nhìn mới, sâu sắc hơn về những điều mà trước đây bản thân chưa từng khám phá. Từ các cuộc thi sách do CLB tổ chức tại trường, đặc biệt là tại Gala lần này, các bạn đã mang đến những cuốn sách thực sự ý nghĩa. Những giá trị tốt đẹp được lan toả từ tâm hồn đến tâm hồn, lay động không chỉ học sinh mà cả những người tham dự”, em Nguyễn Mai Phương, Chủ nhiệm CLB Sách và Hành động Trường THPT Chuyên Bạc Liêu, hào hứng chia sẻ.

Chăm chú theo dõi những tiết mục sân khấu hoá do học sinh đến từ các CLB lần lượt thể hiện trong những tràng pháo tay không ngớt, chị Trần Khả Trân, Ban Ðối ngoại Gala Sách và Hành động PVCFC Cà Mau 2026, không giấu được xúc động.

Với chị, từng lời thuyết trình, màn biểu diễn là minh chứng sống động cho cách thế hệ Gen Z hôm nay tiếp cận và đối thoại với sách. Hai mùa Gala được tổ chức thành công là câu trả lời rõ nét cho những nỗ lực duy trì, phát triển văn hoá đọc tại địa phương.

Là một trong những thành viên tích cực của CLB Sách và Hành động Trường THPT Chuyên Phan Ngọc Hiển - ngôi trường tiên phong triển khai dự án, chị Trần Khả Trân không thể quên những kỷ niệm đẹp cùng những thay đổi tích cực trong hoạt động của CLB thời gian qua.

Nhiều diễn giả nổi tiếng như: Hoa hậu Ðoàn Thiên Ân; Tiến sĩ Ðào Lê Na, giảng viên Trường Ðại học Khoa học Xã hội và Nhân văn Thành phố Hồ Chí Minh, nhận lời tham gia Gala, mang đến những câu chuyện về sách, văn hoá đọc và cách đưa những giá trị từ sách vào cuộc sống. Những chia sẻ ấy tạo sức lan toả mạnh mẽ, tiếp thêm cảm hứng cho các CLB Sách và Hành động tại Cà Mau.

“Chỉ tính riêng CLB Sách và Hành động Trường THPT Chuyên Phan Ngọc Hiển, mỗi năm có trên 3 hoạt động ý nghĩa như: mời diễn giả giao lưu trong các talkshow, "Thắp đèn ngắm trăng", "Hãy nghe tôi kể"... Ðặc biệt, cuộc thi đọc sách tạo nên không khí thi đua sôi nổi giữa các trường trên địa bàn tỉnh. Sau mỗi tuần hoặc mỗi tháng, CLB của trường nào có số lượt đọc sách nhiều nhất sẽ được nhận quà, khen thưởng. Qua đó, hoạt động góp phần thúc đẩy văn hoá đọc và mở rộng khai thác, sử dụng thư viện với ngày càng nhiều lượt mượn sách. Không dừng lại ở những trang sách, hành trình kết nối trong chuỗi dự án còn mở ra nhiều hoạt động giàu tinh thần sẻ chia như: thiện nguyện, gây quỹ mua sách vở, xe đạp hỗ trợ học sinh nghèo vùng sâu, vùng xa...”, chị Khả Trân tâm tình.

Nắng chiều buông xuống bên những trang sách mới. Các thành viên CLB Sách và Hành động PVCFC lại trở về trường, tiếp tục hành trình nuôi dưỡng những ước mơ xanh. Tôi chợt nhớ đến lời NSND Bạch Tuyết: “Giá trị của văn hoá không nằm ở quy mô mà nằm ở khả năng nuôi dưỡng tâm hồn và giữ cho con người nhớ mình là ai”.