Một loại quả dân dã của người Việt ngày càng 'ghi điểm' tại các thị trường khó tính trên thế giới

Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật đang đẩy nhanh đàm phán kỹ thuật nhằm mở thêm thị trường cho bưởi Việt Nam. Trong đó, bưởi đang được thúc đẩy tiếp cận Nhật Bản và đã có thêm thị trường Australia, Trung Quốc.

Động thái này diễn ra trong bối cảnh xuất khẩu rau quả tiếp tục tăng trưởng mạnh. Trong 7 tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất khẩu rau quả của Việt Nam đạt khoảng 4,83 tỷ USD, tăng 24,9% so với cùng kỳ năm trước.

Bưởi của Việt nam được nhiều người tiêu dùng trong nước và quốc tế ưa chuộng.

Tại Nhật Bản, các chuyên gia nước này đã sang Việt Nam giám sát các thí nghiệm diện rộng đối với ruồi đục quả trên cây bưởi. Kết quả là cơ sở để xây dựng biện pháp quản lý dịch hại và hoàn thiện các yêu cầu kỹ thuật, tiến tới mở cửa thị trường Nhật Bản cho bưởi Việt Nam.

Trong khi đó, với Trung Quốc, hai bên đã ký Nghị định thư về yêu cầu kiểm dịch thực vật đối với bưởi và chanh tươi vào ngày 15/4/2026. Theo yêu cầu của Tổng cục Hải quan Trung Quốc (GACC), Việt Nam đã cung cấp hình ảnh, video của 140 mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói để phục vụ kiểm tra, cấp mới.

Cơ quan quản lý cũng đã gửi phía Trung Quốc danh sách 221 mã số vùng trồng và 63 cơ sở đóng gói đề nghị phê duyệt.

Việc ký kết Nghị định thư được đánh giá là bước mở rộng quan trọng, đưa bưởi và chanh gia nhập nhóm nông sản được xuất khẩu chính ngạch sang Trung Quốc, cùng với các mặt hàng như sầu riêng, chuối, chôm chôm. Theo quy định, các vùng trồng và cơ sở đóng gói muốn xuất khẩu phải đăng ký và được phê duyệt, đồng thời đáp ứng các yêu cầu nghiêm ngặt về kiểm soát sinh vật gây hại và tiêu chuẩn chất lượng.

Động thái này không chỉ giúp tăng tính minh bạch, mà còn tạo điều kiện để nông sản Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng quốc tế theo hướng bền vững. Trung Quốc, với quy mô tiêu thụ lớn, được kỳ vọng sẽ trở thành động lực tăng trưởng mới cho ngành bưởi trong thời gian tới.

Bưởi Việt Nam được đánh giá có độ ngọt vừa phải, thanh, dễ tách múi, hợp gu người tiêu dùng hơn, không bị vị đắng và ráo nước.

Tại Australia, bưởi Việt Nam đã được cho phép nhập khẩu và lô hàng đầu tiên được xuất sang thị trường này trong tháng 4/2026. Đây là thêm một đầu ra đáng chú ý cho ngành bưởi trong bối cảnh các thị trường ngày càng nâng cao yêu cầu về chất lượng và truy xuất nguồn gốc.

Việt Nam hiện có khoảng 106.000 ha bưởi, thuộc nhóm quốc gia có quy mô sản xuất bưởi lớn trên thế giới. Nhiều vùng sản xuất tập trung đã được hình thành, với các giống như bưởi Diễn, Phúc Trạch, Đoan Hùng, Năm Roi và Da Xanh.

Cuối năm 2022, quả bưởi tươi - loại trái cây thứ 7 của Việt Nam, sau các loại xoài, nhãn, vải, thanh long, chôm chôm và vú sữa - được phép nhập khẩu vào Mỹ sau 5 năm Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn nỗ lực đàm phán.

Tương tự, trái này cũng được xuất khẩu chính ngạch sang New Zealand kể từ tháng 12/2022, nhờ đó kim ngạch xuất khẩu tăng trưởng đột biến. Mới đây vào tháng 4/2024, bưởi tiếp tục được 'cấp visa' sang thị trường Hàn Quốc.

Đầu năm 2023, sau 40 ngày xuất phát, lô bưởi đầu tiên của Việt Nam vận chuyển bằng đường tàu biển đã đến Mỹ và nhận được lời khen của người tiêu dùng, dù giá bán cao hơn bưởi Trung Quốc đến 3, 4 lần, tuy nhiên người tiêu dùng Mỹ đánh giá bưởi Việt Nam có độ ngọt vừa phải, thanh, dễ tách múi, hợp gu người tiêu dùng hơn, không bị vị đắng và ráo nước.

Chất lượng bưởi Việt Nam cũng từng được các quan chức quốc tế đánh giá cao. Trong chuyến thăm Việt Nam năm 2023, hai cựu Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp Mỹ, bà Jennifer Moffitt và bà Alexis Taylor đã trực tiếp thưởng thức và dành nhiều lời khen cho sản phẩm. Thứ trưởng Taylor - quan chức phụ trách các vấn đề thương mại nông sản khi thưởng thức trái bưởi Diễn cho hay: "Tuyệt vời. 10/10. Tôi trông đợi được thấy loại bưởi này trong các cửa hàng tại Mỹ và mua nó với tư cách là người tiêu dùng địa phương".

Với nền tảng sản xuất lớn, thị trường xuất khẩu ngày càng mở rộng cùng các hiệp định kiểm dịch được hoàn thiện, bưởi Việt Nam đang đứng trước cơ hội tăng tốc mạnh mẽ trong những năm tới.

Tuy nhiên, việc mở cửa thị trường mới chỉ là bước đầu. Để duy trì xuất khẩu ổn định, các vùng sản xuất phải đáp ứng đồng thời nhiều yêu cầu về mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói, kiểm soát dịch hại và truy xuất nguồn gốc.