Muốn ngăn ô nhiễm, không chỉ tăng phạt mà phải giám sát thường xuyên

Quốc hội Khóa XVI

Tăng giám sát để ngăn vi phạm, tránh phát sinh tiêu cực

Chiều 24/10, thảo luận tại tổ về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo vệ môi trường, đại biểu Lê Thị Thúy Sen (đoàn Hưng Yên) cho rằng dự thảo cần thiết kế các chế tài đủ mạnh đối với hành vi vi phạm, gây ô nhiễm môi trường. Bên cạnh xử phạt, cần đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức và trách nhiệm của cộng đồng trong bảo vệ môi trường.

Đại biểu Lê Thị Thúy Sen phát biểu (ảnh QH).

Đại biểu Nguyễn Đình Xuân (đoàn Tây Ninh) nhấn mạnh yêu cầu bổ sung cơ chế kiểm tra, giám sát thường xuyên, liên tục đối với việc chấp hành quy định bảo vệ môi trường của doanh nghiệp. Theo đại biểu, nếu chỉ tập trung tăng mức xử phạt mà thiếu giám sát, có thể dẫn đến phát sinh tiêu cực.

Đại biểu Xuân cũng đánh giá cao việc dự thảo chuyển thẩm quyền cấp phép đánh giá tác động môi trường về địa phương, đồng thời cắt giảm một số nội dung không cần thiết trong báo cáo. Đại biểu đề nghị tiếp tục rà soát, đơn giản hóa thủ tục, đẩy mạnh phân cấp gắn với trách nhiệm của chính quyền các cấp.

Đại biểu Nguyễn Đình Xuân phát biểu (ảnh QH).

Bên cạnh đó, dự thảo cần bổ sung trách nhiệm, quyền hạn của các tổ chức chính trị - xã hội, bên cạnh Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, nhằm tăng cường giám sát và phản biện xã hội trong lĩnh vực môi trường.

Người dân cần được tiếp cận thông tin môi trường dễ dàng

Một vấn đề thiết thực khác được đại biểu Nguyễn Minh Tâm (đoàn Quảng Trị) nêu ra là tình trạng một số khu sản xuất, kinh doanh, dịch vụ tập trung đang hoạt động nhưng chưa hoàn thiện hệ thống thu gom, xử lý nước thải, chất thải.

Đại biểu đề nghị quy định rõ trách nhiệm của chủ đầu tư hạ tầng trong việc đầu tư, vận hành, duy tu công trình xử lý và công khai tình trạng hoạt động; đồng thời xác định thời hạn bắt buộc hoàn thiện hạ tầng. Cũng cần làm rõ trách nhiệm phối hợp giữa chủ đầu tư hạ tầng và các cơ sở sản xuất khi nước thải vượt quy chuẩn.

Theo đại biểu Tâm, việc bảo đảm hạ tầng xử lý chất thải là yêu cầu quan trọng để kiểm soát ô nhiễm tại các khu sản xuất, kinh doanh, dịch vụ tập trung, tránh tình trạng cơ sở đi vào hoạt động nhưng hệ thống xử lý chưa hoàn thiện.

Đại biểu Nguyễn Minh Tâm phát biểu (ảnh QH).

Về dịch vụ công trực tuyến trong lĩnh vực môi trường, đại biểu đề nghị cân nhắc việc đưa dịch vụ cung cấp thông tin môi trường ra khỏi phạm vi này. Bởi thông tin môi trường không đơn thuần là tiện ích tra cứu mà còn liên quan trực tiếp đến tính minh bạch, quyền tiếp cận thông tin và sự tham gia giám sát của cộng đồng.

Người dân cần được tiếp cận thông tin công khai về những dự án dự kiến triển khai gần khu dân cư để tìm hiểu tác động và tham gia ý kiến. Doanh nghiệp cũng cần dữ liệu môi trường tại khu vực dự kiến đầu tư để phục vụ việc xem xét, lựa chọn địa điểm.

Đại biểu Tâm đề nghị quy định rõ trách nhiệm công khai, cập nhật và cung cấp dữ liệu môi trường trên môi trường điện tử theo hướng thuận tiện, dễ tiếp cận; không đặt thêm thủ tục hành chính đối với những thông tin đã được công khai và được phép khai thác.