Mùa vàng từ những đồi thơm
HNN - Từ tờ mờ sáng những ngày đầu tháng 7/2026, dọc các con đường dẫn lên vùng trồng thơm Hương Sơn cũ (nay thuộc xã Nam Đông) đã rộn ràng tiếng cười nói, tiếng gọi nhau í ới của bà con đi rẫy. Trên những lối mòn quanh co, từng tốp người gùi thơm, chạy xe máy chở những sọt thơm đầy ắp nối đuôi nhau đổ về điểm tập kết dưới chân đồi. Phía dưới, xe tải của thương lái từ các nơi đã nổ máy chờ sẵn để thu mua.

Thương lái vào tận đồi để mua và vận chuyển thơm về xuôi
Quả ngọt trên đất dốc
Để có được những quả thơm đạt chất lượng cao, người Cơ Tu không còn phó mặc cho trời mà đã biết áp dụng kỹ thuật, biết bấm ngọn, tỉa chồi nách và bón phân đúng chu kỳ. Nhờ vậy, quả trung bình nặng từ 1 - 2kg, đặc biệt có những quả “khủng” nặng hơn 3kg. Khi bổ ra, thịt thơm bên trong có màu vàng đậm, ít xơ, mọng nước và có vị ngọt thanh.
Đối với đồng bào Cơ Tu tại vùng Hương Sơn, cây thơm từ lâu không còn là cây xóa đói giảm nghèo thuần túy, mà đã trở thành nguồn thu nhập chủ lực, giúp nhiều gia đình vươn lên làm giàu, nuôi con cái ăn học...
Gạt giọt mồ hôi sau khi gùi chuyến thơm nặng trĩu từ đỉnh đồi xuống, ông Hồ Văn Ami (thôn Ta rung), một hộ dân trồng thơm lâu năm tại xã, phấn khởi: “Năm nay, thơm được mùa, trái to và đều đẹp. Hiện tại, giá bán tại vườn đang dao động từ 15.000 đến 30.000 đồng/kg tùy loại. Trừ hết chi phí phân bón, công cán, vụ này gia đình tôi bỏ túi khoảng 45 - 50 triệu đồng. Có cây thơm này rồi, người Cơ Tu mình có cuộc sống khá giả hơn. Khoản tiền này tôi để dành một phần tái đầu tư cho vụ sau, phần còn lại mua sắm thêm đồ đạc trong nhà và lo cho các con học hành”.
Cách đó không xa là đồi thơm của hai chị em Hồ Thị Tem và Hồ Thị Tiệp (thôn Bhar Bhar) cũng đang tất bật phân loại để kịp giao cho thương lái đánh xe lên thu mua tận nơi. “Trước đây dân bản chỉ biết trồng ngô, trồng sắn trên rẫy, thu nhập bấp bênh, năm nào mất mùa là thiếu ăn. Từ ngày chuyển sang trồng thơm năng suất cao, đời sống thay đổi hẳn. Đồi thơm của chị em tôi mỗi năm trồng 6.000 - 7.000 gốc. Thơm Hương Sơn ngọt nổi tiếng nên thương lái rất chuộng, cứ đến mùa là họ tự tìm đến mua, không lo đầu ra. Có tiền bán thơm, tôi sửa lại được cái nhà, sắm được xe máy mới và lo cho các con được đến trường bằng bạn bằng bè”, chị Tem nói.
Kỳ vọng thương hiệu OCOP
Từ hiệu quả của những đồi thơm ở Hương Sơn, vài năm gần đây, người dân một số vùng lân cận như Hương Hòa, Hương Phú, Thượng Nhật… cũng mạnh dạn đầu tư canh tác. Sự phát triển của các đồi thơm Nam Đông hiện không còn dừng lại ở quy mô nhỏ lẻ, tự phát của từng hộ gia đình, mà đang nhận được định hướng sát sao từ chính quyền địa phương nhằm tạo ra bước đột phá bền vững, hình thành vùng sản xuất hàng hóa tập trung.
Ông Nguyễn Văn Hóa, Chủ tịch UBND xã Nam Đông khẳng định: “Quả thơm vùng Hương Sơn cũ có giá trị đặc trưng rất lớn về cả chất lượng lẫn trọng lượng mà hiếm nơi nào có được. Với khoảng 42ha thơm, hiện nay chính quyền địa phương đang tích cực phối hợp với các cơ quan chức năng quy hoạch lại vùng trồng theo tiêu chuẩn an toàn, tiến tới sản xuất VietGAP, đồng thời hoàn thiện các thủ tục để xây dựng sản phẩm OCOP từ quả thơm”.
Việc đạt chứng nhận OCOP sẽ là “tấm thẻ thông hành” quan trọng để nâng cao giá trị thương mại cho quả thơm Nam Đông, giúp sản phẩm rộng đường vào các hệ thống siêu thị lớn và chuỗi cửa hàng nông sản sạch trên cả nước. Định hướng này không chỉ bảo đảm đầu ra bền vững với giá thành ổn định cho nông dân Cơ Tu, mà còn mở ra cơ hội kết hợp phát triển du lịch trải nghiệm sinh thái, nông nghiệp tại địa phương.
Nguồn Thừa Thiên Huế: https://huengaynay.vn/kinh-te/mua-vang-tu-nhung-doi-thom-167352.html











